შაბათი, აპრილი 20, 2024
- Advertisement -spot_img
მთავარისხვა-ამბებიბავშვის ნერვული სისტემა და დამოუკიდებლობა - „არავითარ ინტელექტუალურ უნარებზე ეს არ მეტყველებს...“

ბავშვის ნერვული სისტემა და დამოუკიდებლობა – „არავითარ ინტელექტუალურ უნარებზე ეს არ მეტყველებს…“

​საქართველოს პირველი არხის გადაცემა „პირადი ექიმი – მარი მალაზონია“

ბავშვის ნერვული სისტემა და დამოუკიდებლობა, როგორი უნდა იყოს დამოუკიდებელი ბავშვი, რა უნდა შეეძლოს და სინამდვილეში როგორ ყალიბდება ბავშვში დამოუკიდებლობა?

ნევროლოგი თამარ ედიბერიძე საუბრობს:

„დამოუკიდებლობა ძალიან მძლავრი უნივერსალური იარაღია, რათა მომავალში ადამიანი ცხოვრებაში არსებულ გამოწვევებს გაუმკლავდეს და მათ მიმართ ემოციურად გამძლე იყოს.

ბავშვის დამოუკიდებლობაზე საუბარს ძალიან ადრეულ ასაკში ვიწყებთ, ჩვილობიდანაც კი. ბავშვს რომ მოსწონს მის წინაშე მდებარე სათამაშო, მისკენ ხელს გაიწვდის, ცდილობს მოიპოვოს, ეს უკვე პირველი ნაბიჯებია დამოუკიდებლობისკენ. მან მოინდომა და შეცვალა გარემო მის სასარგებლოდ – ეს პირველი აგურია მისი მომავალი დამოუკიდებლობისკენ.

როგორ გამოიყურება 3 წლის დამოუკიდებელი ბავშვი?

უნდა შეეძლოს საკვების დამოუკიდებლად მიღება, რა თქმა უნდა, ასაკის და ფიზიკური შესაძლებლობების პირობებში. ტიპიური განვითარების პირობებში, 3 წლის ასაკში მეტყველება უკვე საკმაოდ განვითარებული უნდა ჰქონდეს, უნდა გააჩნდეს სიტყვათა კარგი მარაგი, ფრაზული მეტყველებაც განვითარებულია და დიალოგის წარმოება შეუძლია, გადმოსცემს თავის სურვილებს, არგუმენტირებულად გამოთქვამს აზრს, წარმოაჩენს თავის მოლოდინებს. მხოლოდ „მინდას“ არ გამოხატავს, იცის, რა გავაკეთოთ, როგორ გავაკეთოთ, რა ვითამაშოთ. 3 წლიდან თუნდაც ხანმოკლე, მაგრამ თავისუფალი თამაში ბავშვს უნდა შეეძლოს. მივცეთ საშუალება, მარტომ გააკეთოს სათამაშოს არჩევანი და მარტომ დაგეგმოს თამაში. მაგალითად, ამ თოჯინას ამას ჩააცმევს, ამ საწოლში დააძინებს, მეორე თოჯინას აჭმევს, ჩააცმევს, გახდის და ა. შ. აქ მარტო შემეცნებითი დამოუკიდებლობა არ ვლინდება. ამ მოქმედებებით ის მოტორულ დამოუკიდებლობასაც ეჩვევა. როდესაც თოჯინას ხდის და აცმევს, ღილებს ხსნის, წვრილი დეტალებით თამაშობს, ის მოტორულ უნარებსაც ივითარებს. იგივე ხდება ხატვის დროს, – თვითონ არჩევს ფლომასტრის ფერს, მათი გამოყენების თანმიმდევრობას, სივრცეში გადაანაწილებს ნახატს, ეს უკვე მისი დამოუკიდებელი აზროვნების შედეგია.

მშობლების მთავარი პასუხისმგებლობა არის ის, რომ სადაც ბავშვი თამაშობს, ის სივრცე მისთვის უსაფრთხო უნდა გავხადოთ. უჯრა არ უნდა დაუკეტოთ, ის იმ ნივთებით უნდა გაავსოთ, რაც ბავშვისთვის დასაშვები და საინტერესოა. ფეხზე მოსიარულე ბავშვის აწეული ხელის სიმაღლეს რომ დაახლოებით 20-30 სანტიმეტრი დავამატოთ, ამ სიმაღლის ფარგლებში გარემო უნდა იყოს უსაფრთხო მისთვის. მსხვრევადი და სახიფათო ნივთები მის ტეროტორიაზე საერთოდ არ უნდა ჩანდეს, წინააღმდეგ შემთხვევაში, შეუძლებელია ყოველ წამს თვალი ვადევნოთ ან ყველფერი აუკრძალოთ.

