პარასკევი, აპრილი 24, 2026
- Advertisement -
Google search engine
მთავარი წაკითხვა გვერდი 58

გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომი (IBS) ქალებში — სიმპტომები, დიაგნოსტირება და მკურნალობა

მიერ
admin
-
0
#image_title

გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომი (ინგლ. Irritable Bowel Syndrome, იგივე IBS) საკმაოდ გავრცელებული დაავადებაა, რომლის თანმდევი სიმპტომებიცაა: ტკივილი მუცლის არეში, შებერილობა, ფაღარათი და/ან შეკრულობა. სინდრომის გამომწვევი მიზეზები საფუძვლიანად არ არის შესწავლილი, მაგრამ, სავარაუდოდ, მას ხელს უწყობს კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის კედლებში არსებული ნერვების გადაჭარბებული მგრძნობელობა, ასევე ის, თუ როგორ ამყარებს ეს ნერვები კავშირს ტვინთან და როგორ ამუშავებს ტვინი მათგან მიღებულ ინფორმაციას. 

გავრცელებული მითის საპირისპიროდ, IBS არ ზრდის ნაწლავის სიმსივნის გაჩენის რისკს და არც საჭმლის მომნელებელი ტრაქტის ქსოვილს აზიანებს. როგორც წესი, ამ პრობლემის მართვა სწორი დიეტით, ფიზიკური აქტივობითა და, საჭიროების შემთხვევაში, მედიკამენტებით არის შესაძლებელი.

IBS გასტროენტეროლოგების ყველაზე ხშირად დასმული დიაგნოზია და, შესაბამისად, ის საკმაოდ ბევრ ადამიანს აწუხებს. კვლევის თანახმად, IBS-ის დიაგნოზის დასასმელად სამედიცინო პროფესიონალები ეყრდნობიან სიმპტომებს, რომლებსაც ვიზიტის დღიდან უკანასკნელი სამი თვის განმავლობაში მინიმუმ ცხრაჯერ შეუწუხებია პაციენტი.

გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომის (IBS) სიმპტომები

IBS კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის პრობლემაა, შესაბამისად, დისკომფორტი მუცლის ნაწილში გამოიხატება, ხოლო მთავარი გართულებები ნაწლავებში საჭმლის მონელებას ახლავს. ყველაზე ხშირი სიმპტომებია:

  • მუცლის ტკივილი — მწვავე ტკივილი, რომელსაც ან ბასრი საგნის ჩარტყმას ადარებენ, ან მძაფრ სპაზმს. ტკივილი შეიძლება იყოს როგორც მუდმივი, ისე პერიოდული და რამდენადაც საშუალოდ შემაწუხებელი, ისე ყოვლისმომცველი. ეს უკანასკნელი ადამიანებს ყოველდღიური საქმიანობების შესრულებაში ხელს უშლის და მედიკამენტურ ჩარევას საჭიროებს. ტკივილი კონკრეტულ წერტილში არ არის ლოკალიზებული და მუცლის ნებისმიერ ნაწილში — ზედა (აპროვოცირებს შებერილობა და უარესდება ჭამის შემდეგ), შუა (ტკივილი თავს იჩენს ჭიპის სიახლოვეს), ქვედა (ამ ტიპის ტკივილი შეიძლება კუჭის მოქმედებამ შეამსუბუქოს) — შეიძლება გამოიხატოს;

  • მუცლის შებერილობა — მუცლის ტკივილის მსგავსად, ეს პრობლემაც საკმაოდ ხშირია და მას IBS-ის გარდა სხვა უამრავი დაავადებაც იწვევს, თუმცა გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომის შემთხვევაში შებერილი მუცელი და დაჭიმულობის უსიამოვნო შეგრძნება მუდმივი ხასიათისაა და, შესაძლოა, ყოველდღიურადაც აწუხებდეს ადამიანს. IBS-ის შებერილობის დიდი ნაწილი მუცელში გადაჭარბებულ აირებთან არის კავშირში;

  • ფაღარათი

  • შეკრულობა

  • დაუკმაყოფილებლობის შეგრძნება საჭმლის მონელების შემდეგ

  • თეთრი ფერის ლორწო განავალში.

გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომის (IBS) ტიპები

მკვლევრები IBS-ის ტიპებს იმ განავლის დეტალებზე დაფუძნებით არჩევენ, რომლებიც სიმპტომების გამოვლენის ყველაზე ცხად შემთხვევებში გვხვდება. სხვა სიტყვებით, IBS-ის პირობებშიც კი არის დღეები, როდესაც კუჭის მოქმედება სრულიად ნორმალურია, თუმცა პრობლემის დეტალები მომნელებელი პროცესების აშკარა დარღვევისას განისაზღვრება:

  • IBS შეკრულობით (IBS-C) — მეტწილად განავალი მყარი და ხორკლიანია.

  • IBS ფაღარათით (IBS-D) — მეტწილად განავალი თხელი და უფორმოა.

  • IBS შერეული სიმპტომებით (IBS-M) — განავალი შეიძლება იყოს როგორც თხევადი, ისე მყარი.

გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომის (IBS) გამომწვევი მიზეზები

როგორც აღინიშნა, IBS-ის გამომწვევი მიზეზები ბოლომდე ცნობილი არ არის, თუმცა მკვლევრები მას არეგისტრირებენ, როგორც ნეიროგასტროენტეროლოგიურ პრობლემას. ეს უკანასკნელი მოიაზრებს ნაწლავებსა და ტვინს შორის ურთიერთქმედების დარღვევას, ანუ საჭმლის მომნელებელი და ნერვული სისტემების მოუწესრიგებელ მუშაობას.

ტვინსა და ნაწლავებს შორის შეტყობინებების მიმოცვლის პრობლემის გამომწვევ მიზეზებს შორის შეიძლება იყოს:

  • ფუნქციური დარღვევები — კუჭ-ნაწლავის კუნთოვანი ქსოვილის დაზიანება, რაც ხელს უშლის საკვების გადაადგილებას ტრაქტში. IBS-ის შემთხვევაში, მსხვილი ნაწლავის კუნთოვანი ქსოვილი ზომაზე მეტად იკუმშება, რაც იწვევს ტკივილსა და დისკომფორტს;

  • გადაჭარბებული მგრძნობელობა — ზომიერზე უფრო სენსიტიური ნერვები კუჭ-ნაწლავის ტრაქტში წარმოშობს ტკივილისა და დისკომფორტის საშუალოზე დაბალ ამტანობას.

სხვა ტიპის შესაძლო გამომწვევი მიზეზებია:

  • ნაწლავის ბაქტერია — კვლევების თანახმად, IBS-იან ადამიანებში საკმაოდ ხშირია ნაწლავის გადაგვარებული ბაქტერიები, რომლებიც შესაბამის სიმპტომებს იწვევენ;

  • ინფექცია — ძალიან ხშირად პაციენტებს IBS-ის სიმპტომები კუჭ-ნაწლავის ტრაქტში სერიოზული ინფექციების გადატანის შემდეგ აწუხებთ, რაც მიკრობებისა და IBS-ის კორელაციას კიდევ ერთხელ ცხადყოფს;

  • ალერგია კონკრეტული ტიპის საკვებისადმი

  • ბავშვობაში გადატანილი სტრესი — IBS განსაკუთრებით ხშირად იჩენს თავს ადამიანებში, რომლებსაც გამორჩეულად მძიმე სტრესი აქვთ გადატანილი ბავშვობაში (მაგალითად, ფიზიკური, ემოციური ან სექსუალური ძალადობა).

გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომი (IBS) ქალებში

IBS-ის ოფიციალურად რეგისტრირებული შემთხვევები გვამცნობს, რომ გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომი ძირითადად ქალებს აწუხებთ. უკანასკნელი კვლევების მიხედვით, ასაკობრივ-ჰორმონალური ზეგავლენები IBS-ის განვითარების რისკს ზრდის ქალებში და არსებობს მოსაზრება, რომ მენსტრუალური ციკლის, ორსულობისა და მენოპაუზისას მიმდინარე ჰორმონალური ცვლილებებიც ხელს უწყობს IBS-ის გამოვლენას ქალებში.

სიმპტომების მხრივ, ქალების უმეტესობას აწუხებს IBS-C (შეკრულობითი ფორმა), ხოლო კაცებს — IBS-D (ფაღარათი). მიუხედავად იმისა, რომ ამის მიზეზებიც არ არის სიღრმისეულად გამოკვლეული, ქალებს IBS-ის პირობებში უფრო ხშირად აწუხებთ მუცლის ტკივილი, ვიდრე კაცებს.

კლასიკური სიმპტომების გარდა, მოსალოდნელია, რომ ქალებში ასევე გამოვლინდეს: 

  • ქრონიკული დაღლილობა

  • ზურგის/წელის ტკივილი

  • დეპრესია

  • შფოთვა 

IBS-ის სიმპტომები შეიძლება განსაკუთრებით გამძაფრდეს მენსტრუალური ციკლის დღეებში და საგულისხმოა, რომ ამ სიმპტომების უმეტესობა ენდომეტრიოზის დროსაც ვლინდება. შესაბამისად, თუ IBS-ის დიაგნოზი გაქვთ, ითვალისწინებთ ექიმის რჩევებს, თუმცა კვლავ განიცდით დისკომფორტს, რეკომენდებულია, რომ ჩანიშნოთ ვიზიტი გინეკოლოგთან.

გენდერული როლები და IBS-ის სიმპტომები

გენდერულმა და სოციალურმა ნორმებმა, შესაძლოა, IBS-ზე შეგროვებული მონაცემები არასწორად წარმოადგინოს. განსხვავებული საზოგადოებრივი მოლოდინები ქალებზე, კაცებზე და მათ სხეულებზე ხელს უწყობს სიმპტომებისა და პრობლემების განსხვავებულ ინტერპრეტაციას. მაგალითად, სოციალური ზეწოლა ქალებზე, რომ იყვნენ გამხდრები, ზრდის მათ შფოთვას შებერილობისადმი. კვლევებმა ისიც აჩვენა, რომ IBS-ის სიმპტომების გადაჭარბებული გამოვლენა გაცილებით უფრო ხშირად უქმნის დაბრკოლებას ქალების პირად ურთიერთობებს (სამსახური, ოჯახი), ვიდრე კაცებისას.

გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომის (IBS) ტესტირება და დიაგნოსტირება

IBS-ის სწორი დიაგნოსტიკისთვის აუცილებელია დეტალური სამედიცინო ისტორიის წარდგენა გასტროენტეროლოგისთვის, რომელიც, სავარაუდოდ, დასვამს შემდეგ კითხვებს:

  • გაწუხებთ თუ არა ტკივილი კუჭის მოქმედებისას?

  • არის თუ არა რაიმე განსხვავებული განავალში?

  • რამდენად ხშირია სიმპტომები?

  • როდის შეამჩნიეთ ეს სიმპტომები პირველად?

  • რა მედიკამენტებს იღებთ?

  • გადაიტანეთ თუ არა რაიმე დაავადება უახლოეს წარსულში?

  • გქონდათ თუ არა რაიმე სტრესული გამოცდილება უახლოეს წარსულში?

ლაბორატორიული ტესტირებები: ლაბორატორიული ტესტების მიზანია, გამოირიცხოს  დაავადებები, როგორებიცაა ინფექციები, რაიმე ტიპის საკვების აუტანლობა ან/და ნაწლავის ანთება. ლაბორატორიულ ტესტირებებს შორისაა:

  • სისხლის საერთო ანალიზი 

  • განავლის საერთო ანალიზი

  • წყალბადის რაოდენობის კვლევა ამონასუნთქ ჰაერში.

გარდა ამისა, IBS-ის ტესტირება და დიაგნოსტირება შეიძლება მოიცავდეს სხვა სახის კვლევებსაც:

  • კოლონოსკოპია — ძირითადად, გამოიყენება კონკრეტული კატეგორიის (პოლიპები, სიმსივნური წარმონაქმნები) ნაწლავის დაავადებების გამოსარიცხად. ეს კვლევა ექიმს საშუალებას აძლევს, გამოიკვლიოს პაციენტის მთლიანი ნაწლავური სისტემა;

  • სიგმოიდოსკოპია — ეს კვლევაც ნაწლავის გასაშუქებლად გამოიყენება, თუმცა მიემართება მხოლოდ კუჭ-ნაწლავის სისტემის ქვედა ნაწილს, სწორ ნაწლავს;

  • ენდოსკოპია — აშუქებს კუჭსა და თორმეტგოჯა ნაწლავს.

გაღიზიანებული ნაწლავის სინდრომის (IBS) მკურნალობა

სამწუხაროდ, არ არსებობს უნივერსალური მკურნალობის გეგმა, რომელიც ყველა პაციენტს ერგება, თუმცა, როგორც წესი, დადებითი ცვლილებების მომტანი შეიძლება იყოს კვების განრიგის გაუმჯობესება, კონკრეტული ტიპის ფიზიკური აქტივობებით დატვირთვა, ხოლო რთულ შემთხვევებში — მედიკამენტური თერაპია.

ცვლილებები კვების განრიგში. სიმპტომებზე დაყრდნობით, უნდა შეირჩეს კვების განრიგი, რომელიც ხელს შეუწყობს კუჭ-ნაწლავის სწორ მოქმედებას. ამ ცვლილებებს შორის შეიძლება იყოს:

  • მეტი მცენარეული საკვები — საკვების ეს კატეგორია (ხილი, ბოსტნეული, თხილეული, მარცვლეული)  ხელს უწყობს შებერილობის მოხსნას და მეტაბოლიზმს;

  • ნაკლები რძის ნაწარმი — ლაქტოზის აუტანლობა ძალიან ხშირად თანაარსებობს IBS-თან ერთად. თუ რძის პროდუქტებზე იტყვით უარს, აუცილებელია, რომ მიიღოთ ალტერნატიული საკვები, რომელიც კალციუმს შეიცავს (ბროკოლი, ისპანახი, ორაგული);

  • ნაკლები გაზიანი სასმელი;

  • ნაკლები მცენარეული ცილა

  • მინიმუმ 2 ლიტრი წყლის მიღება ყოველდღიურად — ხელს უწყობს კუჭ-ნაწლავის ტრაქტში საკვების გადაადგილებას.

ფიზიკური აქტივობები. დადებითი შედეგი შეიძლება ყოველდღიური აქტივობების ცვლილებასაც ჰქონდეს. ექიმმა შეიძლება გირჩიოთ:

  • რეგულარულად ვარჯიში — გულისხმობს ყოველდღიურად მინიმუმ 30 წუთს;

  • იოგა, მედიტაცია ან/და სტრესის მომხსნელი სხვა ფიზიკური აქტივობები;

  • საკმარისი ძილი — მინიმუმ 7 საათი ძილი ყოველ ღამე.

თერაპია. ვინაიდან IBS ხშირად შფოთვის, დეპრესიის ან მენტალურ ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული სხვა პრობლემისგანაა წარმოშობილი, პროფესიონალური თერაპია ბევრი პაციენტისთვისაა სასარგებლო და რეკომენდებული. ყველაზე ხშირად გამოყენებული თერაპიის ტიპები IBS-ის შემთხვევაში არის:

  • კოგნიტიურ-ბიჰევიორული თერაპია (CBT);

  • ჰიპნოთერაპია;

  • ბიოლოგიური უკუკავშირის თერაპია.

მედიკამენტები. IBS-ის სიმპტომების შესამსუბუქებლად ექიმმა შეიძლება დანიშნოს:

  • ანტიდეპრესანტები — შფოთვისა და დეპრესიისგან გამოწვეული სიმპტომების მოსახსნელად.

  • საფაღარათო მედიკამენტები — შეკრულობის მოსახსნელად.

  • ნაწლავური სპაზმების მომხსნელ მედიკამენტები.

რას ველოდო, თუ IBS მაქვს?

IBS-თან ერთად ცხოვრება, შესაძლოა, ძალიან რთული და დამღლელი იყოს სიმპტომების ყოვედღიურობისა და სიმწვავის გამო. ხშირად IBS-თან დაკავშირებული პრობლემები ადამიანების ყოველდღიურ საქმიანობაზე, პროფესიულ და პირად ცხოვრებაზეც აისახება და ისინი შეიძლება ძალიან დიდი სტრესის წყაროდ იქცეს. თუმცა, მიუხედავად წინაღობებისა, IBS-ს ზეგავლენის შემცირება შესაძლებელია სწორად შერჩეული მკურნალობის სტრატეგიით.

როგორც წესი, კვებასა და აქტივობასთან დაკავშირებულ ცვლილებებს სიმპტომების შესამსუბუქებლად დრო სჭირდება, ამიტომ გადამწყვეტი მნიშვნელობა აქვს მოთმინებასა და მკურნალობის პროცესის მიმართ ჯანსაღ დამოკიდებულებას. გასათვალისიწინებელია ისიც, რომ ხსენებული სიმპტომები ბოლომდე არ ქრება, მხოლოდ მსუბუქდება და მკურნალობას რამდენიმე კვირა ან თვე სჭირდება, რომ შედეგი ცხადი გახდეს.

აუცილებელია ექიმთან ვიზიტი, თუ IBS-ის სიმპტომებთან ერთად თავს იჩენს:

  • სიცხე

  • ღებინება

  • სისხლდენა კუჭის მოქმედებისას

  • აუხსნელი წონის კლება

  • გაუსაძლისი მუცლის ტკივილი (გრძელდება/არ სუსტდება კუჭის მოქმედების ან/და შებერილობის მოხსნის შემდეგ)

  • მძაფრი ფაღარათი, რომელიც ღამე გაღვიძებთ.

გამოყენებული წყაროები:

სტატიის მთარგმნელი: მარიამ რაზმაძე

მთავარი სურათი: Getty

♦ სტატია მომზადებულია ფონდის „ქალთა ფონდი საქართველოში“ ფინანსური მხარდაჭერით.

სხეულის ჯანმრთელობის ზოგადი შემოწმება ქალებისთვის — საჭირო სკრინინგები

მიერ
admin
-
0
#image_title

რეგულარული სამედიცინო შემოწმებები ჯანმრთელობის და, ზოგადად, ცხოვრების ხარისხისათვის უმნიშვნელოვანესია. განსაკუთრებულად საშიში დაავადებების ადრეულ სტადიაზე დიაგნოსტირებას და სწორ მკურნალობას სავალალო შედეგების თავიდან აცილებაც შეუძლია.

საშოს ნაცხის და სისხლში ქოლესტერინის განსაზღვრის ანალიზებს მეტ-ნაკლებად ხშირად იტარებენ მდედრობითი სქესის ადამიანები, თუმცა, ვინაიდან მათი რეპროდუქციული ანატომია უფრო კომპლექსურია, ვიდრე მამრობითი სქესის, მეტი გამოკვლევის ჩატარებაა რეკომენდებული ყოველწლიურად.

► შენიშვნა: სტატიის ფარგლებში მდედრობითი და მამრობითი სქესის ადამიანების აღსანიშნავად სიმარტივისთვის გამოვიყენებთ სიტყვებს „ქალი“ და „კაცი“. ეს ტერმინები გამოყენებული იქნება მხოლოდ ადამიანების დაბადებისას მინიჭებული (ბიოლოგიური) სქესის აღსანიშნავად, მამრობითი და მდედრობითი ანატომიის ერთმანეთისგან გასამიჯნად, და არა — გენდერული იდენტობის მნიშვნელობით. ჩვენ ვაღიარებთ და პატივს ვცემთ გენდერული იდენტობების მრავალფეროვნებასა და სიმდიდრეს.

იმის გამო, რომ გასტროენტეროლოგიური და გინეკოლოგიური დაავადებების სიმპტომები ხშირად ემთხვევა ერთმანეთს, აუცილებელია, რომ ქალებმა ზოგადი შემოწმება როგორც გინეკოლოგთან, ისე ოჯახის ექიმთანაც გაიარონ, რომელიც, საჭიროების შემთხვევაში, მათ სხვა სპეციალობის სამედიცინო პროფესიონალთან გადაამისამართებს. წინააღმდეგ შემთხვევაში, ისეთი კვლევების საჭიროება, როგორიცაა, პირობითად, კოლონოსკოპია, შესაძლოა, სრულიად შეუმჩნეველი დარჩეს.

გთავაზობთ ქალებისათვის რეკომენდებული რეგულარული კვლევებისა და სკრინინგების ჩამონათვალს:

1. არტერიული წნევის შემოწმება

აშშ-ის დაავადებათა კონტროლისა და პრევენციის ცენტრის სტატისტიკის თანახმად, გულ-სისხლძარღვთა დაავადებები, რომელთა მთავარი მაპროვოცირებელიც მაღალი არტერიული წნევაა (იგივე ჰიპერტენზია), ქალების სიკვდილიანობის მთავარი გამომწვევი მიზეზია. ამის გამო, ბუნებრივია, რომ სამედიცინო ექსპერტები ქალებს ურჩევენ, არტერიული წნევა გარკვეული სიხშირით შეიმოწმონ. პროცედურა საკმაოდ მარტივია და სპეციალური სამაჯით სისხლძარღვებში სისხლის მოძრაობის სიმძლავრეს ადგენს.

რეკომენდებულია, რომ ქალმა სკრინინგი 20 წლის ასაკში დაიწყოს და, თუ ყველაფერი ნორმის ფარგლებშია, ყოველ ორ წელიწადში შეიმოწმოს 40 წლამდე, ხოლო შემდეგ უკვე ყოველწლიურად. მეორე მხრივ, თუ შემოწმება აჩვენებს, რომ არტერიული წნევა ასაკისა და სქესის ნორმას არ შეესაბამება და მაღალია, ექიმი თავად გადაწყვეტს, რა სიხშირით იქნება საჭირო მისი გადამოწმება.

ვინაიდან ზოგჯერ სამედიცინო დაწესებულებებში ადამიანები ჩვეულებრივზე მეტს ნერვიულობენ, რაც წნევის მაჩვენებელზეც აისახება, საკმაოდ ხშირად ფიქსირდება არასწორი მონაცემები. შესაბამისად, ექიმების რჩევაა, რომ, საჭიროებისა და საშუალების ქონის შემთხვევაში, უტყუარი დიაგნოზისათვის შემოწმება სახლშიც ჩატარდეს.

