შაბათი, აპრილი 20, 2024
- Advertisement -spot_img
მთავარიჯანსაღი ცხოვრების წესირას ნიშნავს სამკურნალო საშუალების ვარგისობის ვადა? შეიძლება თუ არა ვადა გასული მედიკამენტების...

რას ნიშნავს სამკურნალო საშუალების ვარგისობის ვადა? შეიძლება თუ არა ვადა გასული მედიკამენტების გამოყენება? 

შეიძლება თუ არა ვადა გასული მედიკამენტების გამოყენება?

„1979 წლიდან აშშ-ის საკვებისა და წამლის ადმინისტრაციამ (FDA) მწარმოებელი კომპანიები დაავალდებულა რეცეპტით გასაცემ და ურეცეპტო მედიკამენტების შეფუთვაზე დაეტანათ სამკურნალო საშუალების ვარგისობის ვადა. ეს არის რიცხვი, როდემდეც მედიკამენტის სრული პოტენცია (სიძლიერე) და უსაფრთოხოება გარანტირებულია.

როგორც წესი, ეს დრო მერყეობს 12-დან 60 თვემდე მედიკამენტის წარმოებიდან.

დაინტერესება ამ საკითხის მიმართ გაჩნდა მას შემდეგ, რაც გაკეთდა ანალიზი იმის თაობაზე, რომ აშშ-ის სამხედრო ნაწილები მარაგის სახით ინახავდნენ დიდი რაოდენობით მედიკამენტებს როგორც საჯარო დანაყოფების, ასევე მოსახლეობისათვის სასწრაფო შემთხვევების დროს გამოსაყენებლად. გაწეული უდიდესი ფინანსური ხარჯების მაჩვენებელი აშკარა იყო. მარაგში არსებული ამ პრეპარატების დიდი რაოდენობით გადაყრა/განადგურებით, იმის გამო, რომ მათ ვადა ჰქონდათ გასული, უდიდესი ფინანსური რესურსი იხარჯებოდა. ხოლო სამეცნიერო მტკიცებულებით თუ დადგინდებოდა, რომ წამლის ვარგისობის ვადის გასვლის შემდეგ ამ მედიკამენტების გამოყენება ეფექტური და უსაფრთხო იქნებოდა, ამით მოხდებოდა ფინანსური ზარალის პოტენციურად მნიშვნელოვანი შემცირება.

აშშ-ის თავდაცვის დეპარტამენტისათვის ამ ინფორმაციის წარმოსადგენად FDA-იმ ჩაატარა 122 სხვადასხვა გავრცელებული ფორმის მედიკამენტის ანალიზი – The Shelf-Life Extension Program (SLEP), რომელიც იკვლევდა მათ მარაგში არსებული პრეპარატების გრძელვადიან სტაბილურობას. 3000 სხვადასხვა ლოტის/პარტიის მედიკამენტების აქტიური ტესტირებით დადგინდა, რომ 10-დან 9 წამლების ლოტს/პარტიას ჰქონდა 90%-ზე მეტი პოტენცია (სიძლიერე) ვადის გასვლიდან 1 წელიწადში. ამ დონის გაფართოებული პოტენციის საშუალო მაჩვენებელი იყო 5 წელი ვადის გასვლიდან.

კიდევ უფრო ახალი, შთამბეჭდავი კვლევა სწავლობდა მედიკამენტებში შემავალი აქტიური ნივთიერებების სტაბილურობას წამლის ვარგისიანობის ვადის გასვლის შემდეგ. 8 მედიკამენტი, რომელიც შეიცავდა 15 სხვადასხვა ნივთიერებას – ყველა მათგანი შესწავლილ იქნა 28-დან 40 წლის შემდეგ ვადის გასვლიდან ქიმიური ანალიზის გამოყენებით. დადგინდა, რომ უმრავლესობა (86%) იყო სულ მცირე 90%-იანი პოტენციის; 14-დან 12-მა შეინარჩუნა სრული 100%-იანი პოტენცია 336 თვის განმავლობაში და 8-მ სრული პოტენცია სულ მცირე 480 თვე.

