უცნაური ბავშვია – ასეთი შეფასება ალბათ თქვენც არაერთხელ გსმენიათ ვინმეზე. როდის არის უცნაური ქცევა ფსიქიკური პრობლემის ნიშანი და სპეციალისტთან მისვლის მიზეზი?
მაგალითად, შიზოფრენია, ისევე როგორც აუტიზმი, თანდაყოლილი დაავადებაა, თუმცა თანმხლები არახელსაყრელი ფაქტორები მის განვითარებაზე ზეგავლენას ახდენენ. მაგალითად, შიზოფრენია მემკვიდრეობითია. დაავადება შეიძლება განვითარდეს, ან შეიძლება რაღაც უცნაურობის დონეზე დარჩეს. ბევრი რამ არის დამოკიდებული, თუ რა პირობებში ცხოვრობს ადამიანი. თუ ძლიერი ან მუდმივი სტრესი არ ექნება, ჯერ უცნაურობების მქონე ბავშვად ჩათვლიან, შემდეგ უხეშ მოზარდად, შემდეგ ახირებულ მოხუცად და ყველაფერი ამ დონეზე დარჩება ან ყველაფერი ნამდვილ დაავადებად იქცევა.
არ არის საჭირო ფსიქიატრების შიში. არცერთი ექიმი არ აპირებს ბავშვის დაზიანებას. მაგრამ ბავშვთა შიზოფრენიის მკურნალობის დაგვიანებამ ნამდვილად შეიძლება ზიანი მიაყენოს ბავშვს.
სტუმარი: ალერგოლოგ-იმუნოლოგი, პროფესორი – მაკა რუხაძე
თემა: ვირუსული ინფექციები, ალერგია, ასთმა
„შეიძლება, გაჭედილი ცხვირის მიზეზი იყოს ფიზიკური ფაქტორი. ცივი ჰაერის მოხვედრისას, ცხვირის ობსტრუქციას აქვს ადგილი.
გაჭედილი ცხვირი შეიძლება გამოწვეული იყოს ვირუსული, ბაქტერიული ინფექციებით, – რინოვირუსით, რომელსაც ახასიატებს ცხვირის გაჭედვა და სურდო. მიზეზი შეიძლება რესპირატორული ვირუსი, სინციტიური, კოვიდი, ასევე გრიპი. ვირუსს თან შეიძლება დაერთოს გართულებებიც, ბაქტერიული ინფექციის სახით. ბაქტერიული ინფექციის არსებობის შემთხვევაშიც გამოხატულია ცხვირიდან ჩამონადენი.
როდესაც გათბობა ირთვება სახლში, დგება კარშიდა ალერგენების გამრავლების აქტიური პერიოდი – ოთახის მტვრის ტკიპები, შინაური ცხოველის ბეწვი, ფრინველის ბუმბული და სოკოვანი ალერგენები, კედელზე, აბაზანაში წარმოდგენილი ობის სოკოები. სოკოს სპორების და მტვრის წყარო ხშირად ხდება სახლში არსებული მცენარეებიც“, – განაცხადა მაკა რუხაძემ.
მისი თქმით, ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ფაქტორია ჰაერის დაბინძურება, რაც მნიშვნელოვანია გლობალური დათბობის კუთხით.
„შეიძლება, ვირუსის მწვავედ დაწყებას ახლდეს ტემპერატურული რეაქცია, ინტოქსიკაციის გამოვლინება, დიარეა, ყელის ტკივილი, ხველა, ცხელება. აღნიშნული გამოვლინებები კი საერთოდ არ ახასიათებს ალერგიულ რეაქციას. მნიშვნელოვანია ხანგრძლივობაც. ვირუსს 7-10 დღის მეტი ხანგრძლივობა არ ახასიათებს. ალერგია ძალიან ხანგრძლივია, 10 დღე კი არა, თვეები გრძელდება.