2. შაქრის ნორმის განსაზღვრა სისხლში

ამერიკის დიაბეტის ასოციაციის რეკომენდაციების მიხედვით, ქალებმა, რომლებიც დაორსულებას გეგმავენ, პრედიაბეტზე სკრინინგი ნაყოფის ჩასახვამდე უნდა ჩაიტარონ, ხოლო დაუგეგმავად დაორსულების შემთხვევაში — პირველ გინეკოლოგიურ ვიზიტზე. ფეხმძიმობის დროს 24-დან 28 კვირის შუალედში ასევე უნდა ჩატარდეს კვლევები გესტაციურ (ორსულთა) დიაბეტზეც.

ხსენებული კვლევები მოიცავს:

  • გლიკოზირებული ჰემოგლობინის განსაზღვრას, რაც ყველაზე ხშირი და ეფექტური მეთოდია სისხლში შაქრის საშუალო მაჩვენებლის დასადგენად უკანასკნელი ორი ან სამი თვის განმავლობაში;

  • გლუკოზის განსაზღვრას სისხლში შაქრიანი სითხის დალევის შემდეგ;

  • უზმოზე სისხლში შაქრის რაოდენობის დადგენას.

სისხლში გლუკოზის დონის განსასაზღვრად ყველაზე მარტივი და ეფექტური მეთოდი ვენური ან კაპილარული სისხლის დიაგნოსტირებაა, თუმცა ხშირად გამოიყენება ორგანიზმის ინსულინისადმი მგრძნობელობის (ინსულინრეზისტენტობის) მაჩვენებლის კვლევაც.

3. ცხიმის რაოდენობის განსაზღვრა სისხლში

ქოლესტერინისა და ტრიგლიცერიდის, სისხლში შემავალი ცხიმების, დონეების განსაზღვრით, შესაძლებელია, დადგინდეს, ინსულტისა და გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებისა განვითარების რამდენად დიდი რისკი აქვს ადამიანს .

რეკომენდებულია, რომ სისხლში ქოლესტერინის მაჩვენებელი ადამიანმა მინიმუმ ყოველ ხუთ წელიწადში ერთხელ გამოიკვლიოს 20 წლის ასაკიდან. გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებისადმი გენეტიკური მიდრეკილების შემთხვევაში, საჭიროა უფრო ხშირად შემოწმება — წელიწადში ერთხელ.

სისხლის საერთო ქოლესტეროლის გამოკვლევამდე, აუცილებელია, რომ მიჰყვეთ შემდეგ წესებს:

  • კვლევამდე 3 კვირის განმავლობაში დაიცავით ერთგვაროვანი დიეტა;

  • შეინარჩუნეთ უცვლელი წონა;

  • არ მიიღოთ საკვები კვლევამდე 12-15 საათის განმავლობაში. წყლის ან/და უშაქრო ყავის დალევა ნებადართულია;

  • არ მიიღოთ არანაირი ტიპის ალკოჰოლი ტესტირებამდე მინიმუმ 72 საათის განმავლობაში.

4. საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგი

გინეკოლოგების რჩევაა, რომ საშუალო რისკის შემთხვევაში (თუ სამედიცინო ისტორია არ აჩვენებს, რომ გენეტიკურად ქალს ამ კონკრეტული ტიპის კიბოს განვითარების მეტი საფრთხე აქვს), საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგი ყოველ სამ წელიწადში ერთხელ ჩატარდეს 21-დან 30 წლამდე ასაკში. 30-დან 65 წლამდე ასაკში ქალებს შეუძლიათ იგივე სიხშირით გააგრძელონ გამოკვლევების ჩატარება, ან, ალტერნატიულად, პაპილომავირუსის გენოტიპირების ტესტი ყოველ ხუთ წელიწადში ერთხელ. 65 წლიდან ქალებს, რომელთა წინა სკრინინგებიც უარყოფითი იყო, შეუძლიათ, აღარ გააგრძელონ რეგულარული კვლევების ჩატარება.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს განვითარების რისკის ადრეული დადგენა საშვილოსნოს ყელის ნაცხის ციტოლოგიური ანალიზითაა შესაძლებელი. თუმცა, საჭიროების შემთხვევაში, შესაძლოა, გინეკოლოგმა ისეთი კომპლექსური კვლევებიც დანიშნოს, როგორებიცაა:

  • კოლპოსკოპია — საშვილოსნოს ყელის დათვალიერება ნათურიანი მიკროსკოპით;

  • საშვილოსნოს ყელის ბიოფსია.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგამდე რეკომენდებულია, გახსოვდეთ, რომ:

  • საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგის ეფექტურობისათვის ყველაზე სწორი დრო მენსტრუალური ციკლის შუა პერიოდია;

  • მენსტრუაციის დროს არ შეიძლება საშვილოსნოს ყელის ნაცხის აღება;

  • რეკომენდებულია, რომ ნაცხის ანალიზი სექსუალური კავშირიდან (განსაკუთრებით, თუ ბარიერული საშუალებებით იცავთ თავს) 24 საათის შემდეგ აიღოთ.

5. სარძევე ჯირკვლის (ძუძუს) შემოწმება

USPSTF-ის რეკომენდაციაა, რომ ქალებმა ძუძუს რეგულარული შემოწმება 50-იდან 74 წლამდე ჩაიტარონ. თუმცა, 40-იდან 50-მდე ასაკის ქალებმა, რომლებსაც აქვთ სურვილი ამ პრობლემაზე გარკვეული სიხშირით შემოწმების, უმჯობესია, ოჯახის ექიმთან გაიარონ კონსულტაცია.

მეორე მხრივ, ამერიკის კიბოს ასოციაციის (ACS) რეკომენდაციაა, რომ ქალებმა ძუძუს ყოველწლიური გამოკვლევა 45 წლის ასაკში უნდა დაიწყონ და 55 წლიდან წელიწადში ორჯერ შეიმოწმონ. თუმცა, სავარაუდოა, რომ განსხვავებული სიხშირით გახდეს სკრინინგები საჭირო, თუ ოჯახის წევრს ან/და ნათესავს ჰქონია/აქვს ძუძუს კიბო და, შესაბამისად, ქალი რისკჯგუფს წარმოადგენს.

ძუძუს იკვლევენ მამოგრაფიით, რაც ძუძუს რენტგენის დანადგარის კედლებს შორის მოქცევას გულისხმობს ქსოვილის გადაღების მიზნით. საჭიროების შემთხვევაში, შესაძლოა, ექიმმა მომდევნო ეტაპად ძუძუს ქსოვილის ბიოფსიის გაკეთებაც დანიშნოს.

6. ძვლოვანი სისტემის კვლევა

ექიმების რჩევაა, რომ ქალებმა ოსტეოპოროზზე, ძვლების შემასუსტებელ დაავადებაზე, შემოწმება 65 წლიდან დაიწყონ, თუმცა უფრო პატარა ასაკშიც შეიძლება გახდეს საჭირო რეგულარული სკრინინგი ისეთი რისკ-ფაქტორების ქონის შემთხვევაში, როგორებიცაა დაბალი წონა ან  მშობლების სამედიცინო ისტორიაში მსგავსი დაავადებების ქონა.

ოსტეოპოროზისა და სხვა ძვლოვანი დაავადებების სკრინინგი მოიცავს დაბალი გამოსხივების რენტგენის აპარატით ძვლების გაშუქებას. საჭიროების შემთხვევაში შეიძლება დაინიშნოს შემდეგი გამოკვლევებიც:

  • სახსრებისა და რბილი ქსოვილების ულტრასონოგრაფია.

  • დენსიტომეტრია.

  • სხვადასხვა ლაბორატორიული კვლევები ძვლებსა და რბილ ქსოვილებზე.

7. სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციების კვლევა

ყველა ქალმა, რომელიც სექსუალურად აქტიურია, უნდა ჩაიტაროს სკრინინგი სქესობრივი გზით გადამდებ ისეთ ინფექციებზე (სგგი), როგორებიცაა ქლამიდია და გონორეა, მინიმუმ წელიწადში ერთხელ. შესაძლოა, დამატებითი ტესტირება გახდეს საჭირო ახალი სექსუალური პარტნიორის გაჩენის შემთხვევაში ან მაშინ, თუ ადამიანი რაიმე მიზეზით მაღალი რისკის ქვეშაა ამ ტიპის ინფექციების წინააღმდეგ.

15-იდან 65 წლამდე ასაკში ასევე სასურველია გარკვეული სიხშირით შეემოწმოთ აივ-ინფექციებზე. სკრინინგებს შორის ინტერვალი დამოკიდებულია ინდივიდის რისკის მაჩვენებელზე. მაგალითად, საუკეთესო შემთხვევაში, აივ-ინფექციის ტესტირება უნდა გაკეთდეს ყოველ ჯერზე, როდესაც სექსუალური პარტნიორის აივ-სტატუსი უცნობია.

გარდა ამისა, რეკომენდებულია, რომ 21-29 წლის ასაკის ყველა ქალი 3 წელიწადში ერთხელ მაინც შეემოწმოს ადამიანის პაპილომავირუსზე (HPV), ხოლო 30-65 წლის ასაკის ყველა ქალი — 5 წელიწადში ერთხელ მაინც.

8. კანის შემოწმება

კვლევების თანახმად, კანზე რეგულარული შემოწმება ზრდის იმის ალბათობას, რომ კანის კიბოს დიაგნოზი ადრეულ სტადიაზევე დაისმება, როდესაც მკურნალობა გაცილებით მარტივია. შესაბამისად, სამედიცინო ექსპერტები ქალებს ურჩევენ, რომ კანი მინიმუმ თვეში ერთხელ მაინც დაითვალიერონ და ყურადღებით იყვნენ ისეთი დეტალებისადმი, როგორებიცაა:

  • ახალი ხალები და ლაქები;

  • ცვლილებები (ფერი, ზომა, ფორმა, სისქე) უკვე არსებულ ხალებზე;

  • პატარა, შეშუპებული წერტილები, რომლებსაც წითელი, მარგალიტისებრი ან ფერმკრთალი შეფერილობა აქვთ.

მსგავსი ცვლილებების შემჩნევის შემთხვევაში, გაესაუბრეთ დერმატოლოგს, რომელიც, კანის კიბოს რისკის შემთხვევაში, შესაბამის კვლევებს დაგინიშნავთ კონკრეტული სიხშირით.

საჭიროა, გახსოვდეთ, რომ კანის კიბოს განვითარების რისკი უფრო მაღალია, თუ:

  • ხართ 50 წელს გადაცილებული;

  • ადვილად იწვებით მზის ქვეშ;

  • ბავშვობაში ან მოზარდობაში მიგიღიათ მზის დამწვრობა;

  • საშუალოზე დიდ დროს ატარებთ მზის ქვეშ;

  • იტარებთ პროცედურებს სოლარიუმში;

  • შესამჩნევად ბევრი (როგორც წესი, 50-ზე მეტი) ხალი გაქვთ;

  • გყავთ ოჯახის წევრი, რომელსაც ჰქონია/აქვს კანის კიბო.

თქვენი სამედიცინო ისტორიიდან გამომდინარე, შესაძლოა, სხვა ტიპის კვლევების რეგულარულობის საჭიროებაც გქონდეთ. განსაკუთრებით ორსულობის, პოსტნატალური (მშობიარობის შემდგომი) პერიოდის ან ისეთი დაავადების ქონის შემთხვევაში, რომელიც არასტაბილურ ჰორმონალურ მდგომარეობას გულისხმობს. შესაბამისად, აუცილებელია, რომ ოჯახის ექიმთან მინიმუმ წელიწადში ერთხელ გაიაროთ კონსულტაცია შესაბამისი სამედიცინო რჩევების მიღების მიზნით.

გამოყენებული წყაროები:

სტატიის მთარგმნელი: მარიამ რაზმაძე

მთავარი სურათი: Care Clinic

წყარო

ანორგაზმია ქალებში — რა იწვევს ორგაზმის პრობლემას?

მიერ
admin
-
0
#image_title

► შენიშვნა: სტატიის ფარგლებში მდედრობითი და მამრობითი სქესის ადამიანების აღსანიშნავად სიმარტივისთვის გამოვიყენებთ სიტყვებს „ქალი“ და „კაცი“. ეს ტერმინები გამოყენებული იქნება მხოლოდ ადამიანების დაბადებისას მინიჭებული (ბიოლოგიური) სქესის აღსანიშნავად, მამრობითი და მდედრობითი ანატომიის ერთმანეთისგან გასამიჯნად, და არა — გენდერული იდენტობის მნიშვნელობით. ჩვენ ვაღიარებთ და პატივს ვცემთ გენდერული იდენტობების მრავალფეროვნებასა და სიმდიდრეს.

ანორგაზმია (ინგლ. Anorgasmia) სამეცნიერო ტერმინია, რომელიც ორგაზმის მიღწევის უუნარობას ან ორგაზმის სიხშირისა და სიმძაფრის ნაკლებობას აღნიშნავს. სტატისტიკურად, ქალების 10-15%-ს ორგაზმი არასდროს გამოუცდია, ხოლო კაცებში ეს აშლილობა ნაკლებად იჩენს თავს.

ანორგაზმიის დიაგნოზი ისმება მაშინ, როდესაც ორგაზმის მიღწევასთან დაკავშირებული ზემოთ აღნიშნული პრობლემები მინიმუმ 6 თვის განმავლობაში აწუხებს ქალს. ანორგაზმია შეიძლება იყოს როგორც კონკრეტულ პერიოდში გაჩენილი პრობლემა, ისე მთელი ზრდასრული ცხოვრების განმავლობაში არსებული სამედიცინო დარღვევა.

ანორგაზმიის ტიპები

გამოყოფენ ანორგაზმიის რამდენიმე ტიპს:

  • მუდმივი — ამ შემთხვევაში ქალს ორგაზმი მთელი ცხოვრების განმავლობაში არასდროს გამოუცდია;

  • შეძენილი — ეს ტიპი მიემართება ახლად გაჩენილ ანორგაზმიას, როდესაც ქალი, მიუხედავად წარსულში ამ პრობლემის არქონისა, ორგაზმს ვეღარ განიცდის;

  • ზოგადი — როდესაც ქალს ორგაზმის მიღწევა ზომაზე მეტად უჭირს ყველანაირ გარემოში, ყველა პარტნიორთან და ნებისმიერი სახის ფიზიკური სტიმულაციის მიუხედავად;

  • სიტუაციური — წინა პუნქტის საპირისპირო ტიპი, როდესაც ქალს ორგაზმის განცდა მხოლოდ კონკრეტულ გარემოში და კონკრეტულ პარტნიორებთან არ გამოსდის.

ანორგაზმიის სიმპტომები ქალებში

ანორგაზმიის მთავარი სიმპტომი, როგორც უკვე აღინიშნა, ორგაზმის განცდის აბსოლუტური უუნარობა ან, უკეთეს შემთხვევაში, დაქვეითებული სიმძაფრე და ნაკლები სიხშირეა.

საჭიროა იმის გათვალისწინებაც, რომ ვაგინალური პენეტრაცია („შეღწევა“) კლიტორის თავს პირდაპირ არ ასტიმულირებს, რაც ქალების უმეტესობისთვის სექსუალური სიამოვნების მიღების მთავარი გზაა, შესაბამისად, ქალების დიდ ნაწილს ორგაზმის მისაღწევად პენეტრაციული სექსი არ ჰყოფნის.

ანორგაზმიის სხვა შესაძლო სიმპტომებია:

  • შენელებული ორგაზმი;

  • ნაკლები სიმძაფრის ორგაზმი;

  • ორგაზმის საშუალოზე იშვიათად განცდა.

ანორგაზმიის გამომწვევი მიზეზები

გამომდინარე იქიდან, რომ ორგაზმი ძალიან კომპლექსური ფიზიოლოგიური პროცესია, იშვიათია, რომ ანორგაზმიას ერთი კონკრეტული დარღვევა იწვევდეს. ამ პრობლემის გაჩენა და გამწვავება ძალიან ბევრ სხვადასხვა ფსიქოლოგიურ და ბიოლოგიურ ფაქტორს შეუძლია. თუმცა, აღსანიშნავია, რომ სტრესი უარყოფითად აისახება ადამიანის ლიბიდოზე და, შესაბამისად, ორგაზმის ხარისხსა და სიხშირეზე.

ქალებში ანორგაზმიის შესაძლო გამომწვევი მიზეზებია:

  • სამედიცინო პრობლემები — ქრონიკულ (ან სხვა ნებისმიერი ტიპის) დაავადებებს ადამიანის ფიზიკურ და მენტალურ ჯანმრთელობაზე დიდი გავლენა აქვს, რაც საბოლოოდ სექსუალურ ცხოვრებაზეც შეიძლება აისახოს. ამ მიმართულებით ყველაზე საფრთხილო დაავადებებია: დიაბეტი, გაფანტული სკლეროზი, ასევე გინეკოლოგიური პრობლემები ან ქირურგიული ჩარევები;

  • ფსიქოლოგიური პრობლემები — სტრესი და შფოთვა ადამიანს საგრძნობლად უშლის ხელს მოდუნებაში, რაც სექსუალური სიამოვნებისთვის აუცილებელი წინაპირობაა;

  • პრობლემები ურთიერთობაში — მოუგვარებელი კონფლიქტები, ღალატი და უნდობლობა, ჩვეულებრივ, წყვილის სექსუალურ ცხოვრებაზეც აისახება და, შესაძლოა, ამან უფრო გაართულოს სექსუალური კავშირის დამყარება და სიამოვნების მიღება. გარდა ამისა, ანორგაზმიის მიზეზი შეიძლება გახდეს საკუთარ სექსუალურ სურვილებზე პარტნიორთან ღია კომუნიკაციის ნაკლებობაც;

  • ნივთიერებების მოხმარება — ალკოჰოლის, სიგარეტის და სხვა რეგულირებადი ნივთიერებების გადაჭარბებულმა მიღებამ, შესაძლოა, ორგაზმის მიღწევა და მის ხარისხი გაართულოს იმ შემთხვევაში, თუ სასქესო ორგანოს საკმარისი სისხლი არ მიეწოდება ან დარღვეულია მისი ნევროლოგიური ფუნქციონირება;

  • მედიკამენტების გვერდითი მოვლენები — არსებობს მედიკამენტები, რომელთა მიღებამაც, შესაძლოა, ლიბიდოს დაქვეითება ან/და ორგაზმის მიღწევის სირთულე გამოიწვიოს. ასეთ პრეპარატებს შორისაა ანტიდეპრესანტები, ანტიჰისტამინური საშუალებები, არტერიული წნევის მარეგულირებლები და სხვა;

  • ასაკის მატება — ფიზიოლოგიური ცვლილებები, რომლებსაც ქალი ცხოვრების სხვადასხვა ეტაპზე გადის, სრულიად შესაძლებელია, ანორგაზმიის მაპროვოცირებელი გახდეს. ანატომიურ და ჰორმონალურ ცვლილებებს, როგორებიცაა ორსულობა, მშობიარობა, ლაქტაციის პერიოდი, ქალის ორგაზმის ხარისხსა და სიხშირეზე საკმაოდ დიდი ზეგავლენა აქვს.

ანორგაზმიის დიაგნოსტირება

ანორგაზმიის დიაგნოზი, უმეტესწილად, პაციენტის შეფასებით/დაკვირვებით ისმება და არ არსებობს რაიმე კონკრეტული ლაბორატორიული ან ფსიქოლოგიური კვლევა. გამომდინარე იქიდან, რომ ორგაზმის განცდა საკმაოდ სუბიექტური გამოცდილებაა, მხოლოდ ამ ფორმით არის შესაძლებელი დადგინდეს პრობლემის სირთულე. თუმცა, სამედიცინო პროფესიონალს ან/და ფსიქოთერაპევტს შეუძლია, დაეხმაროს ქალს ანორგაზმიის გამომწვევი მიზეზების დადგენაში.

ანორგაზმიის მკურნალობა

ანორგაზმიის მკურნალობა მთლიანად პრობლემის სიმძაფრესა და გამომწვევ მიზეზებზეა დამოკიდებული. მკურნალობის პირველი და ლოგიკური ეტაპია ოჯახის ექიმთან ან პირდაპირ გინეკოლოგთან ვიზიტი. მიუხედავად იმისა, რომ ქალების უმრავლესობა უხერხულობასა და სირცხვილს განიცდის პირადი სექსუალური გამოწვევების გაზიარებისას, საჭიროა, გახსოვდეთ, რომ მხოლოდ სამედიცინო გარემოშია შესაძლებელი თქვენი პრობლემების საწყისის დადგენა და შესაბამისი მკურნალობის კურსის შედგენა.

► გაითვალისწინეთ, რომ რაც უფრო დიდხანს გადადებთ სამედიცინო კონსულტაციას, პრობლემა უფრო გამძაფრდება და, შესაბამისად, რთულად სამკურნალო გახდება.

კონსულტაცია, როგორც წესი, გინეკოლოგიურ შემოწმებას მოიცავს იმ ანატომიური პათოლოგიების გამოსარიცხად, რომლებმაც შეიძლება შეუშალოს ხელი ორგაზმის მიღწევას. ექიმმა შეიძლება ასევე მოითხოვოს დეტალური სამედიცინო ისტორია, რომლითაც პრობლემის გამომწვევი მიზეზები და მაპროვოცირებელი ფაქტორები, შესაძლოა, უფრო ნათელი გახდეს.

ორგაზმულ აშლილობაზე კონსულტაცია აუცილებლად გულისხმობს პირად სექსუალურ ისტორიაზე გულწრფელი პასუხების გაცემას, როგორებიცაა:

  • გაქვთ თუ არა რაიმე ტიპის სექსუალური ტრავმა;

  • გამოგიცდიათ თუ არა ოდესმე ორგაზმი;

  • როდის და როგორ გამოცადეთ ბოლო ორგაზმი;

  • პირველად როდის შეამჩნიეთ, რომ გიჭირთ ორგაზმის მიღწევა?

► გახსოვდეთ, რომ რეკომენდებულია, ჩამოწეროთ ყველა იმ მედიკამენტის სახელი და დოზა, რომელიც უკანასკნელი წლების განმავლობაში მიგიღიათ.

