მრავალძარღვა ყვავილობს მაის-აგვისტოში, თესლი შემოდის აგვისტო-ოქტომბერში. საქართველოს ყველა კუთხეში იზრდება, გვხვდება გზის პირებზე, ეზოებში, ბაღებში, მდელოებზე, ნესტიან ადგილებში, მთაში.
მრავალძარღვა ცნობილია თავისი არაჩვეულებრივი სამკურნალო თვისებებით. ბავშვობაშიც კი ყველამ იცის, რომ მრავალძარღვა დაუყოვნებლივ უნდა გამოიყენონ ჭრილობის დროს. ამ მცენარეს აქვს ჰემოსტატიკური, ანტისეპტიკური, ანთების საწინააღმდეგო და ჭრილობის შეხორცების თვისებები.
მრავალძარღვას სიკეთე
არის შესანიშნავი საშუალება ჯანმრთელობისთვის. მისი ფოთლები და თესლი შეიცავს ლორწოს და ნივთიერებებს. მისი თესლი წყალთან შეხებისას ინტენსიურად ჯირჯვდება და დიდი რაოდენობით ლორწოს გამოყოფს. ეს თვისება განაპირობებს მის ნაზ საფაღარათო მოქმედებას, გარდა ამისა თესლის მიერ გამოყოფილი ლორწო მექანიკურად იცავს დაზიანებულ ლორწოვან გარსს და კოლოიდური ბუნების გამო ახდენს ბაქტერიების ადსორბციას.
მცენარის ფოთლებში არსებული ფიტონციდები განსაზღვრავენ მის ანტიმიკრობულ მოქმედებას.
მრავალძარღვას იყენებენ როგორც გარეგანი მოქმედებისთვის, ისე შიგნით მისაღებად. გამოიყენება გასტრიტების, კოლიტის, კუჭისა და თორმეტგოჯას წყლულოვანი დაავადების, სასუნთქი სისტემის, კანის დაავადებების, ჭრილობებისა და ჩირქგროვების სამკურნალოდ.
ფოთლები შეიცავს კალიუმს, ლიმონის მჟავას, ფიტონციდებს, გლიკოზიდებს, მთრიმლავ ნივთიერებებს, ალკალოიდებს, ტანინებს, ვიტამინ C, კაროტინს. თესლი – ამინომჟავას, საპონინებს, პროტეინს და ნახშირწყლებს. მცენარის სამკურნალო ეფექტი გამოწვეულია ვიტამინის მსგავსი ნივთიერების შემცველობით.
მრავალძარღვას აქვს შარდმდენი და ჰიპოტენზიური თვისებები. ხშირად გამოიყენება ათეროსკლეროზის, ჰიპერტენზიის, სასუნთქი სისტემის ქრონიკული დაავადებების, გასტრიტის, წყლულების, ენტერიტების დროს.
ეს არის ასევე შესანიშნავი ხალხური საშუალება, რომელიც გამოიყენება კიბოს სამკურნალოდ. აი, როგორ უნდა გააკეთოთ სპეციალური ნაყენი.
პირველი გზა. აიღეთ ერთი კილოგრამი ფოთოლი და ერთი კილო თაფლი. დაჭერით ფოთლები,დაამატეთ მცირე რაოდენობით წყალი და წამოადუღეთ. როდესაც ფოთლები გაგრილდებიან, არ გაწუროთ, აურიეთ თაფლი. გაციების, ხველის, ტემპერატურის შემთხვევაში, მიიღეთ 1 ჩაის კოვზი ყოველ საათში ერთხელ.
მეორე გზა. გარეცხეთ ფოთლები, გააშრეთ და ფენებად ჩაალაგეთ ქვაბში, თითოეული ფენა დაფარეთ შაქრით. დააფარეთ და 3 კვირის განმავლობაში ბნელ ადგილას დადგით. შედეგად უნდა მიიღოთ მუქი ჭაობის ფერის ნაზავი. გაწურეთ და შეინახეთ მაცივარში.
გასტრიტის, კოლიკის, კოლიტის, დროს მიიღეთ ერთი სუფრის კოვზი 3-4 ჯერ დღეში 15 წუთით ადრე კვებამდე.
მრავალძარღვას ფოთოლი ზოგადად აძლიერებს იმუნიტეტს. რეგულარული გამოყენებიდან ერთი თვის შემდეგ, უნდა გააკეთოთ შესვენება და დააკვირდეთ სხეულის რეაქციას. ერთი თვის შემდეგ, შეგიძლიათ კურსი გაიმეოროთ.
მცენარის ნედლი ფოთლები შეგიძლიათ გამოიყენოთ დაზიანებულ კანზე, ჭრილობებზე, წყლულებზე, ეგზემაზე. არ გამოიყენოთ მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ გაქვთ ვარიკოზული ვენები და თრომბოფლებიტი. სუფთა წვენს აქვს ბაქტერიოსტატიკური, ჭრილობის შეხორცება და სედატიური ეფექტი.
მრავალძარღვას ფოთლები გამოიყენება კოსმეტოლოგიაში, სამზარეულოში სალათების მოსამზადებლად.