რინიტის დროს, ცხვირის ლორწოვანი გარსის ანთება შეიძლება მწვავედ, ქრონიკულად გამოვლინდეს. თუ ეს პრობლემები 12 კვირაზე დიდხანს გრძელდება, ქრონიკული რინიტის განმარტებაც ეს არის. რინიტი შეიძლება იყოს როგორც ალერგიული, ისე ინფექციური, ვირუსული, ბაქტერიული, სოკოვანი პრობლემებით განპირობებული და შეიძლება იყოს არაინფექციური რინიტებიც. ასეთი რინიტების ფენოტიპები კი ძალიან დიდია, არსებობს მედიკამენტური, სენილური რინიტები, ე.წ. მოთხილამურის ცხვირი, ცივი ჰაერით განპირობებული, გუსტატორული, კვებითი რინიტები. თქვენ წარმოიდგინეთ, კიდევ არსებობს 50 % იდიოპათიური რინიტებისა.
შეიძლება, ალერგიული რინიტი იყოს სეზონური და პერინიალური, – იყოს მთელი წლის განმავლობაში. პერინიალური რინიტის გამომწვევები სწორედ ჩვენს მიერ დასახელებული ოთახის მტვრის ტკიპები, სოკოები, შინაური ცხოველების ეპითელიუმი გახლავთ“ – აღნიშნა მაკა რუხაძემ.
მისივე თქმით, შეიძლება, ალერგიულ ადამიანს, დაერთოს ვირუსული ინფექცია და თუ ვირუსული ინფექცია ბაქტერიული ინფექციით გართულდება, ის გახანგრძლივდება.
„ალერგიული რინიტის დროს ალერგოლოგი ყოველთვის იძლევა რეკომენდაციას, როგორ უნდა მოვიქცეთ, როგორ ვიმკურნალოთ, როგორ მოხდეს პრევენცია, რომ ხშირად გამოირეცხოს ცხვირის ლორწოვანი, ჩაიტაროს იგივე ზღვის წყლის პროცედურა. ეს უნდა იყოს ყოველდღიურ რეჟიმში, რომ ცხვირის ღრუს სანაცია მოხდეს. შეიძლება, მათ ძალიან დიდი და მნიშვნელოვანი წვლილი მიუძღვით ამ დაავადებების პრევენციაში და მკურნალობის რეჟიმში.
ცხვირიდან გამონადენი თუ არის ჭარბად წყალივით, უხვი და მწვავე და პლუს დართული აქვს ინტოქსიკაციის, ტემპერატურული რეაქცია, მაშინ იქ ნამდვილად რაღაც ვირუსული ინფექციით მიმდინარე პროცესია. თუ ვირუსული ინფექციიდან შემდგომ ბაქტერიულში გადადის, ეს ჩამონადენი შეფერილი ხდება. თუ ჩამონადენი არის ბლანტი, მოყვითალო ელფერის, ეს მიგვითითებს, რომ სახეზეა ბაქტერიული ინფექცია.
თუ გამჭვირვალე გამონადენი დიდხანს გრძელდება და თუ მას ერთვის გახშირებული ცემინება, ცხვირის და თვალის ქავილი, თვალის ლორწოვანი გარსის ანთება, სპაზმური ხასიათის ხველა, მაშინ საქმე ალერგიასთან გვაქვს.
შეიძლება, ხველა ვირუსულ ინფექციასაც მოჰყვეს, მაგრამ როდესაც ხველა იწყება, ჩვენ აქ სიმპტომურად ხველას კი არ უნდა ვუმკურნალოთ, არამედ მისი გენეზი და მიზეზი უნდა გავიგოთ.