მკურნალობის მეთოდები

ანორგაზმიის მკურნალობის რამდენიმე მეთოდი არსებობს:

  • ცხოვრების სტილის შეცვლა — კვების რაციონს, ფიზიკური აქტივობის ხარისხსა და სტრესის დონეს ადამიანის სექსუალურ ფუნქციონირებაზე დიდი გავლენა აქვს. ექიმმა შეიძლება თქვენი ჯანმრთელობის ამ ასპექტების გასაუმჯობესებლად საჭირო აქტივობების კეთება დაგავალოთ;

  • ფიზიკური თერაპია — თუ გამომწვევი ფაქტორი მენჯის არეში დაძაბულობა ან/და კუნთების სისუსტეა, ფიზიკური თერაპია, რომელიც ამ პრობლემას აგვარებს, არა მხოლოდ ანორგაზმიის მკურნალობისთვისაა სასარგებლო, არამედ სხვა ფიზიოლოგიური გართულებების თავიდან ასაცილებლადაც;

  • ესტროგენის თერაპია — ამ მეთოდს, როგორც წესი, ისეთ შემთხვევებში მიმართავენ, როდესაც ანორგაზმიის მთავარი გამომწვევი მიზეზი მენოპაუზაა. ესტროგენი ამცირებს მენოპაუზის სიმპტომებს და, შესაბამისად, აუმჯობესებს სხეულის სექსუალური რეაქციების პროცესს;

  • ტესტოსტერონის თერაპია — მიუხედავად იმისა, რომ მისი მოქმედების ზუსტი მექანიზმი უცნობია, ტესტოსტერონი გარკვეულ როლს ასრულებს ქალის ჯანსაღი სექსუალური ფუნქციონირებისათვის. ამ ტიპის თერაპიას შეუძლია ორგაზმის სიხშირისა და ხარისხის გაუმჯობესება, თუმცა მას თან ახლავს ისეთი გვერდითი მოვლენები, როგორებიცაა, აკნე, სხეულზე თმის ზრდის მოჭარბება და სხვა;

  • მედიკამენტების ცვლილება — საკმაოდ ბევრ წამალს შეუძლია სექსუალური ფუნქციონირებაზე ზემოქმედება. სამედიცინო ისტორიისა და გამომწვევი მიზეზების მიხედვით, ექიმი არჩევს პაციენტისათვის ყველაზე სწორ მედიკამენტს, რომლის პირობებშიც გვერდითი მოვლენები ნაკლებ სავარაუდოა;

  • ჯანმრთელობის სხვა პრობლემების მოგვარება — როგორც უკვე აღინიშნა, დიაბეტი, გაფანტულ სკლეროზი და გინეკოლოგიურ დაავადებები სექსუალური დისფუნქციის სიმპტომებსაც იწვევენ. შესაბამისად, ასეთ დროს, კომპლექსური და მრავალმხრივი მკურნალობის სტრატეგიის შედგენაა საჭირო.

როგორ გავუმკლავდეთ ანორგაზმიას?

თუ ანორგაზმიის ნიშნებს საკუთარ თავში ამჩნევთ, რა თქმა უნდა, საუკეთესო გზაა, რომ სამედიცინო პროფესიონალს მიმართოთ. ექიმთან მკურნალობის პარალელურად შეგიძლიათ საკუთარი ძალებითაც დაიწყოთ ამ პრობლემასთან გამკლავება:

  • სწორი კვება და რეგულარული ვარჯიში — სწორი და თანმიმდევრული რეჟიმი, რომელიც გულ-სისხლძარღვთა ჯანმრთელობის გაუმჯობესებაზეა მორგებული, ორგაზმის ხარისხსა და სიხშირეს ზრდის;

  • რეგულარული გინეკოლოგიური შემოწმებები — მენჯის კუნთოვან ქსოვილს ძალიან ბევრი ფაქტორი აზიანებს: ორსულობა, მშობიარობა, ქირურგიული ჩარევები, კუჭის შეკრულობისგან გამოწვეული ქსოვილის დაჭიმულობა, ქრონიკული ხველება და ა.შ. მენჯის რეგიონის მსგავსი დასუსტება კი ორგაზმის მიღწევას ართულებს. ხშირ და გეგმურ გინეკოლოგიურ გამოკვლევებს მსგავსი პრობლემების ადრეულ სტადიაზე აღმოჩენა შეუძლია;

  • მენჯის ფსკერის კუნთების გამაგრება — იგივე „კეგელის ვარჯიშები“ სახლის პირობებშიც მარტივი გასაკეთებელია. ამ ვარჯიშებისთვის, პირველ ყოვლისა, უნდა იპოვოთ თქვენი მენჯის ფსკერის კუნთები — ამისთვის შეგიძლიათ სცადოთ მოშარდვის შუაში გაწყვეტა. როდესაც ამოიცნობთ, რომელი კუნთებით ხდება ეს, შეგიძლიათ იგივე ნებისმიერ სხვა დროსაც გაიმეოროთ ვარჯიშის მიზნით. სწრაფი და ეფექტური შედეგისთვის რეკომენდებულია, დღეში მინიმუმ სამჯერ გააკეთოთ ეს ვარჯიში, თითო ჯერზე ათი შეკუმშვით,;

  • სექსუალური თვითგამორკვევა — დააკვირდით, რა გსიამოვნებთ ყველაზე მეტად მასტურბაციისას. საკუთარი სურვილებში გამორკვევას ორგაზმის სიხშირესა და სიმძაფრეს  საგრძნობლად ზრდის.

როგორ მოვიქცე, თუ ჩემს პარტნიორს აქვს ანორგაზმია?

თუ თქვენი პარტნიორი ანორგაზმიისგან გამოწვეულ გართულებებს ებრძვის, ეს, შესაძლოა, ურთიერთობის ხარისხზეც აისახებოდეს. მსგავს სიტუაციაში უნდა გახსოვდეთ, რომ ეს პრობლემა არავის ბრალია და ისეთივე გაგებით უნდა შეხვდეთ, როგორითაც ნებისმიერ სხვა ურთიერთობაში გაჩენილ სირთულეს. ღია და მკაფიო კომუნიკაცია ერთმანეთის სურვილებზე, დანაკლისებსა და იმედებზე უმნიშვნელოვანესია მთელი მკურნალობის მანძილზე.

პარტნიორის საჭიროებების გარდა, ისიც უნდა გაიაზროთ, რომ თქვენი მოთხოვნილებებისთვის ხაზის გასმა არაა ეგოისტური. მსგავსი საუბრები გაამარტივებს პრობლემის გადაჭრის ისეთი გზების პოვნას, რომლებიც ორივე მხარისთვის მისაღები და კომფორტულია.

როგორც წესი, მსგავსი გამოწვევების გადალახვის საუკეთესო გზა წყვილების თერაპიაა, რომლის პირობებშიც პარტნიორები ერთმანეთს უსმენენ და ერთობლივი ძალებით ცდილობენ სექსუალური პრობლემებისა და ურთიერთობაში გაჩენილი სხვა ტიპის დაძაბულობების აღმოფხვრას.

► გახსოვდეთ, რომ:

  • ამერიკელი ქალების 12%-ს მიაჩნია, რომ მნიშვნელოვანი სექსუალური პრობლემები აქვს, ხოლო ჯამში 40% იტყობინება სექსუალური ჯანმრთელობის პრობლემების ქონას;

  • ქალების 10-15% აცხადებს, რომ ორგაზმი არასდროს განუცდია;

  • მართალია, წყვილების თერაპია ყოველთვის ვერ აგვარებს ორგაზმის განცდასთან დაკავშირებულ პრობლემებს, მაგრამ ის საგრძნობლად აუმჯობესებს პარტნიორების სექსუალურ კომუნიკაციასა და ურთიერთობას.

გამოყენებული წყარო:

სტატიის მთარგმნელი: მარიამ რაზმაძე

მთავარი სურათი: Marta Pucci / Blue Heart

წყარო

ვაგინა — მისი აგებულება, ფუნქცია, დაავადებები და მკურნალობა

მიერ
admin
-
0
#image_title

როდესაც ვაგინაზე საუბრობენ, ხშირად, სინამდვილეში, ვულვას გულისხმობენ, რომელიც მდედრობითი სქესის ანატომიის გარე სასქესო ორგანოების საერთო სახელწოდებაა. ვულვა მოიცავს:

  • დიდ და მცირე სასქესო ბაგეებს (ე.წ. „ლაბია მაჟორა“ და „ლაბია მინორა“)

  • ვაგინის (საშოს) წიაღს

  • კლიტორს

  • შარდსადენ მილს

  • ბოქვენს

ვაგინა, იგივე საშო, არის კუნთოვანი არხი, რომელიც დაფარულია ნერვებითა და ლორწოვანი მემბრანით. ის ერთმანეთთან აკავშირებს საშვილოსნოსა და საშვილოსნოს ყელს და მთავარ როლს ასრულებს მენსტრუაციის, სქესობრივი კავშირისა და მშობიარობის პროცესში.

ვაგინის ანატომია და ფუნქციები

ვაგინის (საშოს) შესასვლელი

ვაგინის შესასვლელი (ინგლ. Vaginal opening, ასევე Vaginal vestibule ან Introitus) არის ვაგინის ხვრელში შესასვლელი. ის მდებარეობს შარდსადენ მილსა და ანუსს შორის. ეს არის ხვრელი, საიდანაც გამოდის სისხლი მენსტრუაციის დროს, საიდანაც იბადება ბავშვი და ხვრელი, რომლის საშუალებითაც ხდება პენეტრაცია სქესობრივი კავშირის დროს.

ვაგინის კედელი

ვაგინის კედელი შედგება კუნთისგან, რომელიც დაფარულია პირის ღრუს ქსოვილის მსგავსი ლორწოვანი მემბრანით. ვაგინის კედელი შეიცავს ქსოვილის ფენებს ელასტიკური ბოჭკოებით. კედლის ზედაპირი შეიცავს ასევე დამატებითი ქსოვილის ნაოჭს, რომელიც ვაგინას სექსის დროს ან/და მშობიარობისას გაფართოებაში ეხმარება.

მენსტრუალური ციკლის დროს ვაგინის კედლის ქსოვილები განიცდიან ჰორმონალურ ცვლილებებს. ქსოვილის გარეთა ფენის უჯრედები ინახავს გლიკოგენს. ოვულაციის დროს ეს ფენა იშლება. გლიკოგენი იშლება ბაქტერიებით და ხელს უწყობს pH (მჟავიანობის) დონის შენარჩუნებას, რათა საშო პოტენციურად მავნე ბაქტერიებისა და სოკოებისგან დაიცვას.

საქალწულე აპკი

საქალწულე აპკი არის თხელი მემბრანა, რომელიც ფარავს ვაგინის შესასვლელს. მიუხედავად იმისა, რომ საქალწულე აპკი შეიძლება განსხვავდებოდეს ფორმისა და ზომის მიხედვით, უმეტესობას აქვს ნახევარმთვარის ფორმა. ეს ფორმა მენსტრუალურ სისხლს საშუალებას აძლევს, გამოვიდეს საშოდან.

პირველი სქესობრივი აქტის ან ვაგინაში რაიმეს შესვლის დროს საქალწულე აპკი შეიძლება გაიხეს. ეს ასევე შეიძლება მოხდეს სპორტული აქტივობის ან ვარჯიშის დროს.

არსებობს საქალწულე აპკის გარკვეული ფორმები, რომლებიც ხელს უშლის მენსტრუალური სისხლის გამოსვლას, ტამპონის გამოყენებას ან სქესობრივ კავშირს. ესენია:

  • არაპერფორირებული (ერთიანი) საქალწულე აპკი: ეს არის ერთიანი საქალწულე აპკი, რომელიც მთლიანად ფარავს ვაგინის შესასვლელს, რაც აფერხებს მენსტრუაციის დროს სისხლის გამოსვლას ვაგინიდან. აპკის გასახსნელად საჭიროა მცირე ქირურგიული ჩარევა;

  • მიკროპერფორირებული საქალწულე აპკი: ამ ტიპის საქალწულე აპკი არის ძალიან თხელი. მას აქვს პატარა ხვრელი, თუმცა მაინც მთლიანად ფარავს ვაგინის შესასვლელს. ასეთ დროს მცირე ქირურგიული ჩარევა ხდება ამ ხვრელის გასაზრდელად;

  • ტიხრისებრი საქალწულე აპკი: ამ ტიპის საქალწულე აპკის მემბრანას აქვს ქსოვილის კიდევ ერთი დამატებითი ზოლი, რომელიც წარმოქმნის ორ ხვრელს. ამ შემთხვევაშიც ხდება მცირე ქირურგიული ჩარევა.

ვაგინის პრობლემები და დაავადებები

ბევრი დაავადებაა ისეთი, რომელიც გავლენას ახდენს ვაგინაზე. აქ მოცემულია რამდენიმე ასეთი დაავადება/ინფექცია.

ვაგინიტი

ვაგინიტი არის საშოს ანთება, რომელიც გამოწვეულია ინფექციით. ახასიათებს ისეთ სიმპტომები, როგორიცაა: გამონადენი, ქავილი და წვის შეგრძნება. გამომწვევი მიზეზებიდან გამომდინარე, განასხვავებენ რამდენიმე სახის ვაგინიტს:

  • ბაქტერიული ვაგინოზი (BV) — ეს არის ბაქტერიული ინფექცია, რომელიც გამოწვეულია სასარგებლო ვაგინალური ბაქტერიების ჭარბი ზრდით. ეს ხდება მაშინ, როცა ირღვევა საშოს pH-ის დონე, მაგალითად, ვაგინის გამობანით. ბაქტერიული ვაგინოზი არ არის სქესობრივი გზით გადამდები ინფექცია (სგგი), მაგრამ ახალ ან ბევრ სხვადასხვა პარტნიორთან სექსმა შეიძლება გაზარდოს მისი განვითარების რისკი. თანმდევი სიმპტომებია: თეთრი ან ნაცრისფერი გამონადენი, თუმცა შეიძლება უსიმპტომოდაც განვითარდეს;

  • ვაგინის სოკოვანი ინფექცია — ეს არის სოკოვანი ინფექცია, რომლის გამომწვევი მიზეზი არის საშოში საფუარი სოკოს სახეობის, Candida albicans-ის, ჭარბი რაოდენობა. ამ ტიპის სოკოვანი ინფექცია საკმაოდ გავრცელებულია. მის სიმპტომებს შორისაა: ქავილი, ანთება და სქელი თეთრი გამონადენი, რომელსაც ხაჭოს მსგავსი სტრუქტურა აქვს. მისი მკურნალობა ძირითადად ხდება სოკოს საწინააღმდეგო საშუალებებით;

  • ტრიქომონიაზი — ის სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციაა, რომლის გამომწვევი მიზეზია პარაზიტი, სახელად Trichomonas vaginalis. მისი სიმპტომებია: მწვანე და ყვითელი გამონადენი თევზისებრი სუნით, წვა და სიწითლე. მკურნალობის პროცესში ნიშნავენ ანტიბიოტიკებს. ხელახლა დაინფიცირების თავიდან ასაცილებლად ორივე პარტნიორმა უნდა იმკურნალოს.

ვაგინიზმი

ვაგინიზმი სექსუალური დარღვევაა, რომლის დროსაც ვაგინის კუნთები უნებლიეთ იკუმშება, რაც ნებისმიერი სახის პენეტრაციას — ვაგინაში შეღწევის მცდელობას — ქალისთვის ძალიან მტკივნეულს ხდის. ვაგინიზმი ხშირად ვითარდება მაშინ, როცა ქალი პირველად ცდილობს სქესობრივი კავშირის დამყარებას პარტნიორთან.

ვაგინიზმის გამომწვევი კონკრეტული ერთი მიზეზი არ არის ცნობილი, თუმცა ხშირად დაკავშირებულია წარსულში გადატანილ სექსუალურ ტრავმასთან ან ემოციურ ფაქტორებთან. ვაგინიზმის გამო სექსის შიშმა შეიძლება გამოიწვიოს კუნთების კიდევ უფრო შეკუმშვა, რაც ვაგინაში შეღწევას უფრო მტკივნეულს ხდის.

სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციები (სგგი)

სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციები გადადის სქესობრივი კონტაქტით. მსგავსი ტიპის ინფექციებს შეიძლება გავლენა ჰქონდეს ვაგინაზე და გამოიწვიოს ისეთი სიმპტომები, როგორებიცაა: გამონადენი, გენიტალური მეჭეჭები და წყლულებიც კი. სქესობრივი გზით გადამდები ზოგი ინფექცია უსიმპტომოდ ვითარდება და მხოლოდ გეგმური სკრინინგის დროს ჩანს. სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციებიდან ყველაზე გავრცელებულებია ქლამიდია, გენიტალური ჰერპესი, გონორეა, ტრიქომონიაზი და პაპილომავირუსი.

ვაგინალური ატროფია

ვაგინალური ატროფია იწვევს საშოს ქსოვილების შეკუმშვასა და გათხელებას, რამაც შეიძლება, თავის მხრივ, გამოიწვიოს არხის შევიწროება და მისი ელასტიკურობის შემცირება. ვაგინალური ატროფია ხშირია მენოპაუზის დროს. მენოპაუზის დროს მცირდება ესტროგენის გამომუშავება, რაც ამცირებს ვაგინალური სითხეების რაოდენობას და არღვევს ვაგინის pH დონეს.

ვაგინალური ატროფია შეიძლება განვითარდეს ადრეულ ასაკში ესტროგენის შემცირების ისეთი მიზეზების გამო, როგორებიცაა ძუძუთი კვება, საკვერცხეების ამოკვეთა ან გარკვეული მედიკამენტების მოხმარება. გავრცელებული სიმპტომებია: ვაგინალური სიმშრალე, მტკივნეული სქესობრივი კავშირი და გაღიზიანება.

ვაგინალური პროლაფსი

ვაგინალური პროლაფსი ვითარდება, როდესაც მენჯის ფსკერის კუნთები და იოგები იწელებიან და სუსტდებიან, რის შედეგადაც სათანადოდ ვეღარ ამაგრებენ საშვილოსნოს. საშვილოსნო ვარდება ან გამოდის საშოდან. პროლაფსის განვითარების რისკი შეიძლება გაზარდოს ბუნებრივმა მშობიარობამ, მუცელზე ხშირმა ზეწოლამ ჭარბი წონის ან კუჭ-ნაწლავთან დაკავშირებული პრობლემების გამო ან/და მენოპაუზამ.

არსებობს სხვადასხვა სახის პროლაფსი, რომელიც აზიანებს ვაგინას:

  • ცისტოცელე — აზიანებს ვაგინის წინა მხარესა და შარდის ბუშტს;

  • რექტოცეზე — აზიანებს ვაგინასა და სწორი ნაწლავის უკანა მხარეს;

  • ენტეროცელე — აზიანებს საშოს კედლის წინა მხარესა და წვრილ ნაწლავს.

ვაგინალური პროლაფსი ყოველთვის სიმპტომებით არ ვითარდება, თუმცა ზოგ შემთხვევაში მან შეიძლება გამოიწვიოს სიმძიმის ან ჩამოქაჩვის შეგრძნება მენჯში ან დაჭიმულობა მენჯის მიდამოებში.

სიმპტომები, როგორც წესი, ქრება წოლის დროს და მძაფრდება ფეხზე დგომის, მოძრაობის ან სიმძიმის აწევისას. ვაგინალური პროლაფსის შემთხვევაში შეიძლება გამოიყოს შარდი ცემინების, სიცილის ან ხველების დროს.

ვაგინის (საშოს) კიბო

საშოს კიბო ძალიან იშვიათი დაავადებაა. არსებობს საშოს კიბოს სხვადასხვა ტიპი. მათ შორის ყველაზე გავრცელებულია ბრტყელუჯრედოვანი კარცინომა, რომელიც საშოს გარსში იწყება. ადრეულ სტადიაზე შეიძლება არ განვითარდეს სიმპტომი, თუმცა გავრცელებულ სიმპტომებს შორისაა უჩვეულო ვაგინალური სისხლდენა, გამონადენი ან გამონაზარდები საშოში.

საშოს კიბოს შემთხვევების ორი მესამედი გამოწვეულია ადამიანის პაპილომავირუსით (HPV). ადრეულ ეტაპზე გამოვლენის შემთხვევაში საშოს კიბო ხშირად განკურნებადია.

ვაგინის პრობლემების სიმპტომები

ვაგინის პრობლემების მიერ გამოწვეული სიმპტომები, დაავადების ტიპიდან გამომდინარე, შეიძლება იყოს ძალიან მსუბუქი ან მძიმე.

გავრცელებული საერთო სიმპტომებია:

  • ვაგინალური გამონადენის ოდენობის, ფერის ან სუნის ცვლილება

  • გაღიზიანება საშოში ან მის გარშემო

  • სიწითლე

  • ქავილი

  • სისხლდენა სექსის დროს ან მის შემდეგ

  • სისხლდენა მენსტრუალურ ციკლებს შორის

  • სისხლდენა მენოპაუზის შემდეგ

  • მტკივნეული სქესობრივი კავშირი

ვაგინის ნებისმიერი პრობლემა თუ დაავადება, როგორც წესი, ეფექტურად ექვემდებარება მკურნალობას, თუკი ადრეულ ეტაპზე დადგინდა დიაგნოზი. სწორედ ამიტომ, თუკი რომელიმე ზემოჩამოთვლილ სიმპტომებს შენიშნავთ, აუცილებლად და დროულად მიმართეთ სპეციალისტს.