ორი აღსანიშნავი გამონაკლისი გახლდათ აცეტამინოფენი (პარაცეტამოლი) – 38% აქტიური ნივთიერებისა იქნა ნანახი ტესტირებულ ტაბლეტში და ასპირინი – 4%-დან 10%-მდე აქტიური ინგრედიენტი იქნა ნანახი.

კიდევ ერთი საინტერესო კვლევა ჩატარდა British Antarctic Survey Medical Unit-ის მიერ – შესწავლილ იქნა წამლები, რომლებიც ტრანსპორტირებული იყო გემის საშუალებით მსოფლიოს შორეულ ნაწილში და სადაც არ ხდებოდა ჰაერის ტემპერატურის კონტროლი. გემმა გადაკვეთა და იმოგზაურა სხვადასხვა ტროპიკის გავლით (ჰაერის ტემპარატურა 25°C-30°C 3 კვირის განმავლობაში) და ამ ტემპერატურულ პირობებში ყოფნის შემდეგ მოხდა წამლების ტრანსპორტირება ბაზაზე არსებითად გაყინვის ტემპერატურის დაბალ მაჩვენებელზე (ანუ მკვეთრი ტემპერატურული ცვლილება 30°C-დან < 0°C). ამ კვლევით შესწავლილ იქნა 5 მედიკამენტი – 1. ატროპინი (ანტიქოლინერგული); 2. ნიფედიპინი (კალციუმის არხის ბლოკერი – ანტიჰიპერტენზიული); 3. ფლუკლოქსაცილინი (ანტიბიოტიკი); 4. ნაპროქსენი (ანთების საწინააღმდეგო არასტეროიდი); 5. ბენდროფლუმეთიაზიდი (შარდმდენი – ანტიჰიპერტენზიული). ყველა მათგანი იყო სტაბილური ვადის გასვლის მიუხედავად.

შეზღუდული სამეცნიერო მტკიცებულება არსებობს თვალის წვეთებთან მიმართებაში, აქედან გამომდინარე ვადა გასული თვალის წვეთების გამოყენება არ არის რეკომენდირებული.

რაც შეეხება ეპინეფრინს/ადრენალინს – ჩატარდა რამოდენიმე კვლევა, რომელიც სწავლობდა ჰოსპიტალების საწყობიდან ამოღებული ამ პრეპარატების უსაფრთხოებასა და ეფექტურობას 30 თვის შემდეგ ვადის გასვლიდან. ქიმიური და მიკრობული ანალიზის შედეგად დადგინდა, რომ ისინი იყვნენ სტერილური და სუფთა. რაც შეეხება პოტენციას – ისინი შეიცავდნენ 80%-ს არსებული ნივთიერების კონცენტრაციისა 25 თვის შემდეგ ვადის გასვლიდან.
მეტა-ანალიზმა აჩვენა რომ ეპინეფრინის/ადრენალინის მზა შპრიცები, ამპულები იყო სტაბილური, სტერილური და უსაფრთხო ვადის გასვლიდან 90 დღის შემდეგაც.

ერთადერთი ვადაგასული მედიკამენტი, რომელზეც მოიპოვება ინფორმაცია, რომ მან გამოიწვია ინტოქსიკაცია არის ტეტრაციკლინის კონკრეტული ფორმულა, რომელიც დღეისათვის ამოღეულია ხმარებიდან. ამ ერთი შემთხვევის გარდა, არ არსებობს არცერთი გამოქვეყნებული ადამიანის მოწამვლის შემთხვევა ვადაგასული პრეპარატის მიღების გამო.

პრეპარატები ხსნარების და სუსპენზიების სახით ნაკლებად სტაბილურებია და მათი გამოყენება არ არის რეკომენდებული ვადის გასვლის შემდეგ.

აქედან გამომდინარე, პაციენტებისათვის, რომლისთვისაც მედიკამენტების ფასი მნიშვნელოვანია და მათი შეძენა პრობლემას წარმოადგენს, სრულიად უსაფრთხოდ და ეფექტურად შეუძლიათ გამოიყენონ ვადაგასული პრეპარატები, რამდენიმე ზემოთ აღნიშნული გამონაკლისის გარდა“, – წერს ექიმი ზაზა თელია სოციალურ ქსელში.