ბავშვს ხველა თუ უგრძელდება, თუმცა ის გამოკვლეულია და მას არ აქვს ატოპიური, მემკვიდრული, ალერგიული განწყობა, არ ჰყავს ალერგიული მშობლები, არც ბავშვობაში ჰქონია ისეთი ალერგიული გამოვლინებები, როგორიცაა კვებითი ალერგია, ატოპიური დერმატიტი, ალერგიული რინიტი და ეს ალერგიული მარში არ შეინიშნებოდა, მაშინ უმრავლეს შემთხვევაში, რეინფექციასთან გვაქვს ხოლმე საქმე“, – განაცხადა მაკა რუხაძემ.
როგორც მან აღნიშნა, ასთმას თუ ჩვენ სწორად მივუდგებით და სწორ დიაგნოსტიკას ვაკეთებთ, კონტროლირებადია.
„ალერგიულ რინიტს და ასთმას შორის ურთიერთკავშირი არსებობს, სტატისტიკაც მოწმობს, რომ ალერგიული რინიტის მქონე ადამიანებს 70-80%-ში ასთმაც შეიძლება განუვითარდეთ, თუ ის კონტროლირებული არ იქნება. ასევე, თუ არის ასთმა, 40-50 %-ში იქაც შესაძლებელია, მას ალერგიული რინიტი დაერთოს. შესაბამისად, მნიშვნელოვანია პრობლემის დროული ამოცნობა, ექიმი-სპეციალისტისთვის დროულად მიმართვა, დროული დიაგნოსტიკა და მკურნალობა.
როგორც ვირუსული ინფექციების დროს, ისე ალერგიის შემთხვევაში, ერთ-ერთი საპროფილაქტიკო საშუალება და იარაღი ვაქცინაციაა.
ალერგიული პრობლემის დროს, გარდა სამკურნალო მედიკამენტებისა, აქაც არის სხვა გზა, ალერგენ სპეციფიკური იმუნოთერაპია. ეს სწორედ ის იარაღია, რომელიც ჩვენ გვიცავს და ამ დაავადების სწორად მკურნალობის საშუალებას გვაძლევს“, – განაცხადა მაკა რუხაძემ.
დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, დღეიდან, 15 ნოემბრის ჩათვლით, სეზონური გრიპის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია ყველა მსურველისთვის უფასო იქნება.
ჯანდაცვის ცნობით, „ვაქცინაცია, იმუნიზაციის სახელმწიფო პროგრამის ფარგლებში, ოთხკომპონენტიანი Abbott Biologicals B.V.-ის წარმოების ვაქცინით იქნება შესაძლებელი. ვაქცინა მორგებულია იმ შტამებზე, რომელთა ცირკულაცია მოსალოდნელია გრიპის სეზონზე.
აცრა ვაქცინაციის სერვისის მიმწოდებელ ნებისმიერ სამედიცინო დაწესებულებაში შესაძლებელია ექვსი თვის ასაკიდან და ბენეფიციარებისთვის სრულად უფასოა.
სეზონური გრიპის მართვა 1940-ანი წლებიდან, ვაქცინის დამსახურებით გახდა შესაძლებელი. ამის გამო შესაძლოა გრიპის ვირუსი სერიოზულ საფრთხედ არ აღვიქვათ, თუმცა, ზამთარში მისგან თავის დაცვა ორმაგად მნიშვნელოვანია.
საქართველოს პარალმენტის თავმჯდომარე შალვა პაპუაშვილმა დააინიცირა საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტში ცვლილების პროექტი, რომლის მიზანია მომდევნო მოწვევის პარლამენტის წევრების გასამრჯელოს საჯარო სამსახურში 2017 წელს დადენილ კოეფიციენტებთან შესაბამისობაში მოყვანა. ამის შესახებ ინფორმაციას საქართველოს პარლამენტის პრესსამსახური ავრცელებს.
ცვლილებები 2025 წლის პირველი იანვრიდან, მომდევნო მოწვევის პარლამენტის წევრებისთვის ამოქმედდება.