რჩევები ვაგინის ჯანმრთელობის შესანარჩუნებლად

მიუხედავად იმისა, რომ ვაგინასთან დაკავშირებული ბევრი დაავადება/ინფექცია არსებობს, მათი განვითარების რისკის შემცირება შეიძლება, თუკი ქვემოთ მოყვანილ რჩევებს გავითვალისწინებთ:

  • მოერიდეთ ვაგინის ზედმეტად ხშირ დაბანას. ვაგინა ბუნებრივად იწმინდება და ძალიან ხშირად დაბანამ შეიძლება დაარღვიოს ბაქტერიებისა და სოკოების ბუნებრივი ბალანსი, რაც იწვევს ინფექციას;

  • უარი თქვით სურნელოვან საპნებსა და ჰიგიენურ საშუალებებზე. ასეთმა საშუალებებმა შეიძლება გააღიზიანოს კანი და დაარღვიოს ვაგინის pH ბალანსი. აირჩიეთ უსუნო ჰიგიენური საშუალებები;

  • პასუხისმგებლობით მოეკიდეთ სექსუალურ ცხოვრებას. ყოველთვის დაიცავით თავი სექსის დროს ახალ პარტნიორებთან და აკონტროლეთ სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციები გეგმური ანალიზების ჩატარებით;

  • გააკეთეთ კეგელის ვარჯიშები. ეს ხელს უწყობს მენჯის ფსკერის კუნთების გაძლიერებას, რაც, თავის მხრივ, ამცირებს საშოს პროლაფსის განვითარებისა და მენჯის ფსკერი კუნთების დასუსტების რისკს;

  • გაიკეთეთ ვაქცინაცია. სქესობრივი გზით გადამდები ადამიანის პაპილომავირუსისა და B ჰეპატიტის პრევენცია ვაქცინებითაა შესაძლებელი. გაესაუბრეთ თქვენს ექიმს და გაიკეთეთ შესაბამისი ვაქცინები;

  • რეგულარულად ჩაიტარეთ გამოკვლევები. მიმართეთ ექიმს და გეგმურად გაიკეთეთ პაპ ტესტი, ჩაიტარეთ ასევე საშვილოსნოს ყელის კიბოსა და ადამიანის პაპილომავირუსის სკრინინგი. რეკომენდებულია, რომ 21-იდან 65 წლამდე ქალებს ჩაუტარდეთ საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგი პაპ ტესტთან ერთად ყოველ სამ წელიწადში ერთხელ.

გამოყენებული წყარო:

სტატიის მთარგმნელი: ინგა ღოღობერიძე

მთავარი სურათი: Shutterstock

წყარო

ბაქტერიული ვაგინოზი — სიმპტომები, გამომწვევი მიზეზები და მკურნალობა

მიერ
admin
-
0
#image_title

ბაქტერიული ვაგინოზი საკმაოდ გავრცელებული ინფექციაა, რომლის დროსაც ვაგინაში ირღვევა ბაქტერიების ბალანსი. როგორც წესი, სხეულს (ორგანიზმს) აქვს ბალანსის შენარჩუნების ფუნქცია. მისმა დარღვევამ შეიძლება გამოიწვიოს გარკვეული ტიპის ბაქტერიების ჭარბი ზრდა, რასაც სხვადასხვა სიმპტომის განვითარება მოჰყვება.

ბაქტერიული ვაგინოზი, ჩვეულებრივ, ექვემდებარება მკურნალობას და არ იწვევს ჯანმრთელობასთან დაკავშირებულ სხვა პრობლემებს. თუმცა, ბაქტერიული ვაგინოზის განვითარებამ შეიძლება გაზარდოს სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციების (სგგი) მიღების რისკი ან გამოიწვიოს გართულებები მშობიარობის დროს.

ამ სტატიაში განვიხილავთ ბაქტერიული ვაგინოზისთვის დამახასიათებელ სიმპტომებს, გამომწვევ მიზეზებსა და რისკ-ფაქტორებს. ვისაუბრებთ ასევე იმაზე, თუ როგორ ხდება ბაქტერიული ვაგინოზის დიაგნოზის დასმა, რა არის საჭირო მისი მკურნალობისთვის და რა შეიძლება გავაკეთოთ პრევენციის მიზნით.

ბაქტერიული ვაგინოზის სიმპტომები

აშშ-ში 21 მილიონი ქალიდან, რომლებიც ამბობენ, რომ ბაქტერიული ვაგინოზი აქვთ, მხოლოდ სამ მილიონს აღენიშნება რეალურად სიმპტომები. განვითარების შემთხვევაში, სიმპტომები, როგორც წესი, საკმაოდ მსუბუქია, თუმცა ხანგრძლივი. მათ შორისაა:

  • მონაცისფრო-თეთრი ან ყვითელი ვაგინალური გამონადენი;

  • სპეციფიკური (თევზისებრი) სუნი ვაგინაში, რომელიც შეიძლება გამძაფრდეს სექსის შემდეგ;

  • წვის შეგრძნება შარდვისას;

  • ვაგინალური ქავილი, სიწითლე და შეშუპება;

  • ვაგინალური სისხლდენა სექსის შემდეგ.

მიუხედავად იმისა, რომ ბაქტერიული ვაგინოზის სიმპტომები არ არის ხოლმე სერიოზული, მათ შეიძლება შეასუსტონ ვაგინალური ქსოვილები და გაზარდონ სქესობრივი გზით გადამდები ისეთი ინფექციების მიღების რისკი, როგორებიცაა: გონორეა, ქლამიდია, ტრიქომონიაზი და აივ-ინფექცია.

თუ ბაქტერიული ვაგინოზის ინფექცია ორსულობის დროს განვითარდა, ამან შეიძლება გამოიწვიოს ნაადრევი მშობიარობა, ნაყოფის სისუსტე. იშვიათ შემთხვევაში არის მუცლის მოშლის რისკიც.

► მოკლე შეჯამება: ბაქტერიული ვაგინოზის სიმპტომებია ვაგინალური გამონადენი, რომელსაც აქვს თევზის სუნი; ხშირია ვაგინალური ქავილი, სიწითლე, შეშუპება, წვა შარდვისას და სისხლდენა სექსის დროს ან შემდეგ.

ბაქტერიული ვაგინოზის გამომწვევი მიზეზები

ბაქტერიული ვაგინოზი ვითარდება მაშინ, როცა ვაგინაში „კარგი“ ბაქტერიების დონე უცებ ეცემა, რის შედეგადაც „ცუდი“ ბაქტერიების რაოდენობა მკვეთრად იზრდება. ყველაზე მნიშვნელოვანი „კარგი“ ბაქტერიები — ლაქტობაქტერიები — ინარჩუნებს ვაგინის მჟავიანობას (pH), რათა „ცუდი“ ბაქტერიები ვერ გამრავლდნენ.

სქესობრივმა კავშირმა შეიძლება გამოიწვიოს ბაქტერიული ვაგინოზი ვაგინაში ახალი ან გადაჭარბებული რაოდენობის ბაქტერიების შეტანით. ამან შეიძლება შეცვალოს არა მხოლოდ ვაგინის pH დონე, არამედ გაანადგუროს ბევრი სასარგებლო ბაქტერია, რომელიც აძლიერებს და „ასუფთავებს“ ვაგინას. ბაქტერიების ვაგინაში მოხვედრის რისკი ყოველი სქესობრივი კავშირის დროსაა.

ბაქტერიული ვაგინოზის გავრცელებულ გამომწვევ მიზეზებს შორისაა:

  • დაუცველი სექსი

  • ბევრი სხვადასხვა სექსუალური პარტნიორი

  • ახალი პარტნიორები

  • საზიარო სექს-სათამაშოები

  • დაბანის საშუალებები

  • ქაფიანი აბაზანა

  • ვაგინის დეოდორანტები

  • მოწევა

  • საშვილოსნოსშიდა მოწყობილობები (სპირალი)

ბაქტერიული ვაგინოზის განვითარებას ზოგ შემთხვევაში შეიძლება გენეტიკამაც შეუწყოს ხელი ანთებითი პროცესების სიმარტივის ან საშოში დამცავი ლაქტობაქტერიების მოსალოდნელზე დაბალი რაოდენობით გამოყოფის გამო.

მიუხედავად იმისა, რომ კვლევების საბოლოო შედეგები ჯერ არ არის ცნობილი, არსებობს მტკიცებულება, რომ გარკვეულ გენეტიკურ მუტაციებს შეიძლება გავლენა ჰქონდეთ კორტიკოტროპინის გამომყოფო ჰორმონის (CRH) გამომუშავებაზე, რომელიც მნიშვნელოვან როლს ასრულებს იმუნიტეტისა და ანთების რეგულირებაში. მეცნიერები ფიქრობენ, რომ CHR ტიპის ანომალიებს შეიძლება გავლენა ჰქონდეს ვაგინალურ ქსოვილებზე და გამოიწვიოს დისბალანსი ვაგინალურ პოპულაციაში, განსაკუთრებით ორსულობის დროს.

არის საუბარი იმაზე, ხომ არ შევიდეს ბაქტერიული ვაგინოზი სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციების სიაში, თუმცა ამაზე ჯერ ცალსახა პასუხის არ არის.

► მოკლე შეჯამება: ბაქტერიული ვაგინოზი შეიძლება გამოიწვიოს სქესობრივმა კავშირმა ვაგინაში ახალი ბაქტერიების შეტანით. ამის ალბათობა განსაკუთრებით დიდია, თუკი გყავთ სხვადასხვა სექსუალური პარტნიორი ან/და გაქვთ დაუცველი სექსი. ინფექციის განვითარების რისკს ზრდის ასევე დასაბანი საშუალებები, მოწევა და სპირალი.

ბაქტერიული ვაგინოზის დიაგნოსტირება

ბაქტერიული ვაგინოზის დიაგნოზის დასადგენად ყველაზე დიდი გამოწვევაა ის ფაქტი, რომ შემთხვევების უმრავლესობა უსიმპტომოდ ვითარდება. იქიდან გამომდინარე, რომ ბაქტერიული ვაგინოზი არ არის მხოლოდ ერთი კონკრეტული მიზეზით გამოწვეული, დიაგნოსტირების პროცესი ეფუძნება პაციენტის სამედიცინო ისტორიისა და სიმპტომების განხილვას სხვადასხვა ლაბორატორიულ ანალიზსა და პროცედურასთან ერთად. ესენია:

  • მენჯის ღრუს გამოკვლევა

  • pH ანალიზი ვაგინალური მჟავიანობის შესამოწმებლად

  • ვაგინალური გამონადენის მიკროსკოპული გამოკვლევა

მიკროსკოპული გამოკვლევა გამოიყენება მნიშვნელოვანი უჯრედების (იგულისხმება ბაქტერიებით სავსე ვაგინალური უჯრედები) მოსაძებნად. გარდა ამისა, „კარგი“ და „ცუდი“ ბაქტერიების გასარჩევად გამოიყენება გრამის მეთოდი (ინგლ. Gram stain), რისი საშუალებითაც მოწმდება ბალანსი ვაგინალურ ფლორაში.

შეიძლება დიაგნოსტირების პროცესში პეციენტს მოსთხოვონ დამატებითი ანალიზების ჩატარება არსებული სიმპტომების სხვა შესაძლო გამომწვევი მიზეზების გამოსარიცხად, როგორიცაა საშოს სოკოვანი ინფექცია ან გენიტალური ჰერპესი.

► მოკლე შეჯამება: ბაქტერიული ვაგინოზის დიაგნოსტირების პროცესი, ჩვეულებრივ, მოიცავს სიმპტომებისა და სამედიცინო ისტორიის მიმოხილვას, მენჯის ღრუს გამოკვლევას, ვაგინის pH დონის ანალიზსა და ვაგინალური გამონადენის მიკროსკოპულ გამოკვლევას.

ბაქტერიული ვაგინოზის მკურნალობა

ბაქტერიული ვაგინოზის სტანდარტული მკურნალობა გულისხმობს ანტიბიოტიკების კურსს. ანტიბიოტიკები არის მედიკამენტების ისეთი ჯგუფი, რომელიც გამოიყენება ბაქტერიული ინფექციების სამკურნალოდ.

მკურნალობის პროცესში გამოიყენება პირველი ჯგუფის ანტიბიოტიკები: ფლაგილი (მეტრონიდაზოლი) და კლინდამიცინი. ორივე მათგანი ეფექტურია ბაქტერიული ვაგინოზის სამკურნალოდ და აქვთ შედარებით მსუბუქი უკუჩვენებები (გვერდით მოვლენები). ისინი, როგორც წესი, ინიშნება შემდეგი სახით:

  • მეტრონიდაზოლი (500 მილიგრამი) მიიღება დღეში ორჯერ შვიდი დღის განმავლობაში;

  • მეტრონიდაზოლი (0.75%, ვაგინალური გელი)  გამოიყენება დღეში ერთხელ ხუთი დღის განმავლობაში;

  • კლინდამიცინი (2.0%, ვაგინალური კრემი) უნდა წაისვათ ერთხელ, ძილის წინ, შვიდი დღის განმავლობაში.

► გახსოვდეთ: მედიკამენტები არავითარ შემთხვევაში არ მიიღოთ ექიმის დანიშნულების გარეშე.

ალტერნატიული მკურნალობის დროს ინიშნება კლინდამიცინის ვაგინალური სუპოზიტორი ან ტინიდაზოლის აბები. მიუხედავად ამ პრეპარატების ეფექტურობისა, ბაქტერიული ვაგინოზი განმეორებითი ხასიათის ინფექციაა, ამიტომ მის სრულად მკურნალობას შეიძლება ხანგრძლივი პერიოდი დასჭირდეს. ამ პრეპარატების უკუჩვენებებს შორისაა: გულისრევა, კუჭის ტკივილი, ხველება, ყელის ტკივილი, სურდო და მეტალის გემოს ქონა პირში.

გარდა ანტიბიოტიკებისა, შეიძლება გამოიყენოთ რამდენიმე დამხმარე საშუალებაც. მაგალითად, პრობიოტიკები (იოგურტსა და პრობიოტიკურ დანამატებში არსებული სასარგებლო ცოცხალი ბაქტერიები), რომელთა გამოყენების შემთხვევაშიც შეიძლება თავიდან აიცილოთ ინფექციის გამეორება. ასევე რეკომენდებულია ბორის მჟავა (ხელმისაწვდომია როგორც კაფსულის, ისე ვაგინალური სუპოზიტორის სახით), რომელიც საკმაოდ ძველი წამალია, რომლითაც თანამედროვე მედიცინა ხელახლა დაინტერესდა.

ბაქტერიული ვაგინოზის მკურნალობის პროცესში სასურველია თავისუფალი ტანსაცმლის ტარება, რათა შეამციროთ ვაგინის ტენიანობა და სითბო, რამაც შეიძლება ხელი შეუწყოს ბაქტერიების ზრდას. ქავილისა და შეშუპების შესამცირებლად რეკომენდებულია ასევე გრილი ქსოვილი და ცივი წყლის გამოყენება.

ბაქტერიული ვაგინოზის პრევენციის გზები

მიუხედავად იმისა, რომ ბაქტერიული ვაგინოზი საკმაოდ გავრცელებული ინფექციაა, არსებობს გარკვეული გზები, რომლებითაც შეგიძლიათ მისი თავიდან აცილება, მათ შორისაა უსაფრთხო სექსი და ვაგინის ჰიგიენის დაცვა.

ბაქტერიული ვაგინოზის თავიდან ასაცილებლად:

  • შეზღუდეთ პარტნიორების რაოდენობა

  • სწორად და თანმიმდევრულად გამოიყენეთ პრეზერვატივი

  • არ დაიბანოთ ზედმეტად ხშირად

  • უარი თქვით ქაფის აბაზანებსა და ვაგინის დეოდორანტებზე

  • ტუალეტით სარგებლობის შემდეგ გაიწმინდეთ სასქესო ორგანოებიდან ანუსისკენ — „წინიდან უკან“ მიმართულებით

  • მოერიდეთ ჩასახვის საწინააღმდეგო საშუალებების გამოყენებას, თუ გაქვთ განმეორებითი ხასიათის ბაქტერიული ვაგინოზი ან წარსულში რთულ ფორმებში გადაიტანეთ ეს ინფექცია.

მოკლე შეჯამება

► ბაქტერიული ვაგინოზი არის საკმაოდ გავრცელებული ინფექცია, რომელიც გამოწვეულია ვაგინალური ფლორის დისბალანსით. როცა ლაქტობაქტერიების მსგავსი „კარგი“ ბაქტერიები შესამჩნევლად დაბალია, ამ დროს შეიძლება გაიზარდოს „ცუდი“ ბაქტერიები, რაც, თავის მხრივ, იწვევს ვაგინალურ სიწითლეს, ქავილს, შეშუპებასა და თევზის სუნი მქონე ვაგინალურ გამონადენს.

► სექსი არის ბაქტერიული ვაგინოზის ერთ-ერთი გამომწვევი მიზეზი, რადგან ამ დროს შეიძლება ვაგინაში მოხვდეს ახალი ბაქტერიები. მნიშვნელოვანი რისკ-ფაქტორებია: პრეზერვატივის გარეშე სექსი, ბევრი სექსუალური პარტნიორის ყოლა, მოწევა, დასაბანი საშუალებების ხშირი გამოყენება და სპირალი.

► ბაქტერიული ვაგინოზის დიაგნოსტირება გულისხმობს მენჯის ღრუს გამოკვლევას, pH დონის ანალიზსა და ვაგინალური გამონადენის გამოკვლევას. ბაქტერიული ვაგინოზის მკურნალობის დროს გამოიყენება ორალური და ადგილობრივი გამოყენების ანტიბიოტიკები, მათ შორის ყველაზე ხშირად მეტრონიდაზოლი და კლინდამიცინი.

► ბაქტერიული ვაგინოზის განვითარების რისკის შემცირება შესაძლებელია უსაფრთხო სექსის პრაქტიკით, დასაბან საშუალებებზე უარის თქმითა და ტუალეტის გამოყენების შემდეგ „წინიდან უკან“ გაწმენდის მეთოდით. განმეორებითი ხასიათის ან მძიმე ფორმებში ბაქტერიული ვაგინოზის გამოცდილების მქონე პაციენტებს ურჩევენ, უარი თქვან სპირალის გამოყენებაზე.

► გაითვალისწინეთ,  პრევენციის მიზნით ზემოთ ჩამოთვლილი პრაქტიკების გამოყენების მიუხედავად, ბაქტერიული ვაგინოზი მაინც შეიძლება განვითარდეს. ეცადეთ, არ ინერვიულოთ. დროულად მიმართეთ სპეციალისტს, რათა მალევე დაიწყოთ მკურნალობის პროცესი.

► ანტიბიოტიკებით მკურნალობის პროცესში არ შეწყვიტოთ მათი მიღება/გამოყენება დროზე ადრე, მაშინაც კი, თუკი სიმპტომები აღარ გექნებათ. მსგავს შემთხვევაში, შეიძლება გაიზარდოს ანტიბიოტიკებისადმი რეზისტენტობა, რაც ართულებს ინფექციის განკურნებას, თუკი ის კვლავ შეგხვდებათ.

გამოყენებული წყარო:

სტატიის მთარგმნელი: ინგა ღოღობერიძე

მთავარი სურათი: Atlas Blog

წყარო

ვაგინის სოკოვანი ინფექცია — რა უნდა ვიცოდეთ?

მიერ
admin
-
0
#image_title

ვაგინის სოკოვანი ინფექცია — იგივე კანდიდური ვულვოვაგინიტი, ვაგინალური კანდიდოზი ან კანდიდიაზი — საკმაოდ გავრცელებული ინფექციაა. ლაბორატორიებში შემოწმებული ვაგინალური გამონადენების 20%-ში გვხვდება სოკოვანი ინფექციები. ამ პრობლემით გამოწვეული დისკომფორტი, როგორც წესი, სასწრაფო სამედიცინო დახმარებას საჭიროებს.

ვაგინის სოკოვანი ინფექციის სიმპტომებია: საშოსა და ვულვის გაღიზიანება, გამონადენი და ძლიერი ქავილი. ვაგინის სოკოვანი ინფექცია არ არის სქესობრივი გზით გადამდები ინფექცია (სგგი), თუმცა სქესობრივი კავშირი შეიძლება იყოს ხელისშემწყობი ფაქტორი. ამიტომ, თუკი გაქვთ სოკოვანი ინფექცია, თქვენ და თქვენმა პარტნიორმა აუცილებლად მიმართეთ სპეციალისტს, რათა თავიდან აიცილოთ ამ ინფექციასთან დაკავშირებული შემდგომი გართულებები თუ დისკომფორტი.

კარგი ამბავი ისაა, რომ მიუხედავად ვაგინის სოკოვანი ინფექციით გამოწვეული უსიამოვნებებისა, ის არ არის საშიში ინფექცია. ვაგინის სოკოვან ინფექციას იწვევს სხეულში ბუნებრივად არსებული საფუარი სოკოების რომელიმე შტამი. მათ შორის ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული სახეობაა Candida albicans — მიკროორგანიზმი, რომელიც საჭმლის მომნელებელ სისტემაში გვხვდება ზრდასრული ადამიანების 60%-ში. Candida albicans, როგორც წესი, ნაწლავებში ბინადრობს, თუმცა სხეულის სხვა ნაწილებშიც შეიძლება იყოს, მაგალითად, პირში, ხახაში, საყლაპავში, კანზე ან ვაგინაში. Candida albicans-ის მსგავსი მიკროორგანიზმი სასარგებლოც კია ჯანმრთელობისთვის,  თუმცა გადაჭარბებული რაოდენობის არსებობის შემთხვევაში ის შეიძლება სხვა დაავადებების გამომწვევი გახდეს.

► მდედრობითი სქესის იმ ადამიანების 75%-ს, რომლებსაც ორგანიზმში აქვთ Candida albicans, ცხოვრების რომელიმე ეტაპზე ერთხელ მაინც უვითარდებათ ვაგინის სოკოვანი ინფექცია.

ვაგინის სოკოვანი ინფექციის სიმპტომები

ვაგინის სოკოვანი ინფექციის სიმპტომები შეიძლება იყოს როგორც მსუბუქი, ისე საკმაოდ მძიმე. ვაგინის სოკოვანი ინფექციის სიმპტომებს შორისაა:

  • ქავილი და გაღიზიანება ვაგინასა და ვულვაში

  • შეშუპება საშოს მიდამოებში

  • უსუნო, სქელი, კრემისებრი თეთრი გამონადენი

  • წვის შეგრძნება შარდვისას ან/და სექსის დროს

  • ტკივილი სექსის დროს

  • ვულვის სიწითლე და შეშუპება

ვაგინის სოკოვანი ინფექციის ერთ-ერთი მთავარი სიმპტომია ქავილი, თუმცა თავისთავად ქავილი შეიძლება სხვა არაერთი დერმატოლოგიური დაავადებით იყოს გამოწვეული, როგორიცაა ფსორიაზი ან ეგზემა.

► როცა ვაგინალურ ქავილს თან ახლავს სქელი, უსუნო გამონადენი, სავარაუდოა, რომ ვაგინის სოკოვანი ინფექცია გაქვთ.