ხშირად გაიგონებთ მშობლებისგან: „ისეთი გონიერია, ისე კარგად იცის რა როგორ ჩართოს, გადართოს, იპოვოს სასურველი თამში თუ მულტფილმი“ – სინამდვილეშ ეს მხოლოდ ილუზიაა დამოუკიდებლობის და არ არის ის უნარი, რაც უნდა გვიხაროდეს. არავითარ ინტელექტუალურ უნარებზე ეს არ მეტყველებს და არ მოქმედებს სასიკეთოთ. ყოველი ზედმეტი წუთი ეკრანთან გატარებული უფრო ზიანის მომტანია, არათუ სარგებლის.

ბავშვი უნდა ჩავრთოთ ოჯახის ყოველდღიურ აქტივობებში. დავამკვიდროთ კარგი ტრადიცია, რომ ყველაფერი, რაც ოჯახს ეხება, ერთად გავაკეთოთ. რაც არ უნდა პატარა იყოს ბავშვი, მაინც შეიძლება რაღაც ფუნქცია გავუნაწილოთ. ანუ ვაკეთებთ ყველაფერს ერთად. მეორე ნაბიჯია მაგალითის მიცემა, ჩვენს საქციელზე პასიური დაკვირვებითაც ბევრ რამეს სწავლობს. მესამე არის ჰიპერმზრუნველობაზე უარის თქმა. უსაფრთხოება აუცილებელია, მაგრამ ამან არარაციონალური სახე არ უნდა მიიღოს. საფრთხის შიში და ჰიპერმზრუნველობა ხშირად გვიშლის ხელს დროულად მივანიჭოთ ბავშვებს დამოუკიდებლობა და მივცეთ საჭირო უნარების გამომუშავების საშუალება. ვაღიაროთ და შევუქოთ ის, რაც მან თავად, დამოუკიდებლად გააკეთა. ამით გახარებაც უნდა ვასწავლოთ”.

 

#datashvil   #drpkhakadze   #sheniekimi

მასალის გამოყენების პირობები
მსგავსი სიახლეები
ამინდი მკვეთრად იცვლება

ამინდი მკვეთრად იცვლება

19 აპრილი 2024
„მალე დამენგრა ოჯახი. მშობლებთან გადმოვედი. ჩემს ოჯახს ძალიან დიდი წვლილი მიუძღვის ნიკუშას აღზრდაში…“

„მალე დამენგრა ოჯახი. მშობლებთან გადმოვედი. ჩემს ოჯახს ძალიან დიდი წვლილი მიუძღვის ნიკუშას აღზრდაში…“

18 აპრილი 2024
“შენი ჰოროსკოპი” უკვე რადიო “პოზიტივზე” – გაეცანი Fm104.3 -ზე ყოველ სამუშაო დღეს შენს ჰოროსკოპს

“შენი ჰოროსკოპი” უკვე რადიო “პოზიტივზე” – გაეცანი Fm104.3 -ზე ყოველ სამუშაო დღეს შენს ჰოროსკოპს

17 აპრილი 2024
რა შემთხვევაში ემართებათ ინსულტი – ნევროლოგი ყველაზე მნიშვნელოვან რისკის ფაქტორებს ასახელებს

რა შემთხვევაში ემართებათ ინსულტი – ნევროლოგი ყველაზე მნიშვნელოვან რისკის ფაქტორებს ასახელებს

აპრილი 19, 2024
დედის სისხლის ჯგუფმა, შეიძლება გავლენა მოახდინოს ბავშვის გონებრივ შესაძლებლობებზე

დედის სისხლის ჯგუფმა, შეიძლება გავლენა მოახდინოს ბავშვის გონებრივ შესაძლებლობებზე

აპრილი 19, 2024
რატომ ემართებათ ბავშვებს დეპრესია და როგორ ამოვიცნოთ ის?

რატომ ემართებათ ბავშვებს დეპრესია და როგორ ამოვიცნოთ ის?

აპრილი 19, 2024
მშენებლობის უსაფრთხოება-წესები,რომლებიც უნდა დაიცვა

მშენებლობის უსაფრთხოება-წესები,რომლებიც უნდა დაიცვა

აპრილი 19, 2024
რა უნდა გავითვალისწინოთ რემონტის დაწყებამდე

რა უნდა გავითვალისწინოთ რემონტის დაწყებამდე

აპრილი 19, 2024
თანამედროვე არქიტექტურა და მისი მახასიათებლები

თანამედროვე არქიტექტურა და მისი მახასიათებლები

აპრილი 19, 2024
რატომ ემართებათ ბავშვებს დეპრესია და როგორ ამოვიცნოთ ის?

რატომ ემართებათ ბავშვებს დეპრესია და როგორ ამოვიცნოთ ის?