კერძოდ, პარლამენტის წევრს მიეცემა გასამრჯელო შემდეგი ოდენობით: პარლამენტის თავმჯდომარეს – 10 000 ლარი; პარლამენტის თავმჯდომარის პირველ მოადგილეს – 9 500 ლარი; პარლამენტის თავმჯდომარის მოადგილეს – 9 250 ლარი; კომიტეტის თავმჯდომარეს, ფრაქციის თავმჯდომარეს – 9 000 ლარი; კომიტეტის თავმჯდომარის პირველ მოადგილეს, ფრაქციის თავმჯდომარის პირველ მოადგილეს – 8 750 ლარი; კომიტეტის თავმჯდომარის მოადგილეს, ფრაქციის თავმჯდომარის მოადგილეს – 8 500 ლარი; პარლამენტის წევრს, რომელიც არ არის პარლამენტის თანამდებობის პირი – 8250 ლარი.
„საჯარო სამსახურში ხელფასების მატების ფონზე პარლამენტის წევრების გასამრჯელოს ადეკვატურად გაზრდის საკითხი უკვე დიდი ხანია, დღის წესრიგში დგას. აღსანიშნავია, რომ პარლამენტის წევრების ფაქტობრივი ანაზღაურება 2013 წლის შემდეგ არ შეცვლილა, რის გამოც საჯარო სექტორში დასაქმებულებთან, მათ შორის, პარლამენტის წინაშე ანგარიშვალდებული უწყებების ხელმძღვანელ თანამდებობის პირებთან შედარებით, პარლამენტის წევრის ანაზღაურება არაპროპორციულად დაბალია. ეს დისპროპორცია გამოწვეულია იმ გარემოებით, რომ პარლამენტის წევრის გასამრჯელოს ოდენობა წესრიგდება საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტით და ავტომატურად არ არის მიბმული საჯარო დაწესებულებებში ხელფასების ზრდაზე. ამასთან, აღსანიშნავია, რომ 2017 წელს, მას შემდეგ რაც პარლამენტმა „საჯარო დაწესებულებაში შრომის ანაზღაურების შესახებ“ კანონით საჯარო დაწესებულებებში შრომის ანაზღაურების ახალი კოეფიციენტები დაადგინა, პარლამენტმა, იმ მომენტში, პარლამენტის წევრების შრომის ანაზღაურება შესაბამისობაში არ მოყვანა ახალ კოეფიციენტებთან, რის შედეგადაც, არსებული მდგომარეობით, პარლამენტის წევრებს აქვთ არა მხოლოდ სხვა უწყებების თანამდებობის პირებთან, არამედ თავად პარლამენტის აპარატში დასაქმებულ რამდენიმე ათეულ თანამდებობის პირთან შედარებით დაბალი გასამრჯელო.
ამ დისპროპორციის აღმოფხვრისა და პარლამენტის წევრებისთვის შესაბამისი ანაზღაურების უზრუნველყოფის მიზნით, პარლამენტის თავმჯდომარემ დააინიცირა პარლამენტის რეგლამენტში ცვლილება, რომლიც მიხედვითაც მომდევნო მოწვევის პარალამენტის წევრების ანაზღაურება 2025 წლის პირველი იანვრიდან დაუახლოვდება, თუმცა სრულად არ აითვისებს, კანონით დადგენილ კოეფიციენტებს“, – აღნიშნულია პარლამენტის პრესსამასხურის ინფორმაციაში.
პარლამენტმა, „წამლისა და ფარმაცევტული საქმიანობის შესახებ“კანონში შესატანი ცვლილება, პირველი მოსმენით, 81 ხმით მიიღო.
პარლამენტმა, „წამლისა და ფარმაცევტული საქმიანობის შესახებ“კანონში შესატანი ცვლილება, პირველი მოსმენით, 81 ხმით მიიღო.
„კანონპროექტი, დეპუტატებს, ჯანდაცვის მინისტრის მოადგილემ წარუდგინა.