ვაგინის სოკოვანი ინფექცია არ არის სქესობრივი გზით გადამდები ინფექცია (სგგი). მიუხედავად იმისა, რომ დაუცველმა სექსმა შეიძლება გაააქტიუროს ის, ეს ინფექცია თავისთავად არ არის სქესობრივი გზით გადამდები. თუ გაქვთ ვაგინის სოკოვანი ინფექცია, ეს არ ნიშნავს იმას, რომ აუცილებლად დააინფიცირებთ თქვენს პარტნიორს (ან პირიქით). იშვიათ შემთხვევებში შეიძლება ის სექსის დროს გადაეცეს, მაგრამ თუკი თქვენს პარტნიორს არანაირი სიმპტომი არ აღენიშნება, არ არის საჭირო მისი გამოკვლევა. თუმცა, თუკი სიმპტომები განვითარდა, აუცილებლად უნდა მიმართოთ ექიმს.

► სოკოვანი ინფექციით მამრობითი სქესის ადამიანებიც შეიძლება დაინფიცირდნენ. პენისის სოკოვანი ინფექციის ადრეული ეტაპის სიმპტომებია: ქავილი, წვის შეგრძნება, წითელი გამონაყარი ან თეთრი ლაქები პენისზე. გარდა ამისა, ინფექციის დროს შეიძლება პენისის კანი იყოს უჩვეულოდ სველი და სქელი, ასევე ნაკეცებს შორის შეიძლება გაჩნდეს თეთრი ნივთიერება. სოკოვანი ინფექციის სამკურნალოდ, როგორც წესი, სოკოს საწინააღმდეგო ადგილობრივი გამოყენების მალამოები საკმარისია.

ვაგინის სოკოვანი ინფექციის გამომწვევი მიზეზები

ვაგინალური ფლორა ან ვაგინალური მიკრობიომი შედგება ბაქტერიებისგან, რომლებიც თავმოყრილია ვაგინაში. ჩვეულებრივ, როცა მიკრობიომი დაბალანსებულია, ბაქტერიები მჟავიანობის (pH) გზით იცავს საშოს ინფექციებისგან. თუმცა, ჭარბმა ვაგინალურმა მჟავიანობამ ან სხვა სახის ბალანსის დარღვევებმა შეიძლება გამოიწვიოს სოკოვანი ბაქტერიების ზრდა, რაც იწვევს ინფექციას.

ვაგინის სოკოვანი ინფექციის მქონე მდედრობით სქესის ადამიანების ორ მესამედში ინფექცია გამოწვეულია სწორედ ვაგინალური ფლორის ბუნებრივი ბალანსის დარღვევით. დანარჩენ მესამედში ინფექციის გამომწვევი მიზეზები გარეგანია — სქესობრივი კონტაქტი ან ინფიცირებულ ობიექტთან კონტაქტი.

წყარო: WomanLog

ვაგინის სოკოვანი ინფექციის რისკ-ფაქტორები

როდის ხდება საშიში ჩვენს ორგანიზმში არსებული ჩვეულებრივი უვნებელი მიკროორგანიზმები? ამ პროცესში ბევრი სხვადასხვა ფაქტორი შეიძლება მონაწილეობდეს. სოკოვანი ინფექციის მიზეზი შეიძლება იყოს, უბრალოდ, სტრესი ან ძილის ნაკლებობა, თუმცა შეიძლება იყოს უფრო სერიოზული მიზეზებიც, როგორებიცაა დიაბეტი ან ზოგიერთი ენდოკრინული დაავადება. გარდა ამისა, მენსტრუაციის ან ორსულობის დროს ჰორმონალურმა ცვლილებებმა შეიძლება უფრო მოწყვლადი გაგხადოთ სოკოვანი ინფექციის მიმართ.

► ორსულობის შემთხვევაში, თუკი ზემოჩამოთვლილ სიმპტომებს შენიშნავთ, აუცილებლად მიმართეთ გინეკოლოგს.

სხვა რისკ-ფაქტორებს შორისაა: საშოს მჟავიანობა, შაქრის მომატებული შემცველობა ვაგინალურ გამონადენში, ნაწლავების დაბინძურება, ასევე ხელოვნური, ჰაერგაუმტარი მასალისგან დამზადებული ტანსაცმლის ტარება და ქიმიური დარღვევები, რაც გამოწვეულია ანტიბაქტერიული საპნებითა და ქლორიანი საცურაო აუზებით სარგებლობით.

კიდევ ერთი რისკ-ფაქტორია ანტიბიოტიკების მიღება. მათი მიღება გვიწევს მავნე, დაავადებების გამომწვევი ბაქტერიებისგან თავის დასაღწევად, მაგრამ ისინი „კარგ“ ბაქტერიებსაც აზიანებენ, რაც საბოლოოდ იწვევს დისბალანსს არა მხოლოდ საშოს მიკრობიომში, არამედ საშარდე გზებშიც, სადაც ასევე ხშირია სოკოვანი ინფექციების გავრცელების შემთხვევები.

რა უნდა გააკეთოთ სოკოვანი ინფექციის არსებობის შემთხვევაში?

თუ ფიქრობთ, რომ სოკოვანი ინფექცია გაქვთ, აუცილებლად მიმართეთ ექიმს, რადგან მკურნალობა ინიშნება ინდივიდუალურად, სიმპტომების სიმძიმის გათვალისწინებით.

► არ მიიღოთ მორჩენილი ანტიბიოტიკები ან სხვისი მედიკამენტები იმ შემთხვევაშიც კი, თუკი სხვისთვის ისინი სასარგებლო იყო.

მორჩენილი ან სხვისი მედიკამენტების ტიპი და დოზა შეიძლება არ იყოს ის, რაც თქვენი მდგომარეობის სამკურნალოდ არის საჭირო და მათმა მიღებამ შეიძლება პირიქით გაზარდოს სოკოვანი ინფექციის რისკი.

ვაგინის სოკოვანი ინფექცია და მენსტრუაცია

თუკი სოკოვანი ინფექცია და მენსტრუაცია ერთდროულად გაქვთ, ეს შეიძლება ორმაგად შემაწუხებელი იყოს თქვენთვის. სამწუხაროდ, მსგავსი გამოცდილება ხშირია ვაგინის მქონე ადამიანებში. როგორც წესი, სოკოვანი ინფექცია მენსტრუაციამდე რამდენიმე დღით ადრე იწყებს განვითარებას. ამის ყველაზე ლოგიკური ახსნა ჰორმონალური ცვლილებებია, რადგან ისინი იწვევენ დისბალანსს საშოს მიკრობიომში.

ვაგინალური ბაქტერიების დისბალანსი ხშირად გვხდება მოზარდებში, რადგან ჰორმონების დონე ჯერ კიდევ არ არის სტაბილური. სოკოვანი ინფექცია ასევე შეიძლება გამოიწვიოს ორსულობის დროს ჰორმონალურმა ცვლილებებმა.

► თინეიჯერ გოგოებს ხშირად აქვთ ვაგინის სოკოვანი ინფექციები, რადგან მათი ჰორმონები არ არის სტაბილური.

თუ მენსტრუაციამდე ცოტა ხნით ადრე შენიშნავთ მოთეთრო-მოყვითალო გამონადენს, ეს არ ნიშნავს იმას, რომ აუცილებლად სოკოვანი ინფექცია გაქვთ. ვაგინალური გამონადენი მენსტრუალური პერიოდების მიხედვით იცვლება და ყველა ადამიანში განსხვავებულია. გახსოვდეთ, ვაგინის სოკოვან ინფექციას თან ახლავს სხვა დამახასიათებელი სიმპტომები, როგორებიცაა სიწითლე, წვა და ქავილი.

ადრეულ ეტაპზე დიაგნოსტირება და მკურნალობა დაგეხმარებათ, მენსტრუაციამდე განიკურნოთ სოკოვანი ინფექციისგან. თუკი მენსტრუაციის შემდეგაც შეგინარჩუნდათ სიმპტომები, აუცილებლად მიმართეთ ექიმს.

წყარო: WomanLog

ვაგინის სოკოვანი ინფექციის მკურნალობის გზები

ვაგინის სოკოვანი ინფექციის სიმპტომები შეიძლება მკურნალობის დაწყებიდან რამდენიმე დღეშიც შემსუბუქდეს. უფრო რთული შემთხვევების მკურნალობას შეიძლება ორ კვირამდე დასჭირდეს.

ვაგინის სოკოვანი ინფექციის მკურნალობის ორი ძირითად მეთოდი არსებობს: სისტემური მკურნალობა ან სოკოს საწინააღმდეგო მედიკამენტების კურსი. სოკოს საწინააღმდეგო პრეპარატი ხვდება სისხლში და აღწევს ლორწოვან გარსებში, სადაც ანადგურებს სოკოებს. თუმცა, მკურნალობა უნდა დაინიშნოს აუცილებლად ექიმის მიერ.

თქვენმა ექიმმა შეიძლება მოგთხოვოთ ვაგინალური ნაცხი ლაბორატორიული ანალიზისთვის, რათა დადგინდეს, რომელი მიკროორგანიზმია პასუხისმგებელი ინფექციაზე. ინფექციის გამომწვევი მიზეზის დაზუსტება მნიშვნელოვანია მკურნალობის სწორი მეთოდის ასარჩევად.

ხშირია ვაგინალური სუპოზიტორებით, იგივე ვაგინალური სანთლებით, მკურნალობის მეთოდი. არსებობს როგორც ერთჯერადი გამოყენების დოზა, ასევე რამდენიმედღიანი მკურნალობის კურსი. ორივე მათგანი ეფექტურია. ვაგინალური სანთელი კეთდება საშოში. ჩვეულებრივ, რეკომენდებულია მისი საღამოობით გაკეთება (მათ შორის მენსტრუაციის დროსაც) დღის განმავლობაში ჭარბი გამონადების თავიდან ასაცილებლად. ექიმმა ასევე შეიძლება გამოგიწეროთ მალამოს ან ლოსიონის წასმა კანსა და ლორწოვან გარსებზე.

ჩვეულებრივ, ვაგინალური სანთლები აფთიაქებში ურეცეპტოდ გაიცემა. თუმცა, სანამ მათ შეძენას გადაწყვეტთ, დარწმუნდით, რომ ნამდვილად გაქვთ ვაგინის სოკოვანი ინფექცია. თვითმკურნალობა არ არის რეკომენდებული, მით უფრო იმ შემთხვევაში, თუკი პირველად გაქვთ სოკოვანი ინფექცია ან ორსულად ხართ. გაიარეთ ექიმთან კონსულტაცია, რათა დაზუსტებით გაიგოთ, რა არის სიწითლის ან გაღიზიანების მიზეზი.

► გაითვალისწინეთ, მკურნალობის პროცესში დაუცველი სექსი არ არის რეკომენდებული.

როგორ ავიცილოთ თავიდან ვაგინის სოკოვანი ინფექცია?

გენიტალური სოკოვანი ინფექცია მთელი მსოფლიოს მასშტაბით მილიონობით ადამიანზე ახდენს გავლენას. სოკოვანმა ინფექციამ შეიძლება გამოიწვიოს პრობლემები სექსუალურ ურთიერთობებში და გააუარესოს ცხოვრების ხარისხი. გარდა ამისა, სოკოვანი ინფექციის მკურნალობა საკმაოდ დიდ ხარჯებთანაა დაკავშირებული.

ჯერჯერობით არ არსებობს მკურნალობის ერთი კონკრეტული მეთოდი, რომელიც მდედრობითი სქესის ადამიანებს საშუალებას მისცემს, თავიდან აირიდონ ვაგინის სოკოვანი ინფექციები, თუმცა არსებობს რამდენიმე რჩევა, რომელთა გათვალისწინებაც მიზანშეწონილია რისკების შესამცირებლად:

  • ჰიგიენის დაცვა: არ გამოიყენოთ სურნელოვანი საპნები ან სპრეიები ვაგინის ჰიგიენის დასაცავად. ასევე, არ დაიბანოთ ზედმეტად ხშირად;

  • არ გამოიყენოთ ინტრავაგინალური გელები, არ ჩაიტაროთ საშოს დეზინფექცია, არ გამოიყენოთ ანტიბაქტერიული საპონი. საშოს აქვს თვითწმენდის უნარი, ამიტომ ეს ყველაფერი ზედმეტია. დამატებითმა წმენდის საშუალებებმა შეიძლება ცუდად იმოქმედოს საშოს ბუნებრივ მიკროფლორაზე. ბუნებრივი ვაგინალური გამონადენი ინარჩუნებს საშოს სისუფთავეს;

  • ტანსაცმელი: მოერიდეთ ვიწრო ჯინსისა და სხვა მჭიდრო ტანსაცმლის ტარებას. ეცადეთ, გამოიყენოთ ბამბის საცვალი და გარეცხეთ ის 60 გრადუსზე — ეს ტემპერატურა კლავს ტანსაცმელზე დარჩენილ მიკროორგანიზმებს;

  • ქლორიან აუზში ცურვის შემდეგ დაიბანეთ გამდინარე წყლით და გამოიცვალეთ საცურაო კოსტიუმი;

  • სექსი: მოერიდეთ საშოს ნაზი ქსოვილების გაღიზიანებას. საჭიროების შემთხვევაში, სექსის დროს გამოიყენეთ ლუბრიკანტი საშოს კედლის ხახუნისგან დაზიანების თავიდან ასაცილებლად;

  • კვება: მოერიდეთ ტკბილეულს, რადგან შაქარი სოკოს ზრდის საკმაოდ კარგი საფუძველია. სისხლში შაქრის მომატებული შემცველობის ან დიაბეტის მქონე მდედრობითი სქესის ადამიანებს უფრო ხშირად აქვთ სოკოვანი ინფექციები. შეეცადეთ, კვების რაციონში ჩართოთ პრობიოტიკები. ეს არის დამხმარე ბაქტერია, რომელიც ხელს უწყობს ორგანიზმში სოკოს დონის ბალანსს. მნიშვნელოვანია ასევე ლაქტობაცილა, ბაქტერიის სახეობა, რომელიც ბინადრობს ჯანსაღ ნაწლავებსა და ვაგინალურ ფლორაში. ლაქტობაცილას ვხვდებით იოგურტსა და კეფირში;

► სოკოვანი ინფექცია შეიძლება შემაწუხებელი იყოს, მაგრამ ეს ჩვეულებრივი მოვლენაა და დროული მკურნალობით უსიამოვნო სიმპტომები შეიძლება რამდენიმე დღეში მკვეთრად შემცირდეს. თუკი შეამჩნევთ სიმპტომებს, აუცილებლად მიმართეთ ექიმს, რათა დროულად დაიწყოთ შესაბამისი მკურნალობა.

გამოყენებული წყარო:

სტატიის მთარგმნელი: ინგა ღოღობერიძე

მთავარი სურათი: WomanLog

წყარო

როგორ ვესაუბროთ ბავშვებს მენსტრუაციაზე — რჩევები მშობლებს

მიერ
admin
-
0
#image_title

ბევრი გოგო არასაკმარისადაა ინფორმირებული და მომზადებული პირველი მენსტრუაციისთვის.  მიუხედავად იმისა, რომ ზოგს ზოგადი წარმოდგენა აქვს იმის შესახებ, თუ რას უნდა ელოდოს, პირველ მენსტრუაციას, როგორც წესი, მაინც ახლავს შიში და უხერხულობის განცდა.

მნიშვნელოვანია, რომ მენსტრუაციის შესახებ ვესაუბროთ როგორც გოგოებს, ისე ბიჭებს. მართალია, მენსტრუაციის გამოცდილება გოგოებს ექნებათ, თუმცა ნებისმიერი სქესის ადამიანის სხეულსა და ორგანიზმში მიმდინარე პროცესებზე საუბრის ნორმალიზება წინგადადგმული ნაბიჯია ამ საკითხებთან დაკავშირებული სტერეოტიპების წინააღმდეგ ბრძოლაში.

როდის დავიწყოთ მენსტრუაციაზე საუბარი?

შეიძლება გახსოვთ ის დრო, როცა გოგოებსა და ბიჭებს ცალ-ცალკე უტარდებოდათ გაკვეთილი, სადაც მათ ძალიან მოკლედ უხსნიდნენ სქესობრივი მომწიფების სირთულეებთან და გამოწვევებთან დაკავშირებულ დეტალებს, ზოგჯერ კი ეს საკითხი სულაც არ განიხილება. ბევრი ბავშვისთვის ეს მენსტრუაციაზე ინფორმაციის მიღების ერთადერთი ფორმალური გზაა, რაც. ცხადია, არ არის საკმარისი. მაშინ, როცა ბავშვები სკოლაში ვერ იღებენ შესაბამის ცოდნას, პროცესში უნდა ჩაერთონ მშობლები და მენტორები.

გავრცელებული აზრი იმის შესახებ, რომ ბავშვებთან მსგავს საკითხებზე საუბარი „ერთ მშვენიერ დღეს“ უნდა გადაწყვიტოთ, დასვათ და სერიოზულად ესაუბროთ, შემდეგ კი აღარასდროს შეეხოთ ამ თემას, მცდარია. ასეთი მიდგომა ხელს უწყობს სტერეოტიპების გამყარებას იმის შესახებ, რომ მენსტრუაციაზე საუბარი უხერხული ან არასასურველია, რაც ბავშვებსა და მოზარდებს შთააგონებთ, რომ არ ითხოვონ დახმარება მენსტრუაციის დროს, თუკი დასჭირდებათ.

► ის, თუ როგორ ვუდგებით ასეთ საკითხებს ზრდასრული ადამიანები, მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს ბავშვების დამოკიდებულებებზე. თქვენს შვილებს არასდროს უნდა შერცხვეთ შეკითხვების დასმა მათთვის საინტერესო თემებზე, მით უფრო ისეთ საკითხებზე, რომლებსაც მომავალში გამოცდიან. ცნობისმოყვარეობა უნდა იყოს წახალისებული და მოწონებული.

მნიშვნელოვან საკითხების ბავშვებთან გაზიარებას თავი არ უნდა ავარიდოთ და არ უნდა დაველოდოთ იმ მომენტს, როცა ამაზე საუბარი, უბრალოდ, გარდაუვალი იქნება. უფრო მეტიც, არც ერთი ასაკის ბავშვი არ არის ზედმეტად პატარა იმისთვის, რომ მენსტრუაციაზე ესაუბროთ, თუ ამას ასაკის შესაბამისი მეთოდის გამოყენებით იზამთ. ბუნებრივია, თუკი არ გსურთ თქვენს 5 წლის შვილს მენსტრუალურ სისხლსა და თანმდევ ტკივილზე ესაუბროთ, თუმცა ამის მაგივრად შეგიძლიათ სცადოთ სამაგიდო თამაშები მენსტრუაციაზე ან ოჯახური ვიქტორინების საღამო, სადაც ადამიანის სხეულსა და ორგანიზმზე ისაუბრებთ. ბევრი გზა არსებობს იმისთვის, რომ თან გაერთოთ და თან ბავშვებს ცოდნა გაუზიაროთ.

თუ ამ საკითხებზე საუბარს დაიწყებთ, ამას აუცილებლად მოჰყვება შეკითხვები ბავშვების მხრიდან. სერიოზულად მოეკიდეთ მათ შეკითხვებს და ეცადეთ, შეძლებისდაგვარად, ამომწურავად უპასუხოთ. თუ კონკრეტული საკითხის შესახებ ინფორმაცია არ გაქვთ, გამოყავით დრო და  შვილთან ერთად მოძებნეთ ის, ერთად ისწავლეთ. თქვენს შვილებს ეს აუცილებლად დაამახსოვრდებათ.

ინფორმირებულობა

ყველას, ვისაც შვილი ჰყავს ან ზრდის ბავშვს, ცხადია, არ აქვს მენსტრუაციის ან მენსტრუაციაზე სერიოზულად საუბრის გამოცდილება. უამრავი მარტოხელა მამაა, რომელთაც ერთ დღეს აუცილებლად მოუწევთ თავიანთი შვილებისთვის პირველი ჰიგიენური საშუალებების ყიდვა ან მათი დახმარება, გაუმკლავდნენ პირველ მენსტრუალურ ტკივილებსა თუ დისკომფორტს. ბუნებრივია, ჯობია ამ დღეს მომზადებული შეხვდეთ და ეს არ იყოს სიურპრიზი თქვენთვის.

„მენსტრუაციის ვეტერანებსაც“ შეგიძლიათ თქვენი ანატომიისა და ჰიგიენური ინდუსტრიის (რომელიც ბოლო დროს სწრაფი ტემპით ვითარდება და დღესდღეობით გაცილებით თანამედროვე, უსაფრთხო, შედარებით იაფ, ეკოლოგიურად სუფთა და კომფორტულ პროდუქტებს გვთავაზობს) გამოყენება, რათა ინფორმაციის გაზიარების დროს იყოთ უფრო თავდაჯერებული და გქონდეთ ინფორმაცია თანამედროვე მეთოდებსა და პროდუქტებზე.

პირველი მენსტრუაციის დროს მოზარდმა უნდა იცოდეს:

  • რა ხდება მის ორგანიზმში მენსტრუაციის დაწყებამდე, მენსტრუაციის დროს და მის შემდეგ. როგორ უნდა გამოიყურებოდეს ნორმალური მენსტრუალური სისხლი, როგორი სუნი უნდა ჰქონდეს მას და როგორ უნდა მივხვდეთ, თუკი რამე სახის დარღვევაა;

  • რამდენ ხანში ერთხელ უნდა ჰქონდეთ მენსტრუაცია (მის ასაკში და მომავალშიც), რამდენ ხანს გრძელდება მენსტრუაცია, როგორც წესი და რა ინტენსივობით არის;

  • როგორია პრემენსტრუალური სინდრომის, ე.წ. „პიემესის“ (PMS), სიმპტომები და რა შეიძლება გააკეთონ მათ შესამსუბუქებლად;

  • რა სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს ორსულობასა ან რამე ტიპის დარღვევებზე;

  • როგორ შეარჩიოს მისთვის ყველაზე კომფორტული და მორგებული ჰიგიენური საშუალებები და როგორ გამოიყენოს ისინი;

  • როგორ მოუაროს სასქესო ორგანოს.