#datashvil  #drpkhakadze  #sheniganatleba #sheniambebi #sheniekimi

მასალის გამოყენების პირობები
მსგავსი სიახლეები
ამინდი მკვეთრად იცვლება

ამინდი მკვეთრად იცვლება

19 აპრილი 2024
„მალე დამენგრა ოჯახი. მშობლებთან გადმოვედი. ჩემს ოჯახს ძალიან დიდი წვლილი მიუძღვის ნიკუშას აღზრდაში…“

„მალე დამენგრა ოჯახი. მშობლებთან გადმოვედი. ჩემს ოჯახს ძალიან დიდი წვლილი მიუძღვის ნიკუშას აღზრდაში…“

18 აპრილი 2024
“შენი ჰოროსკოპი” უკვე რადიო “პოზიტივზე” – გაეცანი Fm104.3 -ზე ყოველ სამუშაო დღეს შენს ჰოროსკოპს

“შენი ჰოროსკოპი” უკვე რადიო “პოზიტივზე” – გაეცანი Fm104.3 -ზე ყოველ სამუშაო დღეს შენს ჰოროსკოპს

17 აპრილი 2024
რა შემთხვევაში ემართებათ ინსულტი – ნევროლოგი ყველაზე მნიშვნელოვან რისკის ფაქტორებს ასახელებს

რა შემთხვევაში ემართებათ ინსულტი – ნევროლოგი ყველაზე მნიშვნელოვან რისკის ფაქტორებს ასახელებს

აპრილი 19, 2024
დედის სისხლის ჯგუფმა, შეიძლება გავლენა მოახდინოს ბავშვის გონებრივ შესაძლებლობებზე

დედის სისხლის ჯგუფმა, შეიძლება გავლენა მოახდინოს ბავშვის გონებრივ შესაძლებლობებზე

აპრილი 19, 2024
რატომ ემართებათ ბავშვებს დეპრესია და როგორ ამოვიცნოთ ის?

რატომ ემართებათ ბავშვებს დეპრესია და როგორ ამოვიცნოთ ის?

აპრილი 19, 2024
მშენებლობის უსაფრთხოება-წესები,რომლებიც უნდა დაიცვა

მშენებლობის უსაფრთხოება-წესები,რომლებიც უნდა დაიცვა

აპრილი 19, 2024
რა უნდა გავითვალისწინოთ რემონტის დაწყებამდე

რა უნდა გავითვალისწინოთ რემონტის დაწყებამდე

აპრილი 19, 2024
თანამედროვე არქიტექტურა და მისი მახასიათებლები

თანამედროვე არქიტექტურა და მისი მახასიათებლები

აპრილი 19, 2024
რატომ ემართებათ ბავშვებს დეპრესია და როგორ ამოვიცნოთ ის?

რატომ ემართებათ ბავშვებს დეპრესია და როგორ ამოვიცნოთ ის?

აპრილი 19, 2024
საქართველოს ეროვნულმა არქივმა ფილმების ელექტრონული კინოკატალოგი შექმნა

საქართველოს ეროვნულმა არქივმა ფილმების ელექტრონული კინოკატალოგი შექმნა

აპრილი 19, 2024
ნარჩენების მართვის, სათბური აირების ემისიების შემცირების და მრავალჯერადი გამოყენების შეფუთვის სისტემების დანერგვის მიმართულებით ახალი პროექტი იწყება

ნარჩენების მართვის, სათბური აირების ემისიების შემცირების და მრავალჯერადი გამოყენების შეფუთვის სისტემების დანერგვის მიმართულებით ახალი პროექტი იწყება

აპრილი 19, 2024
როგორ გამოიყურება ყველაზე საშიში მცენარე, რომელიც ერთი შეხებით კლავს – მას არავინ უნდა მიეკაროს

როგორ გამოიყურება ყველაზე საშიში მცენარე, რომელიც ერთი შეხებით კლავს – მას არავინ უნდა მიეკაროს