ცვლილებების მიხედვით, სახელმწიფო, ინოვაციური ფარმაცევტული პროდუქტების შეძენას სპეციალური პირობებით, მწარმოებელთან ან სავაჭრო ლიცენზიის მფლობელთან, პირდაპირი მოლაპარაკების გზით შეძლებს.
თამარ გაბუნიას განცხადებით, ამ გზით, შესაძლებელი გახდება კიდევ უფრო მეტი პაციენტის მკურნალობის დაფინანსება და გაიზრდება წვდომა ინოვაციურ მედიკამენტებზე. ასევე, გაუმჯობესდება სახელმწიფო ფინანსების ხარჯვის ეფექტურობა და მოიმატებს დაფინანსებული მედიკამენტების რაოდენობა, მკურნალობის კურსის გათვალისწინებით.
მედიკამენტების სპეციალური პირობებით შესყიდვა, მართული შესვლის შეთანხმების (Managed Entry Agreement) მექანიზმის გამოყენებით მოხდება, რაც სპეციალურ (ფასდაკლებულ) ფასად მედიკამენტების შესყიდვას გულისხმობს.
აღსანიშნავია, რომ MEA მსოფლიოში გავრცელებული პრაქტიკაა, მათ შორის, ამ მექანიზმს იყენებს ევროკავშირის თითქმის ყველა წევრი ქვეყანა“
ნუტრიციოლოგი, რუსკა ღვამიჩაძე, გადაცემა „პრაიმშოუში“
„ბავშვებს, რომლებიც ხშირად მოიხმარენ საკვების საღებავისგან დამზადებულ შოკოლადს ან სხვა ტკბილეულს, უვლინდებათ ყურადღების დეფიციტის და ჰიპერაქტიურობის სინდრომი,
ბოლო ათწლეულში დანამატები ძალიან გაიზარდა საკვებში…“,- ამბობს რუსკა ღვამიჩაძე.
პარლამენტმა „ადამიანის ორგანოთა გადანერგვის შესახებ“ კანონპროექტი მესამე მოსმენით, 82 ხმით მიიღო.
ამის შესახებ ჯანდაცვის სამინისტროს განცხადებაშია ნათქვამი.
„საკანონმდებლო ინიციატივა დეპუტატებს პლენარულ სხდომაზე ჯანდაცვის მინისტრის პირველმა მოადგილემ თამარ გაბუნიამ წარუდგინა.
კანონპროექტით მოწესრიგდება ადამიანის ორგანოების გადანერგვის ძირითადი პრინციპები, ასევე განისაზღვრება დონორისა და რეციპიენტის უფლებები.
კანონპროექტი ადგენს ადამიანის ორგანოების ხარისხისა და უსაფრთხოების ძირითად სტანდარტებს, უზრუნველყოფს მიკვლევადობასთან დაკავშირებული სამართლებრივი მექანიზმის შექმნას, აწესრიგებს გადანერგვის სფეროს მართვასთან, მათ შორის, ინსპექტირებასთან, ლიცენზირებასა და პასუხისმგებლობასთან დაკავშირებულ საკითხებს.
„ადამიანის ორგანოთა გადანერგვის შესახებ“ კანონპროექტის მიხედვით ტრანსპლანტაციის შესახებ გადაწყვეტილება უნდა იყოს უანგარო. კანონპროექტი, ტრანსპლანტაციის გადაწყვეტილების მიღების და ორგანოების გადაცემისას კომერციულ ინტერესებს გამორიცხავს.
ცვლილებები, ჯანდაცვის სამინისტროში ტრანსპლანტაციის სამმართველოსა და მართვის ცენტრალური ბაზის შექმნას მოიცავს“ – ნათქვამია განცხადებაში.