იმის მიუხედავად, ესაუბრეთ თუ არა თქვენს შვილს მენსტრუაციაზე, მაქსიმალურად უნდა დარწმუნდეთ, რომ მან მიიღო პასუხი მისთვის საინტერესო ყველა შეკითხვაზე და ნამდვილად აქვს გაცნობიერებული, თუ რა ტიპის გამოცდილება ელის წინ. თუ არის ისეთი საკითხები, რომლებზე საუბარიც თქვენთვის არაკომფორტულია, მიმართეთ პროფესიონალს ან სანდო მეგობარს და სთხოვეთ, გაგიზიარონ თავიანთი ცოდნა თქვენ და თქვენს შვილს.

მომზადების პერიოდი

მენსტრუაციაზე საუბრის შემდეგ აუცილებელია, თქვენი სიტყვები საქმითაც დაამტკიცოთ. შეეცადეთ, თქვენი სახლი გახდეს სივრცე, სადაც მენსტრუაციაზე საუბარი მისასალმებელი და ნორმალიზებული იქნება. იდეალურ შემთხვევაში, კარგი იქნება, თუკი თქვენ და თქვენი შვილი მომზადების პერიოდს ერთად გაივლით. ეს მოგცემთ შესაძლებლობას, ისაუბროთ იმაზე, რაზეც ჯერ არ გისაუბრიათ და, რაც მთავარია, ცხადყოფს, რომ მენსტრუაციაში არაფერია საშიში და სამარცხვინო.

თავდაპირველად დაიწყეთ ქალის ჰიგიენური საშუალებების შეძენა (აარჩიეთ რამდენიმე განსხვავებული ვარიანტი, რათა თითოეული მათგანი გამოცადოთ). შეიძინეთ ასევე ტკივილგამაყუჩებლები, ცხელი წყლის ბოთლი ან პატარა სამოგზაურო ზომის ჩანთა მენსტრუაციისთვის საჭირო პროდუქციის შესანახად. არ იქნება ურიგო, თუკი შეიძენთ დამატებით საცვლებს, მუქი ფერის შარვლებსა და ქვედაბოლოებს, რადგან, სისხლის გაჟონვის შემთხვევაში, ლაქები ნაკლებად დააჩნდება. გარდა ამისა, ასწავლეთ თქვენს შვილს, რომ სასურველია, აწარმოოს მენსტრუაციის კალენდარი (ონლაინ ან ფიზიკური), რათა თვალი ადევნოს საკუთარი მენსტრუაციის პერიოდულობას.

კარგი იქნება, თუკი აბაზანაში გამოყოფთ სივრცეს, სადაც მენსტრუაციასთან დაკავშირებულ ნივთებს განათავსებთ. თუ გსურთ, ეს პროცესი უფრო შემოქმედებითი გახადოთ ან იუმორიც შემოიტანოთ, შეგიძლიათ თემატურად გააფორმოთ თქვენი ყუთი, კალათა ან ჩანთა.

პირველი მენსტრუაციის დროს ჰკითხეთ თქვენს შვილს, ხომ არ სურს მას ამ დღის რამე ფორმით აღნიშვნა, რადგან ეს არის გრძელი, საინტერესო და ამავე დროს, რთული გზის დასაწყისი, რომლის გავლაც მოუწევს. სრულიად ბუნებრივია, თუ ეს დღე მისთვის ემოციური იქნება. შეიძლება თავს სუსტად გრძნობდეს და, უბრალოდ, ბალიშთან ერთად მყუდრო და მშვიდ გარემოში ფილმის ნახვა სურდეს.

აუცილებლად გაუსვით ხაზი იმას, რომ მზად ხართ მისი ყველა საჭიროების დასაკმაყოფილებლად. თუმცა, თან ყურადღება მიაქციეთ მის ემოციურ მდგომარეობას. შეიძლება დრო დასჭირდეს ამ ცვლილებების მისაღებად და გასააზრებლად და არ ჰქონდეს თქვენთან თავის ემოციებზე საუბრის განწყობა. ნებისმიერ შემთხვევაში, მნიშვნელოვანია ჰქონდეს განცდა, რომ მის გვერდით ხართ და მხარს უჭერთ ემოციურად. პირველი რამდენიმე დღე შეიძლება შედარებით რთული იყოს, თუმცა დროთა განმავლობაში ეს პროცესი გამარტივდება.

მენსტრუაციასთან დაკავშირებულ სტერეოტიპებთან ბრძოლა

მენსტრუაცია შეიძლება ბევრი ადამიანისთვის საკმაოდ რთული და მძიმე გამოცდილება იყოს, რადგან ბევრ რამესთან გვიწევს შეჩვევა და, ძირითადად, ეს ყველაფერი უსიამოვნოა. ამ პროცესს ამწვავებს მენსტრუაციასთან დაკავშირებული უამრავი სტერეოტიპის არსებობა.

მენსტრუაციის მიმართ ჩვენი გარემო არ არის ისეთი, როგორიც უნდა იყოს. იქიდან გამომდინარე, რომ მენსტრუაცია ქალის რეპროდუქციული ფუნქციის ნაწილია, ის ასოცირდება სექსთან და ამიტომ ბევრი მას ცოდვად, სიბინძურედ მიიჩნევს. ასევე ფიქრობენ, რომ ბავშვებთან ამ თემაზე ლაპარაკი არ შეიძლება და, ზოგადად, საჯარო სივრცეში მენსტრუაციაზე არ უნდა ვისაუბროთ. მსოფლიოს გარკვეულ ადგილებში დღემდე არის შემორჩენილი ისეთი მავნე ტრადიციები, როგორიცაა მენსტრუაციის დროს ქალების დანარჩენი მოსახლეობისგან განცალკევება.

ასეთი დამოკიდებულებები ხელს უშლის მენსტრუაციის შესახებ ბავშვების, მოზარდებისა და, ხშირად, ზრდასრულების ინფორმირებულობას და ხელს უწყობს მათში სირცხვილის შეგრძნების გაჩენას. მენსტრუაციაზე ტაბუს დადება, როგორც წესი, სცდება უშუალოდ მენსტრუაციის თემას და უფრო მწვავე შედეგებს იწვევს, როგორიცაა, მაგალითად, ქალის რეპროდუქციული ჯანმრთელობის სრული უგულებელყოფა ძალაუფლების მქონე კაცებისა და ქალების მხრიდან, რომლებიც აღმასრულებელ რგოლს წარმოადგენენ. მსგავს ქცევებს საბოლოოდ მივყავართ ქალების დისკრიმინაციამდე მათი რეპროდუქციული ფუნქციებისა და სხეულის გამო. ამით ქალებს ერთმევათ სრულყოფილად ცხოვრების შესაძლებლობა, ხვდებათ არაერთი დაბრკოლება სამსახურებში თუ პირად ცხოვრებაში.

იმისათვის, რომ არსებული მდგომარეობა შევცვალოთ, საჭიროა, თითოეული ჩვენგანი ვიყოთ სწორი ქცევის მაგალითი. მნიშვნელოვანია, თავისუფლად ვესაუბროთ ბავშვებს მენსტრუაციის შესახებ, რადგან ეს არის პირველი და ძალიან მნიშვნელოვანი ნაბიჯი მენსტრუაციის თემაზე მსოფლიოში არსებული ქცევებისა და დამოკიდებულებების შესაცვლელად.

► გაითვალისწინეთ: მიუხედავად იმისა, რომ კაცებს არ აქვთ მენსტრუაცია, აუცილებელია მათი ინფორმირებულობა. მენსტრუაციაზე შვილთან საუბარი არ არის მხოლოდ დედის პასუხისმგებლობა, ამ პროცესში ორივე მშობლის ჩართულობა მნიშვნელოვანია, რადგან სკოლებსა თუ საჯარო სივრცეებში გოგოები ჩურჩულითა და სირცხვილის შეგრძნებით არ საუბრობდნენ „ქალურ თემებზე“, რომელთა გაზიარება მათ ბიჭ თანატოლებთან შეუძლებლად მიაჩნიათ.

გამოყენებული წყარო:

სტატიის მთარგმნელი: ინგა ღოღობერიძე

მთავარი სურათი: WomanLog

წყარო

საშვილოსნო — ანატომია, ფუნქცია და შესაძლო პრობლემები

მიერ
admin
-
0
#image_title

მდედრობითი სქესის ადამიანებში საშვილოსნო არის კუნთოვანი ორგანო, რომელიც მდებარეობს მენჯის ღრუს ცენტრში, შარდის ბუშტსა და სწორ ნაწლავს შორის. ეს მსხლის ფორმის მსგავსი ორგანო მნიშვნელოვან როლს ასრულებს მენსტრუაციის, ორსულობისა და მშობიარობის დროს.

მენსტრუალური ციკლის დროს საშვილოსნოს ლორწოვანი გარსი სქელდება სისხლით, რათა მოემზადოს ერთ-ერთი საკვერცხიდან კვერცხუჯრედის გამოსათავისუფლებლად. საკვერცხიდან გამოთავისუფლებული კვერცხუჯრედის განაყოფიერების შემდეგ საშვილოსნოში იწყება ემბრიონის განვითარება.

საშვილოსნო მნიშვნელოვნად იჭიმება, რათა ხელი შეუწყოს ნაყოფის ზრდას, და იკუმშება, რათა ხელი შეუწყოს მშობიარობას.

ამ სტატიაში ვისაუბრებთ საშვილოსნოს ანატომიაზე, ფუნქციებსა და ფორმებზე, ასევე მასთან დაკავშირებულ ზოგიერთ დაავადებასა და პრობლემაზე.

საშვილოსნოს ანატომია — როგორ გამოიყურება ის?

საშვილოსნო, ჩვეულებრივ, ვაშლის ზომისაა, თუმცა ორსულობის დროს შეიძლება საზამთროს ზომამდეც გაიჭიმოს. არსებობს ჯანმრთელობის გარკვეული პრობლემები, რომლებმაც შეიძლება გამოიწვიოს საშვილოსნოს გადიდება, როგორებიცაა კიბო, საშვილოსნოს ფიბრომა და პოლიცისტური საკვერცხის სინდრომი.

საშვილოსნო შედგება ქსოვილების სამი სხვადასხვა შრისგან:

  • პერიმეტრიუმი: ქსოვილის გარე შრე, რომელიც შედგება ეპითელური უჯრედებისგან;

  • მიომეტრიუმი: შუა ფენა, რომელიც შედგება გლუვი კუნთოვანი ქსოვილისგან;

  • ენდომეტრიუმი: შიდა ლორწოვანი გარსი, რომელიც გროვდება ერთი თვის განმავლობაში და ჩამოიფცქვნება, თუკი არ დადგა ორსულობა.

საშვილოსნო შედგება ოთხი ძირითადი ნაწილისგან:

  • ფუნდუსი: საშვილოსნოს ზედა და ყველაზე ფართო ნაწილი, რომელიც ერთმანეთთან აკავშირებს ფალოპის მილებს</a>;

  • კორპუსი: საშვილოსნოს ძირითადი ნაწილი, რომელიც იწყება უშუალოდ ფალოპის მილების ქვემოთ, გრძელდება და სულ უფრო ვიწროვდება;

  • ისთმუსი: საშვილოსნოს ქვედა ვიწრო ნაწილი;

  • საშვილოსნოს ყელი: დაახლოებით 3-4 სმ-ის ზომის მილისებრი სტრუქტურა ვაგინალური არხის შიდა ფუძეში.

საშვილოსნოს მდებარეობა

საშვილოსნოს მდებარეობა განსხვავებულია მისი დახრილობისა თუ ფუნდუსის მდებარეობის მიხედვით. საშვილოსნოს მდებარეობის რამდენიმე ვარიანტი არსებობს:

  • წინ დახრილი: ამ დროს საშვილოსნო გადახრილია საშვილოსნოს ყელისკენ და მიმართულია მუცლისკენ. ეს არის საშვილოსნოს ტიპური ან ყველაზე გავრცელებული მდებარეობა;

  • უკან გადახრილი: საშვილოსნო გადახრილია უკან ხერხემლისკენ. მდედრობითი სქესის ადამიანების დაახლოებით 20%-ს აქვს მსგავსი ტიპის საშვილოსნო;

  • შუა ხაზზე მდებარე: საშვილოსნო არ არის არცერთი მიმართულებით გადახრილი. ის სწორ, ვერტიკალურ მდგომარეობაშია.

განსხვავებული შეიძლება იყოს ფუნდუსის მდებარეობაც:

  • წინ დახრილი: საშვილოსნოს ფუნდუსის ნაწილი წინ არის გადახრილი და მიმართულია მუცლისკენ;

  • უკან გადახრილი: საშვილოსნოს ფუნდუსის ნაწილი მნიშვნელოვნად არის გადახრილი სწორი ნაწლავისკენ.

► სად მდებარეობს საშვილოსნო? — შებრუნებული მსხლის ფორმის საშვილოსნო მდებარეობს შარდის ბუშტის უკან და სწორი ნაწლავის წინ. საშვილოსნოს მენჯის ღრუში ამაგრებს დიაფრაგმა, შუალედური მყესის ცენტრი და იოგები, მათ შორის მრგვალი იოგები.

საშვილოსნოს ფუნქციები

საშვილოსნოს ოთხი ძირითადი ფუნქცია აქვს. ის მნიშვნელოვან როლს ასრულებს შემდეგ პროცესებში:

  • მენსტრუაცია

  • ემბრიონის ჩანერგვა (იმპლანტაცია) ლორწოვან გარსში

  • ორსულობა, ანუ ემბრიონის, მოგვიანებით კი ნაყოფის, განვითარება

  • მშობიარობა

მენსტრუაცია

ტიპური მენსტრუალური ციკლის დროს საშვილოსნოს ენდომეტრიუმის ლორწოვანი გარსი გადის პროცესს, რომელსაც ჰქვია ვასკულარიზაცია. ამ დროს პატარა სისხლძარღვები ზომაში იზრდებიან, რის შედეგადაც სქელდება და სისხლით ივსება საშვილოსნოს გარსი იმისთვის მოსამზადებლად, თუკი კვერცხუჯრედი გამოთავისუფლდება და განაყოფიერდება ამ ციკლის განმავლობაში.

ჩანერგვა (იმპლანტაცია)

ნაყოფის ჩასახვის შემთხვევაში, განაყოფიერებული კვერცხუჯრედი (ემბრიონი) იჭრება ენდომეტრიუმში, საიდანაც ვითარდება ორსული ადამიანის პლაცენტას ნაწილი, სახელად decidua basalis.

ორსულობა

ორსულობის ხანგრძლივობის ზრდასთან ერთად იზრდება საშვილოსნო და თხელდება კუნთოვანი კედლები. ეს ხელს უწყობს განვითარების პროცესში მყოფი ნაყოფისა და დამცავი ამნიონური სითხის უზრუნველყოფას. ამნიონურ სითხეს ჯერ თავად ორსული ადამიანი გამოიმუშავებს, შემდეგ კი ბავშვის შარდი და ფილტვის სეკრეტები.

► საშვილოსნოს მდებარეობა ორსულობის დროს — ორსულობის მე-12 კვირას საშვილოსნო იწყებს ზრდას მუცლის ღრუში ან კუჭის მიდამოში და ავსებს მენჯის ღრუს ზონას. მთელი ორსულობის პერიოდში საშვილოსნო აგრძელებს ზრდას.

მშობიარობა

ორსულობის დროს, მშობიარობისთვის მომზადების მიზნით, საშვილოსნოს კუნთოვანი ფენა იწყებს შეკუმშვას. ეს „სავარჯიშო“ შეკუმშვა ან, როგორც მას უწოდებენ, ბრექსტონ-ჰიქსის შეკუმშვა, მენსტრუალურ სპაზმებს ჰგავს, ამიტომ ზოგი ვერც კი ამჩნევს მას.

ბრექსტონ-ჰიქსის შეკუმშვისგან განსხვავებით, მშობიარობის შეკუმშვები იმდენად მძლავრია, რომ ისინი საკმარისია ბავშვის საშვილოსნოდან საშოში გადასაყვანად.

ბავშვის დაბადების შემდეგ საშვილოსნო აგრძელებს შეკუმშვას პლაცენტის გამოდევნის მიზნით. ის აგრძელებს შეკუმშვას მომდევნო კვირებშიც, რათა საშვილოსნო დაუბრუნდეს ნორმალურ ზომას და შეჩერდეს სისხლდენა საშვილოსნოში, რომელიც მშობიარობის დროს იწყება.

საშვილოსნოსთან დაკავშირებული პრობლემები

საშვილოსნოსთან დაკავშირებით არაერთმა პრობლემამ შეიძლება იჩინოს თავი. მათ შორისაა:

ენდომეტრიოზი

მდედრობითი სქესის ადამიანების დაახლოებით 11%-ს აწუხებს ენდომეტრიოზი. ამ დროს ენდომეტრიუმის ლორწოვანი გარსის ქსოვილი იზრდება საშვილოსნოს გარეთ. ამას შეიძლება თან ახლდეს შემდეგი სიმპტომები:

  • სპაზმური ტკივილები

  • წელის ქრონიკული ტკივილი

  • ტკივილი სექსის დროს ან შემდეგ

ენდომეტრიოზის ნაკლებად გავრცელებული სიმპტომებია: მენსტრუალურ ციკლებს შორის ვაგინალური სისხლდენა, საჭმლის მომნელებელ სისტემასთან დაკავშირებული პრობლემები და უნაყოფობა.

ენდომეტრიოზის მკურნალობა შესაძლებელია ჩასახვის საწინააღმდეგო ჰორმონალური მედიკამენტების ხანგრძლივი კურსით ან საშვილოსნოსშიდა ხელსაწყოებით (IUD). ზოგიერთი ადამიანი მიმართავს ალტერნატიულ თერაპიებს, როგორებიცაა აკუპუქტურა, ქიროპრაქტიკული მოვლა და სხვა. ენდომეტრიოზი ხშირად ქრება მენოპაუზის დაწყების შემდეგ.

საშვილოსნოს ფიბრომა

საშვილოსნოს ფიბრომა არის კეთილთვისებიანი სიმსივნე, რომელიც იზრდება საშვილოსნოს კუნთოვან ქსოვილში. ხშირად ის უსიმპტომოდ ვითარდება და არც მკურნალობას საჭიროებს. თუმცა, გარკვეულ შემთხვევებში, შეიძლება ის უფრო რთულ ფორმებში განვითარდეს და ტკივილიც გამოიწვიოს. ასეთ დროს, მას, როგორც წესი,  ისეთი ტკივილგამაყუჩებლებით მკურნალობენ, რომლებიც ურეცეპტოდ გაიცემა და შეიცავს: იბუპროფენს, აცეტამინოფენს ან ჰორმონალურ კონტრაცეფციას. უფრო მძიმე შემთხვევებში შეიძლება საჭირო გახდეს ქირურგიული ჩარევები, როგორებიცაა ენდომეტრიუმის აბლაცია (საშვილოსნოს ლორწოვანი გარსის სრული ან ზოგჯერ ნაწილობრივი მოცილება), მიომექტომია (კვანძების ამოღება) ან საშვილოსნოს ფიბრომას ემბოლიზაცია.

საშვილოსნოს პოლიპები

პოლიპები არის თითის მსგავსი წარმონაქმნები, რომლებიც მიმაგრებულია საშვილოსნოს კედელზე. მათი ზომები განსხვავებულია. შეიძლება იყოს ძალიან პატარა, სეზამის მარცვლის ზომა ან პირიქით, საკმაოდ მოზრდილი, გოლფის ბურთის სიდიდის. ბევრ ადამიანს პოლიპები ისე უვითარდება, რომ ამის შესახებ არც კი იცის. გავრცელებული სიმპტომებია:

საშვილოსნოს პოლიპები შეიცავს კიბოს განვითარების მცირე რისკს, რომლის თავიდან აცილებაც შესაძლებელია ჰისტეროსკოპიის სახელით ცნობილი პროცედურის საშუალებით. ზოგჯერ ენდომეტრიუმის მოსაშორებლად და ბიოფსიის მიზნით კეთდება საშვილოსნოს ყელის გაფართოება და კიურეტაჟი (გამოფხეკა).

საშვილოსნოს პროლაფსი

საშვილოსნოს პროლაფსი ვითარდება მაშინ, როცა საშვილოსნო ვარდება საშოს მიდამოებში ან გამოდის საშოდან. ეს ხდება მენჯის ღრუს კუნთებისა და ქსოვილების სისუსტის დროს.

საშვილოსნოს პროლაფსის რისკ-ფაქტორებია: ასაკი, ბუნებრივი გზით მშობიარობა, მენოპაუზის დასრულება, ჭარბი წონა და მოწევა.

საშვილოსნოს დახრილი მდებარეობა

ზოგ ადამიანს ხერხემლისკენ გადახრილი საშვილოსნო აქვს. ეს ანატომიური ვარიაცია, ჩვეულებრივ, არ ვლინდება, თუკი ადამიანი არ დაორსულდება და როგორც წესი, არ წარმოადგენს პრობლემას.

თუმცა, გადახრილი საშვილოსნოს მქონე ზოგ ადამიანს შეიძლება ჰქონდეს მუცლის მოშლის მაღალი რისკი ან გართულებები ორსულობის დროს, რასაც საშვილოსნოს ინკარცერაცია (ჩაჭედვა) ეწოდება. ასეთ შემთხვევაში საჭირო ხდება საკეისრო კვეთა.

საშვილოსნოს კიბო

განასხვავებენ ორი სახის საშვილოსნოს კიბოს: საშვილოსნოს სარკომა, რომელიც ძალიან იშვიათია, და ენდომეტრიუმის კიბო, რომელიც წარმოიქმნება ენდომეტრიუმის ლორწოვან გარსში, საკმაოდ ხშირია და, ჩვეულებრივ, ვითარდება მენოპაუზის შემდეგ.

ენდომეტრიუმის კიბოს ერთ-ერთი პირველი სიმპტომია უჩვეულო ვაგინალური სისხლდენა, რომელიც შეიძლება დაიწყოს წყალწყალა სისხლიანი ნაკადით, რომელშიც სულ უფრო მეტი სისხლი ჩნდება. ამგვარი სისხლდენა არ არის ნორმალური, ამიტომ ასეთ შემთხვევაში აუცილებლად უნდა მიმართოთ ექიმს.

