ნაირფერი ფიტირიაზი — რატომ ჩნდება კანის ფერის ლაქები და რა უნდა ვიცოდეთ
ნაირფერი ფიტირიაზი (Tinea versicolor) კანის ზედაპირული სოკოვანი ინფექციაა, რომელიც ხშირად იწვევს სხვადასხვა ფერის ლაქების გაჩენას სხეულზე. მიუხედავად იმისა, რომ მდგომარეობა სერიოზულ საფრთხეს არ წარმოადგენს, ესთეტიკური დისკომფორტი ხშირია და სწორედ ამიტომ საკითხი განსაკუთრებით აქტუალურია მათთვის, ვისაც კანის მოვლა ყოველდღიურ რუტინად აქვს ქცეული. ამ თემის უკეთ გასაგებად მნიშვნელოვანია ვიცოდეთ კანის მოვლის საფუძვლები, მათ შორის კანის ყოველდღიური მოვლა.
რა არის ნაირფერი ფიტირიაზი
ეს მდგომარეობა ვითარდება მაშინ, როდესაც კანის ზედაპირზე ბუნებრივად არსებული საფუარის ტიპის სოკო ზედმეტად აქტიურდება. შედეგად ჩნდება:
ღია, მუქი ან ვარდისფერი ლაქები
კანის არათანაბარი ფერი
მსუბუქი ქავილი ან სიმშრალე
ფერის კონტრასტი განსაკუთრებით მზის ზემოქმედების შემდეგ
ლაქები ხშირად გვხვდება მკერდზე, ზურგზე, მხრებზე და კისერზე — იმ ზონებში, სადაც ცხიმოვანი ჯირკვლები აქტიურად მუშაობს.
რატომ ჩნდება კანის ფერის ცვლილება
სოკო გავლენას ახდენს კანის პიგმენტაციაზე. იგი არღვევს მელანინის ბუნებრივ წარმოებას, რის შედეგადაც ჩნდება განსხვავებული ფერის უბნები. სწორედ ამიტომ, გარუჯვის შემდეგ ლაქები ხშირად უფრო თვალშისაცემი ხდება.
მნიშვნელოვანია გავითვალისწინოთ, რომ კანის ფერის ერთგვაროვნება დიდწილად დაკავშირებულია მზის ზემოქმედებასთან, ამიტომ სასარგებლოა გაეცნოთ მზისგან დაცვის მნიშვნელობას.
რისკის ფაქტორები და გარემო პირობები
ნაირფერი ფიტირაზის განვითარებას ხელს უწყობს რამდენიმე ფაქტორი:
ცხელი და ნოტიო კლიმატი
ჭარბი ოფლიანობა
ცხიმოვანი კანის ტიპი
ჰორმონული ცვლილებები
მჭიდრო ტანსაცმელი
ცხიმიანი კოსმეტიკური პროდუქტების ხშირი გამოყენება
ამიტომ განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ზეთისმიერი კანის სწორი მოვლა და პროდუქტების შერჩევა, რაც დეტალურად არის განხილული სტატიაში ზეთისმიერი კანის მოვლა.
როგორ აისახება მდგომარეობა კანის ესთეტიკაზე
მიუხედავად იმისა, რომ მდგომარეობა ჯანმრთელობისთვის საფრთხეს არ წარმოადგენს, კანის არათანაბარი ფერი ხშირად იწვევს:
თავდაჯერებულობის დაქვეითებას
დისკომფორტს ზაფხულის სეზონზე
ღია ტანსაცმლის ტარებისგან თავის შეკავებას
ამ მიზეზით მნიშვნელოვანია სხეულის კანის მოვლის სისტემური მიდგომა, რაზეც შეგიძლიათ წაიკითხოთ სტატიაში სხეულის კანის მოვლა.
სეზონური ფაქტორი — რატომ ვლინდება ხშირად ზაფხულში
ზაფხულში მდგომარეობა უფრო თვალშისაცემია რამდენიმე მიზეზის გამო:
მაღალი ტემპერატურა ზრდის ოფლიანობას
მზის სხივები აძლიერებს ფერის კონტრასტს
კანი უფრო აქტიურად გამოიმუშავებს ცხიმს
ამ თემას უკავშირდება საზაფხულო კანის პრობლემები, სადაც განხილულია სეზონური ცვლილებების გავლენა კანის მდგომარეობაზე.
ყოველდღიური ჩვევები, რომლებიც ხელს უწყობს კანის კომფორტს
ესთეტიკური დისკომფორტის შემცირებაში მნიშვნელოვანი როლი აქვს ყოველდღიურ ჩვევებს:
კანის რეგულარული და ნაზი გაწმენდა
ოფლიანობის შემდეგ კანის გამშრალება
ჰაერგამტარი ტანსაცმლის არჩევა
მსუბუქი ტექსტურის კოსმეტიკის გამოყენება
კანის ჰიგიენის სტაბილური რუტინა
ამ ჩვევების მიზანია კანის ბუნებრივი ბალანსის მხარდაჭერა და გარემო პირობებთან ადაპტაცია.
შეჯამება
ნაირფერი ფიტირიაზი ფართოდ გავრცელებული და უმეტესად ესთეტიკური ხასიათის მდგომარეობაა, რომელიც კანის ფერის ცვლილებით ვლინდება. ინფორმირებულობა, კანის ტიპის გათვალისწინება და ყოველდღიური მოვლის სწორად შერჩევა ხელს უწყობს კანის ერთგვაროვანი იერის შენარჩუნებას და დისკომფორტის შემცირებას.
წყაროები
Bolognia JL, Schaffer JV, Cerroni L. Dermatology. 4th ed. Elsevier; 2018.
American Academy of Dermatology Association. Tinea versicolor: Overview and care. 2023.
British Association of Dermatologists. Pityriasis versicolor patient information leaflet. 2022.
Gupta AK, Batra R, Bluhm R, et al. Skin diseases associated with Malassezia species. J Am Acad Dermatol. 2004;51(5):785–798.