ცოტას ახველებს, ცოტას აცემინებს, ცოტა გამონაყარი აქვს – მშობლები ასეთი სიმპტომების მქონე ბავშვისთვის ხშირად ექიმსაც არ ურეკავენ, დარწმუნებულნი არიან, რომ რამდენიმედღიანი სახლის მკურნალობა საკმარისია. ხშირად ასეც არის, მაგრამ თუ მდგომარეობა არ გაუმჯობესდება და გაციებას ახალი სიმპტომები ემატება, ფრთხილად უნდა იყოთ. ბევრი დაავადება ძალიან მზაკვრულია.
ნიღბებს შეუძლიათ შეამცირონ Covid-ის გავრცელების და მისით ინფიცირების რისკი. ახალ მიმოხილვაში გამოიკვლია 40 კვლევა ნიღბებზე შვიდი განსხვავებული მეთოდოლოგიით.
ნიღბები ორ როლს ასრულებს – იცავს მფლობელს და იცავს მის გარშემო მყოფ ადამიანებს. თუ ვინმე, ვინც ნიღაბს ატარებს, ავად არის, ნიღაბს შეუძლია მკვეთრად შეამციროს ვირუსის რაოდენობა, რომელიც სხვებზე ვრცელდება. პირადი დაცვისთვის, მაღალი ხარისხის ნიღაბი, როგორიცაა N95 ან KN95, შეუძლია დაიცვას მომხმარებელი, განსაკუთრებით მაშინ, თუ ის მუდმივად არის ხალხმრავალ შიდა სივრცეებში, სადაც ხშირად ხდება Covid-ის ზემოქმედება.
მიუხედავად იმისა, რომ ნიღბები მუშაობს, ისინი არ არიან სრულყოფილი. ფაქტორები, როგორიცაა რამდენად ინტენსიურად ვრცელდება ვირუსი, რომელ პირობებში ვრცელდება ის (როგორიცაა შენობაში ცუდი ვენტილაცია), ადამიანთა რა პროპორცია ატარებს ნიღბებს და რამდენად თანმიმდევრულად ატარებენ, ართულებს კითხვას, თუ რამდენად უზრუნველყოფს ნიღბების დაცვას. და როცა.
მეცნიერების განცხადებით, მათ საშვილოსნოს მკურნალობაში ბოლო 20 წლის განმავლობაში ყველაზე დიდ გარღვევას მიაღწიეს. წერს BBC.
დიდი ბრიტანეთის კიბოს კვლევის ცენტრის მიერ დაფინანსებულ კვლევით დაადგინა, რომ პაციენტის მიერ რადიაციის თერაპიამდე გარკვეული მედიკამენტების მიღება, სიკვდილიანობას 35%-ით ამცირებს.
კვლევაში 500 ქალი მონაწილეობდა, რომლებიც ორ ჯგუფად დაყვეს. 250 ქალს ჩვეულებრივ რადიაციულ მკურნალობამდე 6-კვირიანი ქიმიოთერაპიის კურსი ჩაუტარდა, კარბოპლატინისა და პაკლიტაქსელის გამოყენებით. დანარჩენ 250 ქალს მხოლოდ ჩვეულებრივი ქიმიორადიაციული თერაპია ჩაუტარდა.
5 წლის შემდეგ, პირველი ჯგუფის 80% ცოცხალი იყო, 73%-ს რემისია არ ჰქონია. მეორე ჯგუფში ცოცხალი მონაწილეების რაოდენობა 72%-ს შეადგენდა და 64%-ს სიმსივნე დაუბრუნდა ან გავრცელდა.
„ჩვენმა კვლევამ აჩვენა, რომ დამატებითი ქიმიოთერაპიის კურსი სტანდარტულ კურსამდე სიმსივნის დაბრუნებისა და მისგან სიკვდილის რისკს 35%-ით ამცირებს. ეს ამ დაავადების მკურნალობაში ყველაზე დიდი გარღვევაა ბოლო 20 წლის განმავლობაში“, – აცხადებს კვლევის ხელმძღვანელი მერი მაკკორმაკი.