აპრილი 19, 2024
საქართველოს ეროვნულმა არქივმა ფილმების ელექტრონული კინოკატალოგი შექმნა

საქართველოს ეროვნულმა არქივმა ფილმების ელექტრონული კინოკატალოგი შექმნა

აპრილი 19, 2024
ნარჩენების მართვის, სათბური აირების ემისიების შემცირების და მრავალჯერადი გამოყენების შეფუთვის სისტემების დანერგვის მიმართულებით ახალი პროექტი იწყება

ნარჩენების მართვის, სათბური აირების ემისიების შემცირების და მრავალჯერადი გამოყენების შეფუთვის სისტემების დანერგვის მიმართულებით ახალი პროექტი იწყება

აპრილი 19, 2024
როგორ გამოიყურება ყველაზე საშიში მცენარე, რომელიც ერთი შეხებით კლავს – მას არავინ უნდა მიეკაროს

როგორ გამოიყურება ყველაზე საშიში მცენარე, რომელიც ერთი შეხებით კლავს – მას არავინ უნდა მიეკაროს

18 აპრილი 2024
როგორი მამაა ბუდუ ზივზივაძე მიუხედავად მისი დატვირთული რეჟიმისა

როგორი მამაა ბუდუ ზივზივაძე მიუხედავად მისი დატვირთული რეჟიმისა

17 აპრილი 2024
რატომ ერჩივნა გაბრიელ გარსია მარკესს რომ მისი ნაწერები მხოლოდ გარდაცვალების შემდეგ აღმოეჩინათ

რატომ ერჩივნა გაბრიელ გარსია მარკესს რომ მისი ნაწერები მხოლოდ გარდაცვალების შემდეგ აღმოეჩინათ

17 აპრილი 2024
დიმიტრი ყიფიანის საიუბილეოდ ეროვნულმა არქივმა ონლაინგამოფენა მოამზადა

დიმიტრი ყიფიანის საიუბილეოდ ეროვნულმა არქივმა ონლაინგამოფენა მოამზადა

აპრილი 19, 2024
ბრიუსელში გამართულ ღვინით ვაჭრობის მსოფლიო ჯგუფის შეხვედრაზე საქართველოს თავმჯდომარეობის ერთწლიანი პერიოდი და მიღწეული შედეგები დადებითად შეფასდა

ბრიუსელში გამართულ ღვინით ვაჭრობის მსოფლიო ჯგუფის შეხვედრაზე საქართველოს თავმჯდომარეობის ერთწლიანი პერიოდი და მიღწეული შედეგები დადებითად შეფასდა

აპრილი 19, 2024
კრაკოვის ეროვნულ მუზეუმში გაიხსნა ქართული კულტურისა და ისტორიისადმი მიძღვნილი მასშტაბური გამოფენა

კრაკოვის ეროვნულ მუზეუმში გაიხსნა ქართული კულტურისა და ისტორიისადმი მიძღვნილი მასშტაბური გამოფენა

აპრილი 19, 2024
21 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

21 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

მარტი 21, 2024
18 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

18 მარტის ასტროლოგიური პროგნოზი

მარტი 18, 2024
ზოდიაქოს 5 ნიშანი, რომელსაც საუკეთესოდ შეუძლია საკუთარი თავის დაცვა

ზოდიაქოს 5 ნიშანი, რომელსაც საუკეთესოდ შეუძლია საკუთარი თავის დაცვა

აპრილი 19, 2024
19 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

19 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

აპრილი 19, 2024
18 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

18 აპრილის ასტროლოგიური პროგნოზი

აპრილი 18, 2024
სასარგებლოა თუ არა პიტნა თქვენი ჯანმრთელობისთვის?

სასარგებლოა თუ არა პიტნა თქვენი ჯანმრთელობისთვის?

აპრილი 19, 2024
შეიძლება თუ არა უმი კვერცხის ჭამა?

შეიძლება თუ არა უმი კვერცხის ჭამა?

აპრილი 19, 2024
11 საკვები პროდუქტი გონებრივი სიჯანსაღისთვის

11 საკვები პროდუქტი გონებრივი სიჯანსაღისთვის

აპრილი 19, 2024
“სამშობლოში დაბრუნება ჩემმა 12 წლის შვილმა გადამაწყვეტინა, ესპანეთში გაიზარდა, მაგრამ საქართველო უზომოდ შეუყვარდა” – ინტერვიუ ლექსო დუჩიძესთან

“სამშობლოში დაბრუნება ჩემმა 12 წლის შვილმა გადამაწყვეტინა, ესპანეთში გაიზარდა, მაგრამ საქართველო უზომოდ შეუყვარდა” – ინტერვიუ ლექსო დუჩიძესთან

18 აპრილი 2024
ფერადი და ინტერაქტიული გუგლის ახალი ოფისი თელ-ავივში

ფერადი და ინტერაქტიული გუგლის ახალი ოფისი თელ-ავივში

17 აპრილი 2024
მსოფლიოს 8 საუკეთესო საცხოვრებელი ადგილი

მსოფლიოს 8 საუკეთესო საცხოვრებელი ადგილი

16 აპრილი 2024
spot_img

ბოლო სიახლეები