18 აპრილი 2024
როგორი მამაა ბუდუ ზივზივაძე მიუხედავად მისი დატვირთული რეჟიმისა

როგორი მამაა ბუდუ ზივზივაძე მიუხედავად მისი დატვირთული რეჟიმისა

17 აპრილი 2024
რატომ ერჩივნა გაბრიელ გარსია მარკესს რომ მისი ნაწერები მხოლოდ გარდაცვალების შემდეგ აღმოეჩინათ

რატომ ერჩივნა გაბრიელ გარსია მარკესს რომ მისი ნაწერები მხოლოდ გარდაცვალების შემდეგ აღმოეჩინათ

17 აპრილი 2024
დიმიტრი ყიფიანის საიუბილეოდ ეროვნულმა არქივმა ონლაინგამოფენა მოამზადა

დიმიტრი ყიფიანის საიუბილეოდ ეროვნულმა არქივმა ონლაინგამოფენა მოამზადა

აპრილი 19, 2024
ბრიუსელში გამართულ ღვინით ვაჭრობის მსოფლიო ჯგუფის შეხვედრაზე საქართველოს თავმჯდომარეობის ერთწლიანი პერიოდი და მიღწეული შედეგები დადებითად შეფასდა

ბრიუსელში გამართულ ღვინით ვაჭრობის მსოფლიო ჯგუფის შეხვედრაზე საქართველოს თავმჯდომარეობის ერთწლიანი პერიოდი და მიღწეული შედეგები დადებითად შეფასდა

აპრილი 19, 2024
კრაკოვის ეროვნულ მუზეუმში გაიხსნა ქართული კულტურისა და ისტორიისადმი მიძღვნილი მასშტაბური გამოფენა

კრაკოვის ეროვნულ მუზეუმში გაიხსნა ქართული კულტურისა და ისტორიისადმი მიძღვნილი მასშტაბური გამოფენა

აპრილი 19, 2024
21 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

21 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

მარტი 21, 2024
18 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

18 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

მარტი 18, 2024
ზოდიაქოს 5 ნიშანი, რომელსაც საუკეთესოდ შეუძლია საკუთარი თავის დაცვა

ზოდიაქოს 5 ნიშანი, რომელსაც საუკეთესოდ შეუძლია საკუთარი თავის დაცვა

აპრილი 19, 2024
19 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

19 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

აპრილი 19, 2024
18 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

18 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

აპრილი 18, 2024
სასარგებლოა თუ არა პიტნა თქვენი ჯანმრთელობისთვის?

სასარგებლოა თუ არა პიტნა თქვენი ჯანმრთელობისთვის?

აპრილი 19, 2024
შეიძლება თუ არა უმი კვერცხის ჭამა?

შეიძლება თუ არა უმი კვერცხის ჭამა?

აპრილი 19, 2024
11 საკვები პროდუქტი გონებრივი სიჯანსაღისთვის

11 საკვები პროდუქტი გონებრივი სიჯანსაღისთვის

აპრილი 19, 2024
“სამშობლოში დაბრუნება ჩემმა 12 წლის შვილმა გადამაწყვეტინა, ესპანეთში გაიზარდა, მაგრამ საქართველო უზომოდ შეუყვარდა” – ინტერვიუ ლექსო დუჩიძესთან

“სამშობლოში დაბრუნება ჩემმა 12 წლის შვილმა გადამაწყვეტინა, ესპანეთში გაიზარდა, მაგრამ საქართველო უზომოდ შეუყვარდა” – ინტერვიუ ლექსო დუჩიძესთან

18 აპრილი 2024
ფერადი და ინტერაქტიული გუგლის ახალი ოფისი თელ-ავივში

ფერადი და ინტერაქტიული გუგლის ახალი ოფისი თელ-ავივში

17 აპრილი 2024
მსოფლიოს 8 საუკეთესო საცხოვრებელი ადგილი

მსოფლიოს 8 საუკეთესო საცხოვრებელი ადგილი

16 აპრილი 2024
spot_img

ბოლო სიახლეები