საშვილოსნოს სკრინინგი და ანალიზები

საშვილოსნოსთან დაკავშირებული ანალიზები ტარდება კიბოს სკრინინგისთვის, გარკვეული დაავადებებისა და პრობლემების დიაგნოსტირებისთვის, ფერტილურობის სამკურნალოდ ან ორსულობის მიმდინარეობის მონიტორინგისთვის. ასეთ ანალიზებია:

  • პაპ ტესტი: ეს არის ანალიზი, რომლის დროსაც გროვდება საშვილოსნოს ყელის უჯრედები და ხდება მათი ანალიზი ლაბორატორიაში კიბოსწინარე უჯრედებისა და სხვა ცვლილებების გამოსავლენად;

  • ულტრაბგერითი ანალიზი: ეს ანალიზი შეიძლება ჩატარდეს შიდავაგინალურად (კვერთხის მსგავსი წვრილი ხელსაწყოს გამოყენებით, რომელიც ისმება ვაგინაში) ან ზედაპირულად ე.წ. „ტრანსდიუსერის“ გამოყენებით, რომელსაც მუცლის ზედაპირზე უსვამენ ორსულობის დასადგენად ან შესამოწმებლად. ამ დროს ხმის ტალღების საშუალებით იქმნება საშვილოსნოს, ფალოპის მილების, საკვერცხეებისა და მიმდებარე ქსოვილების გამოსახულებები;

  • მენჯის ღრუს რენტგენი: ამ ანალიზის დროს გამოიყენება რადიაცია მენჯის ღრუს გამოსახულების მისაღებად. რენტგენის გამოყენება შესაძლებელია საშვილოსნოს მდებარეობისა და ზომების შესამოწმებლად;

  • ჰისტეროსკოპია: ეს არის პროცედურა, რომლის დროსაც საშვილოსნოს შიდა ნაწილის დასათვალიერებლად საშვილოსნოს ყელში შეჰყავთ მილი. ჰისტეროსკოპია ხშირად გამოიყენება ფიბრომას მოსაშორებლად.

► საშვილოსნო არის მსხლის მსგავსი ფორმის მქონე ორგანო, რომელიც მდებარეობს შარდის ბუშტის უკან და სწორი ნაწლავის წინ. საშვილოსნო შედგება სამი ძირითადი ქსოვილისა და ოთხი განსხვავებული ნაწილისგან.

► საშვილოსნო მნიშვნელოვან როლს ასრულებს მენსტრუაციის, ნაყოფის იმპლანტაციის, ორსულობისა და მშობიარობის დროს. მიუხედავად იმისა, რომ საშვილოსნოსთან დაკავშირებული არაერთი პრობლემაა ცნობილი, არსებობს დიაგნოსტირებისთვის საჭირო ანალიზები და მკურნალობის მეთოდები.

გამოყენებული წყარო:

სტატიის მთარგმნელი: ინგა ღოღობერიძე

მთავარი სურათი: Alessandra De Cristofaro

წყარო

საშვილოსნოს ყელი — ანატომია, ფუნქცია და შესაძლო პრობლემები

მიერ
admin
-
0
#image_title

საშვილოსნოს ყელი არის დაახლოებით 2-3 სმ-ის ზომის მომრგვალო, ამოზნექილი, ელიფსისებრი სტრუქტურა ვაგინალური არხის შიდა ფუძეში, სადაც იწყება საშვილოსნო. საშვილოსნოს ყელიდან სპერმატოზოიდები ხვდება საშვილოსნოში. მენსტრუაციის დროს საშვილოსნოს ყელი ოდნავ იხსნება, რათა მენსტრუალური სისხლი გამოვიდეს საშვილოსნოდან.

საშვილოსნოს ყელის ანატომია

სად მდებარეობს საშვილოსნოს ყელი?

საშვილოსნოს ყელი საშვილოსნოსა და ვაგინას შორის მდებარეობს. შეგიძლიათ ის თითითაც შეიგრძნოთ. ხელით მოსინჯვისას შეამჩნევთ, რომ მენსტრუაციის პერიოდში საშვილოსნოს ყელის ქსოვილი იცვლება. იმისათვის, რომ თქვენი საშვილოსნოს ყელი რეალურად დაინახოთ, სარკე და მკაფიო სინათლე დაგჭირდებათ. თუმცა, სიგრძიდან გამომდინარე, საშვილოსნოს ყელის დანახვა შეიძლება მაინც გაჭირდეს.

საშვილოსნოს ყელს აქვს ვიწრო ხვრელი, რომლის საშუალებითაც მენსტრუალური სისხლი საშოდან გამოდის. მშობიარობისას ის ფართოვდება და მდედრობითი სქესის ადამიანის სხეულიდან ბავშვის გამოსვლას უწყობს ხელს.

არსებობს რამდენიმე ძირითადი კომპონენტი, რომელიც ხელს უწყობს საშვილოსნოს ყელს თავისი ფუნქციების შესრულებაში. საშვილოსნოს ყელის ეს ნაწილები ხშირად მოწმდება ორსულობის, პაპ ტესტისა და კოლპოსკოპიის დროს. მნიშვნელოვანია, ვიცნობდეთ საკუთარ საშვილოსნოს ყელს, რათა არ გამოგვეპაროს ცვლილებები.

საშვილოსნოს ყელის აგებულება

საშვილოსნოს ყელი შედგება შემდეგი ნაწილებისგან:

  • საშვილოსნოს ყელის არხი: ეს არის პოტენციური სივრცე ქსოვილოვანი მილის, საშვილოსნოს ყელის, ცენტრში. კოლპოსკოპიის დროს სპეციალისტი სწორედ ამ არხიდან იღებს უჯრედის ნიმუშს. ამას ეწოდება ენდოცერვიკალური კიურეტაჟი (საშვილოსნოს ყელის გამოფხეკა);

  • ექტოცერვიქსი: საშვილოსნოს ყელის ყველაზე ქვედა ნაწილი, რომელიც გინეკოლოგიური გამოკვლევების დროს ვაგინის შიგნიდან ჩანს. ექტოცერვიქსის ცენტრი იხსნება და ქმნის ერთგვარ გასასვლელ არხს საშვილოსნოსა და ვაგინას შორის;

  • შიდა ღრუ: საშვილოსნოს ყელის ეს ნაწილი საშვილოსნოს შესასვლელია. ორსულობისა და მშობიარობის დროს თქვენმა გინეკოლოგმა შეიძლება ხშირად ახსენოს შიდა ღრუ, რადგან ის მნიშვნელოვანი ნაწილია;

  • გარე ღრუ: ეს არის ექტოცერვიქსის შესასვლელი, რომელიც იხსნება ვაგინაში;

  • ენდოცერვიქსი: საშვილოსნოს ყელის ზედა ნაწილი, იგივე ყელის არხი. ეს არის სადინარი ექტოცერვიქსსა და საშვილოსნოს შორის.

  • ტრანსფორმაციის ზონა: შუა წერტილი, სადაც ენდოცერვიქსი და ექტოცერვიქსი, ანუ საშვილოსნოს ყელის ზედა და ქვედა დაბოლოებები, ერთმანეთს უერთდება.

საშვილოსნოს ყელი დაფარულია ეპითელური ქსოვილით, ანუ ეპითელიუმით, რომელიც უჯრედების თხელი ფენითაა აშენებული. ეპითელური უჯრედები არის როგორც სკვამოზური, ასევე სვეტოვანი (მათ ჯირკვლოვანსაც უწოდებენ). სკვამოზური უჯრედები ბრტყელი და ქერცლიანია, ხოლო სვეტოვანი უჯრედები, როგორც მათი დასახელება მიგვანიშნებს, ფორმით სვეტს ჩამოჰგავს.

საშვილოსნოს ყელის ფუნქციები

საშვილოსნოს ყელს რამდენიმე მნიშვნელოვანი ფუნქცია აქვს. მათ შორისაა:

  • საშვილოსნოს ყელის ლორწოს გამომუშავება მენსტრუალური ციკლის ყველაზე ნაყოფიერ ფაზაში, რაც ხელს უწყობს სპერმატოზოიდების გადაადგილებას ვაგინიდან საშვილოსნოში;

  • მშობიარობის დროს გაფართოება, რათა ბავშვი გამოვიდეს საშოდან;

  • საშვილოსნოს დაცვა ბაქტერიებისა და სხვა უცხო საგნებისგან.

საშვილოსნოს ყელი მენსტრუალური ციკლისა და ორსულობის კონკრეტული ფაზების დროს შემდეგნაირად ფუნქციონირებს:

მენსტრუაციის დროს

მენსტრუაციის დროს საშვილოსნოს ყელი ოდნავ იხსნება, რათა მენსტრუალური სისხლი საშვილოსნოს გავლით გამოვიდეს ვაგინიდან.

კვერცხუჯრედის განაყოფიერების დროს

სპერმატოზოიდი საშვილოსნოს ყელის გავლით აღწევს საშვილოსნომდე, რის შედეგადაც საბოლოოდ იწყება კვერცხუჯრედების განაყოფიერება. ოვულაციის დროს, ანუ მენსტრუალური ციკლის ყველაზე ნაყოფიერ პერიოდში, საშვილოსნოს ყელი გამოიმუშავებს გამჭვირვალე ლორწოს, რომელიც სპერმატოზოიდს საშვილოსნომდე მისვლაში ეხმარება.

ორსულობისა და მშობიარობის დროს

ორსულობის დროს საშვილოსნოს ყელის ლორწო სქელდება და ქმნის საშვილოსნოს ყელის ე.წ. „საცობს“, რაც განვითარების ეტაპზე მყოფ ემბრიონს ინფექციისგან იცავს.

როდესაც მდედრობითი სქესის ადამიანი მშობიარობის პერიოდს უახლოვდება, საშვილოსნოს ყელის „საცობი“ თხელდება და გარეთ გამოდის. ამ დროს საშვილოსნოს ყელი რბილდება და მოკლდება, შემდეგ კი მშობიარობისთვის მოსამზადებლად ფართოვდება.

როდესაც მშობიარობის დრო დგება, გინეკოლოგი ამოწმებს საშვილოსნოს ყელის გახსნილობის დონეს, რათა მშობიარობის სავარაუდო დრო გაიგოს.

► გართულებები მშობიარობის დროს — საშვილოსნოს ყელთან დაკავშირებულმა ზოგიერთმა პრობლემამ შეიძლება გამოიწვიოს გართულებები მშობიარობის დროს. მაგალითად,  საშვილოსნოს ყელის დროზე ადრე გახსნამ შეიძლება გამოიწვიოს საშვილოსნოს ყელის უკმარისობა, როცა საშვილოსნო ხდება უუნარო, რამაც, თავის მხრივ, შეიძლება გამოიწვიოს მუცლის მოშლა ან ნაადრევი მშობიარობა. საშვილოსნოს ყელის არასაკმარისი სიგრძეც შეიძლება გახდეს ნაადრევი მშობიარობის მიზეზი.

მენოპაუზის დროს

მენოპაუზის დროს არსებული ჰორმონალური ცვლილებები და ასაკის მატება გავლენას ახდენს საშვილოსნოს ყელის ლორწოსა და ვაგინალურ გამონადენზე. შედეგად, მენოპაუზის დროს ზოგ ქალს აქვს საშოს სიმშრალე.

საშვილოსნოს ყელთან დაკავშირებული დაავადებები და პრობლემები

საშვილოსნოს ყელს გარკვეული სახის გართულებები და დაავადებები ახასიათებს, როგორებიცაა ქრონიკული ანთებები, დისპლაზია, პოლიპები და კიბო.

საშვილოსნოს ყელის კიბო

საშვილოსნოს ყელის კიბო წარმოიქმნება საშვილოსნოს ყელის უჯრედებში. მისი გამომწვევი მიზეზი, უმეტეს შემთხვევაში, ადამიანის პაპილომავირუსია (HPV), რომელიც სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციაა (სგგი). დაავადებათა კონტროლისა და პრევენციის ცენტრების რეკომენდაციით, ადამიანის პაპილომავირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია 11-12 წლის ასაკში ყველა ბავშვს უნდა გაუკეთდეს, თუმცა ზოგ ადამიანს ვაქცინაცია 45 წლის ასაკამდეც უკეთდება.

► ადამიანის პაპილომავირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინაცია სრულად არ გიცავთ საშვილოსნოს ყელის კიბოს გამომწვევი ყველა ტიპის ვირუსისგან, ამიტომ რეგულარული სკრინინგი აუცილებელია.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს საწყის სტადიაზე სიმპტომები არ აქვს. მოგვიანებით სიმპტომები შეიძლება იყოს მენსტრუაციის ციკლებს შორის სისხლდენა, უშუალოდ მენსტრუალური ციკლის დროს ჩვეულებრივზე მწვავე და ჭარბი სისხლდენა, ტკივილი მენჯის ღრუს არეში და ტკივილი სექსის დროს.

ცერვიციტი — საშვილოსნოს ყელის ანთება

ცერვიციტი თავს იჩენს მაშინ, როცა საშვილოსნოს ყელში ანთებითი პროცესი მიმდინარეობს. ზოგჯერ ცერვიციტის გამომწვევი მიზეზია სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციები, მაგალითად, ქლამიდია (ქლამიდიოზი), გონორეა ან ჰერპესი.

ზოგჯერ ანთება დაკავშირებულია ცერვიკალურ (საშვილოსნოს ყელის) ჩაჩთან, საშვილოსნოსშიდა მოწყობილობასთან (იგივე „სპირალი“) ან სპერმიციდსა თუ ლატექსის პრეზერვატივებზე ალერგიის ქონასთან.

საშვილოსნოს ყელის დისპლაზია

ესაა დაავადება, რომლის დროსაც საშვილოსნოს ყელის უჯრედები ანომალიური ზომისაა, რაც შეიძლება საშვილოსნოს ყელის კიბოს გამომწვევი მიზეზიც გახდეს. თავად დისპლაზია არ არის კიბო, მაგრამ მიიჩნევა კიბოსწინარე პერიოდად. საშვილოსნოს ყელის კიბოს მსგავსად, დისპლაზიაც დაკავშირებულია ადამიანის პაპილომავირუსის ინფექციასთან, შესაბამისად, ისიც პაპ-ტესტით დგინდება.

► მნიშვნელოვანია, რომ რეგულარულად გაიკეთოთ პაპ-ტესტი, რათა ადრეულ ეტაპზევე გამოავლინოთ ცვლილებები საშვილოსნოს ყელის უჯრედებში, რამაც შეიძლება საშვილოსნოს ყელის კიბოც გამოიწვიოს. თუმცა, ანომალიური ნაცხის მიზეზი ხშირად ანთება და ინფექციებია.

საშვილოსნოს ყელის პოლიპები და კისტები

საშვილოსნოს ყელის პოლიპები არის მცირე ზომის წარმონაქმნები ექტოცერვიქსზე, რომელიც საზიანო და მტკივნეული არ არის, მაგრამ შეიძლება ვაგინალური სისხლდენა გამოიწვიოს. პოლიპები თითქმის ყოველთვის კეთილთვისებიანია, რაც ნიშნავს იმას, რომ კანცეროგენური არ არის. თუმცა, მიუხედავად ამისა, მათი ნაწილი შეიძლება დროთა განმავლობაში ავთვისებიანი გახდეს. როგორც ჯანდაცვის სპეციალისტები გვირჩევენ, პოლიპების ამოკვეთა მნიშვნელოვანია, რათა თავიდან ავიცილოთ შესაძლო გართულებები.

ნაბოთის კისტა კეთილთვისებიანი ლორწოვანი წარმონაქმნია. ის ჩნდება მაშინ, როცა ლორწოს გამომყოფი ჯირკვლები კანის მკვდარი უჯრედებით იფარება. ჩვეულებრივ, მსგავს კისტებს მკურნალობა არ სჭირდება, თუმცა მათი ამოშრობა რეკომენდებულია.

საშვილოსნოს ყელის უკმარისობა

საშვილოსნოს ყელის უკმარისობა თავს იჩენს მაშინ, როცა საშვილოსნოს ყელი ძალიან სუსტია ორსულობის შესანარჩუნებლად, რაც იწვევს მუცლის მოშლას.

ზოგჯერ საშვილოსნოს ყელსა და საშვილოსნოს ორგანიზმიდან ქირურგიულად კვეთენ კიბოს ან სხვა გართულებების სამკურნალოდ. ამას სრული ჰისტერექტომია ჰქვია.

► რა ხდება საშვილოსნოს ყელის ამოკვეთის დროს? — თანმდევი მოვლენები დამოკიდებულია ოპერაციის მიზეზსა და ტიპზე. საშვილოსნოს ყელის ამოკვეთის სამი გზა არსებობს: ლაპარასკოპია, კვეთა მუცლის ღრუდან ან საშოდან. საშვილოსნოს ყელისა და საშვილოსნოს ამოღება სრული ჰისტერექტომიის ნაწილია. ქირურგიული ჩარევის მიზანი შეიძლება იყოს კიბოს მკურნალობა, ფიბროიდები ან სხვა გართულებები. ზოგჯერ საშვილოსნოს ყელის კიბოთი დაავადებულ ადამიანებს მხოლოდ საშვილოსნოს ყელს აჭრიან და არა — მთლიანად საშვილოსნოს. ამ გზით კვლავ რჩება შანსი, რომ ეს ადამიანი, სურვილის შემთხვევაში, მომავალში შეძლებს ბავშვის გაჩენას. ამ ოპერაციას ტრაქელექტომია (საშვილოსნოს ყელის ამპუტაცია) ჰქვია.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგი

          ასაკობრივი ჯგუფი          

რეკომენდაციები სკრინინგისთვის

21 წელს ქვემოთ

სკრინინგი არ არის საჭირო

21-29

პაპ-ტესტი სამ წელში ერთხელ

30-65

ჩამოთვლილთაგან ერთ-ერთი:

  • პაპ-ტესტი სამ წელში ერთხელ

  • HPV დნმ-ის განსაზღვრის ტესტი ხუთ წელში ერთხელ

  • პაპ და HPV კომბინირებული ტესტი ყოველ ხუთ წელში

65 წელს ზემოთ

სკრინინგი არ არის საჭირო

ხშირად დასმული შეკითხვები

რა დროში აღწევს სპერმატოზოიდი საშვილოსნოს ყელამდე?  — ეაკულაციის (პენისიდან სპერმის გამონთხევის) შემდეგ საშვილოსნოს ყელამდე მისაღწევად სპერმატოზოიდს მხოლოდ წუთი, ზოგჯერ კი წუთზე ნაკლები სჭირდება. კვლევებით დასტურდება, რომ სპერმატოზოიდი 2-იდან 10 წუთის შუალედში აღწევს ფალოპის მილებამდე, სადაც ხდება განაყოფიერება.

არის თუ არა უსაფრთხო პაპ-ტესტი ორსულობისას?  — დიახ, ორსულობის პერიოდში პაპ-ტესტის გაკეთება უსაფრთხოა. ერთადერთი მოსალოდნელი რისკი მცირე ზედაპირული სისხლდენაა, რომელიც გამოწვეულია სპეკულუმის (ვაგინის გასაფართოებლად გამოყენებული ხელსაწყოს) ჩასმით ან ამოღებით.

აქვთ თუ არა კაცებს საშვილოსნოს ყელი? — ბიოლოგიურად მამრობითი სქესით დაბადებულ ადამიანებს საშვილოსნოს ყელი არ აქვთ. თუმცა, ტრანსგენდერ კაცებს შეიძლება ჰქონდეთ საშვილოსნოს ყელი და, შესაბამისად, იყვნენ საშვილოსნოს ყელის კიბოს რისკის ქვეშ.

შესაძლებელია თუ არა საშვილოსნოს ყელზე შეხება? — დიახ, შესაძლებელია. თითის ან თითების საშოში ღრმად შედების შემთხვევაში, თქვენ იგრძნობთ საშვილოსნოს ყელს, ცხვირის წვერის მსგავსად. იმის მიხედვით, თუ მენსტრუალური ციკლის რა პერიოდი გაქვთ, საშვილოსნოს ყელი შეიძლება იყოს უფრო წინ ან უკან.

გამოყენებული წყაროები:

სტატიის მთარგმნელი: ინგა ღოღობერიძე

მთავარი სურათი: Katrin Friedmann / HelloClue

წყარო

საშვილოსნოს ყელის კიბო — სიმპტომები, გამომწვევი მიზეზები და მკურნალობა

მიერ
admin
-
0
#image_title

საშვილოსნოს ყელის კიბო, როგორც წესი, გვხვდება 30 წელზე უფროსი ასაკის ადამიანებში. მისი გამომწვევი ძირითადი მიზეზი ადამიანის პაპილომავირუსია (HPV), რომელიც სქესობრივი გზით გადაიცემა.

სქესობრივად აქტიურ ადამიანთა ნახევარზე მეტი ცხოვრების გარკვეულ ეტაპზე, ერთხელ მაინც ინფიცირდება ადამიანის პაპილომავირუსით. თუმცა, ეს არ ნიშნავს იმას, რომ საშვილოსნოს ყელის მქონე ყველა ადამიანს, რომელსაც ადამიანის პაპილომავირუსი შეხვდება, აუცილებლად განუვითარდება საშვილოსნოს ყელის კიბო. კიბოს ეს სახეობა ნელ-ნელა ვითარდება, რის გამოც ძალიან მნიშვნელოვანია რეგულარული სკრინინგი.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს სიმპტომები

საშვილოსნოს ყელის კიბოს განვითარების ადრეულ სტადიაზე შეიძლება კონკრეტული სიმპტომები არ აღგენიშნოთ ან ვერ შეამჩნიოთ ისინი. იმისათვის, რომ თავიდან ავიცილოთ გართულებები, გინეკოლოგთან რეგულარული ვიზიტი და სკრინინგი ძალიან მნიშვნელოვანია.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს ადრეული სიმპტომები/ნიშნები

საშვილოსნოს ყელის კიბოს ადრეულ სტადიაზე, როგორც წესი, არ ახასიათებს სიმპტომები, მაგრამ მათი არსებობის შემთხვევაში, შეიძლება აღგენიშნოთ შემდეგი:

  • ვაგინალური სისხლდენა სექსის შემდეგ

  • პოსტმენოპაუზალური ვაგინალური სისხლდენა

  • მენსტრუაციებს შორის სისხლდენა ან პათოლოგიური მენსტრუაციები, როცა მენსტრუალური სისხლდენა იმაზე ჭარბი ან ხანგრძლივია, ვიდრე ჩვეულებრივ

  • თხელი (წყლიანი) ვაგინალური გამონადენი

  • ტკივილი მენჯის ღრუს არეში

  • ტკივილი სექსის დროს

სიმპტომები საშვილოსნოს კიბოს გავრცელების შემდეგ

კიბოს გავრცელების შემდეგ სიმპტომები, როგორც წესი, აშკარა ხდება. მათ შორისაა:

  • მტკივნეული კუჭში გასვლა ან/და რექტალური სისხლდენა

  • ტკივილი ან სხვა პრობლემები შარდვისას ან/და სისხლი შარდვის დროს

  • დაღლილობა

  • მუცლის ტკივილი

  • ყრუ ტკივილი ზურგის არეში

  • ფეხების შეშუპება

საშვილოსნოს ყელის კიბოს გამომწვევი მიზეზები

საშვილოსნოს ყელის კიბოს თითქმის ყველა შემთხვევა გამოწვეულია ადამიანის პაპილომავირუსის (HPV) მაღალი რისკის შემცველი შტამებით დაინფიცირებით. სქესობრივად აქტიური ადამიანების უმეტესობა ცხოვრების რომელიმე ეტაპზე ერთხელ მაინც ინფიცირდება ადამიანის პაპილომავირუსით, რომელთა დაახლოებით ნახევრის შტამი მაღალი რისკის შემცველია. HPV16 და HPV18 არის ორი ყველაზე გავრცელებული შტამი, რომელიც იწვევს საშვილოსნოს ყელის კიბოს შემთხვევების უმეტესობას.

ძირითადად, იმუნური სისტემა ასუფთავებს სხეულს ადამიანის პაპილომავირუსის ინფექციისგან. იმ შემთხვევაში, როცა ინფექცია არ არის კონტროლირებადი ან სხეული მისგან არ არის გასუფთავებული, ის აქტიური რჩება თქვენს უჯრედებში, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს გარკვეული ცვლილებები. ამ ცვლილებებმა, თავის მხრივ, შეიძლება გამოიწვიოს საშვილოსნოს ყელის კიბო.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს რისკ-ფაქტორები

ადამიანის პაპილომავირუსის გარდა, არის სხვა რისკ-ფაქტორებიც, რომლებიც ზრდის საშვილოსნოს ყელის კიბოს განვითარების რისკს. მათ შორისაა:

საშვილოსნოს ყელის კიბოს დიაგნოსტირება

იმ შემთხვევაში, თუ გაქვთ საშვილოსნოს ყელის კიბოს სიმპტომები ან სკრინინგის ტესტი აჩვენებს მისი არსებობის შესაძლებლობას, თქვენი გინეკოლოგი/ექიმი მოგთხოვთ რამდენიმე ტესტის გაკეთებას. სამედიცინო ისტორიასთან, მენჯის ღრუსა და რექტოვაგინალურ გამოკვლევებთან ერთად, შეიძლება დაგჭირდეთ შემდეგი ტესტები:

  • კოლპოსკოპია: ამ პროცედურის დროს საშვილოსნოს ყელში უჯრედული ცვლილებების მოსაძებნად და ნიმუშების შესაგროვებლად გამოიყენება განათებული გამადიდებელი ხელსაწყო (კოლპოსკოპი);

  • ბიოფსია (ქსოვილის ნიმუშების შეგროვება ლაბორატორიაში გამოსაკვლევად): ეს პროცედურები მოიცავს მარყუჟის ელექტროქირურგიულ ამოკვეთის პროცედურას (LEEP) ან კონუსურ ბიოფსიას;

  • ვიზუალიზაციის ტესტები: მსგავსი ტესტები გამოიყენება კიბოს გავრცელების ნიშნების მოსაძებნად. მათ შორისაა: გულმკერდის რენტგენი, პოზიტრონის ემისიური ტომოგრაფია (PET) და მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფია (MRI);

  • ლაბორატორიული ტესტები, როგორიცაა სისხლის საერთო ანალიზი;

  • ცისტოსკოპია: ცისტოსკოპი არის თხელი, ოპტიკურ-ბოჭკოვანი მილი, ნათურითა და კამერით.   შარდსადენის  საშუალებით მოწყობილობა შეჰყავთ შარდის ბუშტში, რათა სპეციალისტმა შარდის ბუშტის მდგომარეობა შიგნიდან დაათვალიეროს;

  • სიგმოიდოსკოპია: თხელი კამერიანი მილი შეჰყავთ ანუსში სწორი ნაწლავისა და მსხვილი ნაწლავის ბოლო მესამედის შესამოწმებლად.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს ტიპები

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია გამოყოფს საშვილოსნოს ყელის კიბოს ორ ძირითად ტიპს — ბრტყელუჯრედოვან და ჯირკვლოვან კიბოს (ადენოკარცინომა):

  • საშვილოსნოს ყელის კიბოს შემთხვევების 90%-მდე ბრტყელუჯრედოვანია, რომელიც ვითარდება ეგზოცერვიქსის უჯრედებიდან; ეს სიმსივნეები, ჩვეულებრივ, იწყება იქ, სადაც ექტოცერვიქსი (საშვილოსნოს ყელის ნაწილი, რომელიც იხსნება საშოში) უერთდება ენდოცერვიქსს (საშვილოსნოს ყელის ნაწილი, რომელიც იხსნება საშვილოსნოში). ამ ადგილს ტრანსფორმაციის ზონა ეწოდება;

  • ჯირკვლოვანი კიბო (ადენოკარცინომა) იწყება ჯირკვლის უჯრედებში; ენდოცერვიქსში არსებული ეს უჯრედები წარმოქმნიან ლორწოს;

  • საშვილოსნოს ყელის კიბოს იშვიათი სახეობაა შერეული კიბოები, რომლებსაც ორივე ზემოჩამოთვლილი ტიპის მახასიათებლები აქვს. მათ ასევე ადენოსკვამურ კარცინომას უწოდებენ.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს განვითარების სტადიები

კიბოს განვითარების სტადიები აჩვენებს, თუ რამდენადაა გავრცელებული კიბო ადამიანის სხეულში. კიბოს განვითარების სტადიებზე დაკვირვება გვეხმარება მკურნალობასთან დაკავშირებული გადაწყვეტილების მიღებაში. გამოყოფენ საშვილოსნოს ყელის კიბოს რამდენიმე სტადიას:

  • პირველ სტადიაზე სიმსივნური წარმონაქმნები განლაგებულია საშვილოსნოს ყელის ფარგლებში. თავად ეს სტადია იყოფა IA და IB სტადიებად იმის მიხედვით, თუ რამდენად ღრმადაა გავრცელებული კიბო;

  • მეორე სტადიაზე სიმსივნური წარმონაქმნები ცდება საშვილოსნოს ყელს. ის ვრცელდება საშოს ზედა ორ მესამედში ან საშოს გარშემო ქსოვილებში. სიმსივნის ზომისა და კიბოს გავრცელების მიხედვით, მეორე სტადიაც იყოფა ქვესტადიებად;

  • მესამე სტადიაზე კიბო ვრცელდება საშოს ქვედა მესამედში და/ან მენჯის ღრუს კედლის მიდამოებში და მან შეიძლება გამოიწვიოს თირკმლების პრობლემები ან/და გავრცელდეს ლიმფურ კვანძებში. გავრცელების მასშტაბის მიხედვით, ეს სტადიაც იყოფა რამდენიმე ქვესტადიად;

  • საშვილოსნოს ყელის კიბოს მეოთხე სტადია ყველაზე მძიმეა. ამ სტადიაზე სიმსივნე გადის მეზობელ ორგანოებში — შარდის ბუშტში, ღვიძლში. პაციენტებს უვითარდებათ მეტასტაზები საშვილოსნოს ყელის მოშორებით მდებარე ორგანოებსა და სისტემებში. ის იყოფა ორ ქვესტადიად იმის მიხედვით, თუ სად არის გავრცელებული კიბო.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს მკურნალობა

საშვილოსნოს ყელის კიბოს მკურნალობა განსხვავდება იმის მიხედვით, თუ რომელ სტადიაზეა კიბო და როგორია მისი გავრცელების არეალი. შეიძლება მკურნალობის რამდენიმე მეთოდის გაერთიანება იყოს ყველაზე სასარგებლო.

ქირურგიული მკურნალობა

საშვილოსნოს ყელის კიბოს ქირურგიული მკურნალობა გულისხმობს ოპერაციის ჩატარებას, რომლის დროსაც პაციენტებს კვეთენ კიბოს ქსოვილს, საშვილოსნოს ყელის ნაწილს, საშვილოსნოს ყელს ან ზოგ შემთხვევაში, მთლიან საშვილოსნოსაც. ქირურგიული მკურნალობის გზებია:

  • კონიზაცია (ცივი დანით): საშვილოსნოს ყელზე სიმსივნური ქსოვილის ამოკვეთა ცივი დანის გამოყენებით. სრულდება საავადმყოფოში ზოგადი ანესთეზიის ქვეშ;

  • სენტინელური ლიმფური კვანძების ბიოფსია: მთავარ სიმსივნესთან ახლოს მდებარე ლიმფური კვანძის ამოკვეთა კიბოს გავრცელების შესამოწმებლად;

  • ჰისტერექტომია: საშვილოსნოსა და საშვილოსნოს ყელის ამოკვეთა;

  • რადიკალური ტრაქელექტომია: საშვილოსნოსა და საშოს ზედა ნაწილის ამოკვეთა;

  • ორმხრივი სალპინგო-ოოფორექტომია: ფალოპის მილებისა და საკვერცხეების ამოკვეთა;

  • მენჯის ღრუს ორგანოების ეგზენტერაცია: საშვილოსნოს, საშვილოსნოს ყელის, შარდის ბუშტის, საშოს, სწორი ნაწლავისა და მსხვილი ნაწლავის ნაწილის ამოკვეთა.

რადიოთერაპია

საშვილოსნოს ყელის კიბოს სხივური თერაპია გამოიყენება კიბოს უჯრედების მოსაკლავად. ის შეიძლება ჩატარდეს შინაგანად (ბრაქითერაპია), რა დროსაც  რადიაციული წყარო შეიძლება მოთავდეს პირდაპირ სიმსივნით დაზიანებულ ორგანოში, ანუ შიგნით სიმსივნეში, ან გარედან დასხივებით, სპეციალური აპარატის მეშვეობით. რადიოთერაპიამ შეიძლება ასევე შეამსუბუქოს ტკივილი და შეამციროს სიმსივნეების ზომა.

ქიმიოთერაპია

ქიმიოთერაპია არის ერთობლიობა იმ პრეპარატებისა, რომლებიც ხელს უშლის სიმსივნური უჯრედების ზრდას. ის ინიშნება იმ შემთხვევაში, თუ ოპერაციის ჩატარება შეუძლებელია ან თუ ტარდება კომბინირებული მკურნალობა კიბოს გვიანდელ სტადიებზე. საშვილოსნოს ყელის კიბოს სამკურნალო ტიპური ქიმიოთერაპიული პრეპარატებია:

  • პლატინოლი (ცისპლატინი)

  • პარაპლატინი (კარბოპლატინი)

  • გემზარი (გემციტაბინი)

  • იფექსი (იფოსფამიდი)

  • კამპტოსარი (ირინოტეკანი)

  • ტაქსოლი (პაკლიტაქსელი)

  • ჰიკამტინი (ტოპოტეკანი)

  • ნაველბინი (ვინორელბინი)

მიზნობრივი თერაპია

მიზნობრივი თერაპიის დროს გამოიყენება ისეთი მედიკამენტები, რომლებიც ხელს უშლის გარკვეული ფერმენტების, ცილებისა და სხვა ფაქტორების არსებობას, რომლებიც მნიშვნელოვან როლს ასრულებენ კიბოს გავრცელების პროცესში. საშვილოსნოს ყელის კიბოს სამკურნალოდ მიზნობრივი თერაპიის დროს გამოიყენება:

  • ავასტინი (ბევაციზუმაბი)

  • ტივდაკი (ტიზოტუმაბ ვედოტინი)

მოქმედებს თუ არა საშვილოსნოს ყელის კიბო ფერტილურობაზე?

საშვილოსნოს ყელის კიბოს ნაყოფიერებაზე გავლენა დამოკიდებულია იმაზე, თუ მკურნალობის რა მეთოდი არის გამოყენებული. მაგალითად, როცა ჰისტერექტომიის ან მენჯის ღრუს ორგანოების ამოკვეთის მეთოდები ინიშნება, რომლის დროსაც საშვილოსნოს კვეთენ, დაორსულების შესაძლებლობა პაციენტს აღარ აქვს. თუმცა, იმ შემთხვევებში, როცა საშვილოსნოს ყელის ნაწილი და საშვილოსნო ნარჩუნდება, დაორსულება სავსებით შესაძლებელია.

საშვილოსნოს ყელის კიბოს პრევენციის გზები

მიუხედავად იმისა, რომ საშვილოსნოს ყელის კიბოს სრული პრევენციის ერთი კონკრეტული გზა არ არსებობს, არის გარკვეული ნაბიჯები, რომელიც კიბოს განვითარების რისკის შესამცირებლად შეგვიძლია გადავდგათ:

საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგი

საშვილოსნოს ყელის კიბოს ადრეულ სტადიებზე გამოსავლენად, როცა მისი მკურნალობა ყველაზე მარტივია, საუკეთესო საშუალებაა რეგულარული სკრინინგი. საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგი მოიცავს პაპ-ტესტსა და ადამიანის პაპილომავირუსის (HPV) ტესტს. ისინი შეგიძლიათ გაიკეთოთ ერთად ან დამოუკიდებლად მენჯის ღრუს გამოკვლევის დროს.

პაპ-ტესტი ეძებს კიბოსწინარე უჯრედებს. პაპ-ტესტის დროს უჯრედებს იღებენ საშვილოსნოს ყელიდან, რათა შეამოწმონ, ხომ არ შეინიშნება რამე სახის ანომალია. HPV ტესტი ეძებს ვირუსს, რომელმაც შეიძლება გამოიწვიოს ნორმალური უჯრედების კიბოსწინარე უჯრედებად გადაგვარება. HPV ტესტი საშვილოსნოს ყელის უჯრედებით ამოწმებს მაღალი რისკის შემცველ შტამებს, რომლებმაც შეიძლება გამოიწვიოს საშვილოსნოს ყელის კიბო.

რეკომენდაციები საშვილოსნოს ყელის კიბოს სკრინინგისთვის

  • 21-დან 30 წლამდე ასაკის ადამიანებისთვის რეკომენდებულია პაპ-ტესტის გაკეთება ყოველ სამ წელიწადში ერთხელ;

  • 30-65 წლის ასაკის ადამიანებისთვის რეკომენდებულია სკრინინგის სამი მეთოდიდან ერთ-ერთი:

    • პაპ-ტესტი — სამ წელიწადში ერთხელ;

    • HPV ტესტი — ხუთ წელიწადში ერთხელ;

    • HPV ტესტი პაპ ტესტთან ერთად — ხუთ წელიწადში ერთხელ;

  • თუ თქვენ გაქვთ ნორმალური სკრინინგის ტესტის შედეგები რამდენიმე წლის განმავლობაში ან ამოკვეთილი გაქვთ საშვილოსნოს ყელი, როგორც სრული ჰისტერექტომიის ნაწილი არასიმსივნური პირობების გამო, შეიძლება სპეციალისტმა გითხრათ, რომ სკრინინგი აღარ გჭირდებათ.

► ნებისმიერ შემთხვევაში, მიმართეთ თქვენს ექიმს, რათა გირჩიოთ, რა ინტერვალებით გჭირდებათ სკრინინგი, თქვენი და თქვენი ოჯახის სამედიცინო ისტორიის გათვალისწინებით.

ადამიანის პაპილომავირუსის (HPV) საწინააღმდეგო ვაქცინაცია

საშვილოსნოს ყელის კიბოს რისკის შემცირების კიდევ ერთი გზაა ადამიანის პაპილომავირუსის (HPV) ვაქცინაცია. ვაქცინაცია შეიძლება დაიწყოს 9 წლის ასაკში და რეკომენდებულია ყველასთვის (ყველა სქესისთვის) 11-დან 12 წლამდე. ვაქცინა ტარდება ორი დოზით, ექვსიდან 12 თვემდე ინტერვალით.

თუ ადამიანი პირველი ვაქცინაციის დროს არის 15 წლის ან მეტის, მას სჭირდება ვაქცინის სამი დოზა. დასუსტებული იმუნური სისტემის მქონე პირებმა ასევე უნდა გაიკეთონ სამი დოზა.

► თუ ხართ 26 წლის ან მეტის, არ გაქვთ გაკეთებული ადამიანის პაპილომავირუსის ვაქცინაცია და გეგმავთ მის გაკეთებას, აუცილებლად მიმართეთ ექიმს კონსულტაციისთვის.

მოკლე შეჯამება

► საშვილოსნოს ყელის კიბო ნელ-ნელა ვითარდება. რაც უფრო ადრეულ ეტაპზე გამოვლინდება ის, მით უფრო მაღალია მისი მკურნალობის შანსი. როცა ის საშვილოსნოს ყელის ფარგლებს ცდება და სხვა არეალში ვრცელდება, მისი მკურნალობის შანსები კლებულობს. მიუხედავად იმისა, რომ ყველაფერი ინდივიდუალურია, კიბოს ადრეულ ეტაპზე გამოვლენა მაინც ძალიან მნიშვნელოვანია, რისთვისაც აუცილებელია რეგულარული სკრინინგი.

► სიმპტომებზე დაკვირვება, რეგულარული გამოკვლევები, პაპ-ტესტისა და ადამიანის პაპილომავირუსის (HPV) ტესტის ჩატარება დაგეხმარებათ, რაც შეიძლება მალე დადგინდეს საშვილოსნოს ყელთან დაკავშირებული პრობლემები, რათა დროულად მოხდეს მკურნალობის დაწყება. ძალიან მნიშვნელოვანია ასევე ადამიანის პაპილომავირუსის საწინააღმდეგო ვაქცინაციის გაკეთება, რათა თავიდან ავიცილოთ საშვილოსნოს ყელის კიბოს შემთხვევები.

გამოყენებული წყარო:

სტატიის მთარგმნელი: ინგა ღოღობერიძე

მთავარი სურათი: Health.com

წყარო

1...575859...680გვერდი 58 of 680

ბოლო სიახლეები

პოპულარული ამბები

კატეგორიები

ჩვენ შესახებ

info@accreditation.ge
ჩვენ შესახებ / რეკლამა / კონტაქტი

გამოგვყევი სოციალურ ქსელებში

© SheniEkimi.ge

შენიექიმი
sheniekimi.ge · PHIG
გამარჯობა 👋
სასურველი სერვისი აირჩიეთ ქვემოთ
⚡ გადაუდებელი შემთხვევა?
მყისიერი სამედიცინო დახმარება
📞 112
🩺
სიმპტომების შეფასება
150 კლინიკური სცენარი · WHO · AHA · NICE · 29 CDR
›
💉
ვაქცინაციის კალენდარი
WHO · ECDC · NCDC საქართველო 2025
›
💊
დანამატების შემოწმება
supplement.ge — 2,095 ინგრედიენტი
›
ℹ️ეს სისტემა ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. ყოველი გადაწყვეტილება დაფუძნებულია WHO, AHA, NICE, BTS სახელმძღვანელოებზე. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
პირადი ინფორმაცია
სიმპტომების ზუსტი შეფასებისთვის შეიყვანეთ ასაკი და სქესი
👤სავალდებულო
📏 ანთროპომეტრია
სიმაღლე · წონა · BMI — არასავალდებულო
⌄
🩺 სასიცოცხლო მაჩვენებლები
წნევა · პულსი · ტემპერატურა · SpO2 — არასავალდებულო
⌄
ნორმა: 90–129
ნორმა: 60–100
36–37.2
12–20
≥95%
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
სიმპტომების შეფასება
აირჩიეთ სცენარი სისტემის მიხედვით
🔍
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
კითხვა 1 / 1
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
📋 მტკიცებულებითი საფუძველი
World Health Organization (WHO) — IMAI სახელმძღვანელო
American Heart Association (AHA) / ACC
National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
ICD-11 (2025) · World Health Organization
ეს ინსტრუმენტი ახდენს ტრიაჟს — არა დიაგნოზს. სიმპტომები შეიძლება მიუთითებდეს — ეს არ ნიშნავს, რომ დაავადება გაქვთ. ექიმის კონსულტაცია სავალდებულოა.
📰 სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ვაქცინაციის კალენდარი
აირჩიეთ ასაკობრივი ჯგუფი
WHO ECDC NCDC 2025
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
ასაკობრივი ჯგუფი
📚წყარო: NCDC საქართველო 17.09.2025 · WHO · ECDC
📰 ვაქცინაციის სიახლეები ყველა ›
© PHIG — Public Health Institute of Georgia
დანამატების შემოწმება
გადადით supplement.ge-ზე და შეამოწმეთ ნებისმიერი პროდუქტი
SUPPLEMENT.GE
საქართველოს სასურსათო დანამატების უსაფრთხოების შემოწმების სისტემა
📊 2,095 ინგრედიენტი 📦 688 პროდუქტი
supplement.ge-ზე გადასვლა ↗
ახალი ფანჯარა გაიხსნება
›
✨რას შეგიძლიათ შეამოწმოთ
🔬
ინგრედიენტის შემოწმება
NIH · EU · FDA · Health Canada მონაცემები
📷
ეტიკეტის სკანირება
AI ამოიცნობს ყველა ინგრედიენტს ფოტოდან
🌍
ქვეყნის მიხედვით სტატუსი
რეგულაცია 14 ქვეყანაში — აშშ, ევროკავშირი, კანადა
⚠️
წამალთან ინტერაქცია
აუცილებელი გაფრთხილებები მიმდინარე მკურნალობისას
✅ supplement.ge — საქართველოში ერთადერთი სრული სისტემა დანამატების უსაფრთხოების შესაფასებლად, PHIG-ის (საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ინსტიტუტის) კონტროლით.
© PHIG — Public Health Institute of Georgia