წითელა ბავშვებში ერთ-ერთი ყველაზე ინფექციური ვირუსული დაავადებაა, რომელიც ბოლო თვეებში სწრაფად ვრცელდება ევროპის კონტინენტზე. ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის ევროპული ბიურო ევროპის ქვეყნებს სასწრაფოდ მოუწოდებს, ჩაატარონ იმუნიზაციის კამპანიები, რადგან 2023 წლის პირველ ათ თვეში ევროპაში წითელას შემთხვევები 30-ჯერ მეტია, ვიდრე 2022 წელს.
საქართველოშიც მდგომარეობა საყურადღებოა. ათასობით ბავშვი რჩება აუცრელი, რაც ექიმებს აღელვებს. რატომ არის ვაქცინაცია ამდენად მნიშვნელოვანი და როგორ დავიცვათ ჩვენი შვილები – ამაზე დეტალურად ვისაუბრებთ ექიმების რჩევებით.
რა არის წითელა და რატომ იზრდება შემთხვევები ევროპაში
წითელა არის მაღალინფექციური ვირუსული დაავადება, რომელიც ჰაერ-წვეთოვანი გზით ვრცელდება და იწვევს მწვავე ცხელებას, ხველას, ცხვირდენას და დამახასიათებელ გამონაყარს მთელ სხეულზე. ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის ევროპის ოფისმა 2023 წლის იანვრიდან ოქტომბრის ჩათვლით 30,000-ზე მეტი შემთხვევა დააფიქსირა, მაშინ როცა მთლიანად 2022 წელს მხოლოდ 941 შემთხვევა იყო რეგისტრირებული. ექიმები აფრთხილებენ, რომ შემთხვევებმა ბოლო თვეებში მოიმატა და ტენდენცია გაგრძელდება, თუ სასწრაფო ზომები არ იქნება მიღებული.
წითელას ინფექციურობა ჩვეულებრივ ვირუსებზე მაღალია – ერთი ავად ადამიანი შეიძლება 12-18 პირი დაამზაროს. იშვიათ შემთხვევებში წითელა იწვევს სერიოზულ გართულებებს: პნევმონიას, ტვინის ანთებას (ენცეფალიტს) და თუნდაც სიკვდილს, განსაკუთრებით პატარა ბავშვებსა და იმუნოდეფიციტის მქონე პირებში. სწორედ ამიტომ ორგანიზაციები მსოფლიოში მოუწოდებენ ოჯახებს, დროულად მიიღონ ვაქცინაცია.
ჯანმოს მონაცემებით, შემთხვევების ზრდა პირდაპირ კავშირშია ვაქცინაციის დონის დაქვეითებასთან. პანდემიის პერიოდში მსოფლიოში, მათ შორის საქართველოშიც, ბავშვთა რუტინული ვაქცინაციის მაჩვენებლები მკვეთრად შემცირდა, რაც ახლა აისახება სტატისტიკაში.
როგორია მდგომარეობა საქართველოში
საქართველოში მხოლოდ 2024 წლის იანვარში წითელას 16 შემთხვევა დადასტურდა ლაბორატორიულად, ხოლო მთელი 2023 წლის განმავლობაში – 26 შემთხვევა. იაშვილის სახელობის ბავშვთა საავადმყოფოს ხელმძღვანელი ივანე ჩხაიძის განცხადებით, თუმცა ეს ციფრი ჯერ მაღალი არ არის, ქვეყანაში 10,000-ობით ბავშვი რჩება აუცრელი, რაც მომავალში შეიძლება გახდეს სერიოზული ეპიდაფეთქების წყარო.
“ევროპის 40 ქვეყანაში 56-დან ჯანმოს კლასიფიკაციით დაფიქსირებულია შემთხვევების მკვეთრი მატება. საბედნიეროდ, საქართველო ჯერჯერობით ამ კატეგორიას არ განეკუთვნება”, – აცხადებს ექიმი. მისივე თქმით, პანდემიის პერიოდში ვაქცინაციით მოცვის მაჩვენებელი მკვეთრად შემცირდა, რაც სერიოზული გამოწვევაა საზოგადოებრივი ჯანმრთელობისთვის.
ბავშვის სიცხის დროს აუცილებლად გაითვალისწინეთ ექიმის რჩევები გრიპისა და სეზონური ვირუსების დროს, რათა სწორად შეაფასოთ სიმპტომები და დროულად მიმართოთ სპეციალისტს.
რატომ იზრდება აუცრელი ბავშვების რაოდენობა
კორონავირუსის პანდემიამ გავლენა მოახდინა რუტინული ვაქცინაციის გრაფიკებზე. მრავალი ოჯახი დროულად ვერ მიდიოდა პოლიკლინიკებში, ზოგი კი საერთოდ გადადებდა ვაქცინაციას. ახლა ეს ციფრები აისახება ეპიდემიოლოგიურ სურათში – დაცული ბავშვების პროცენტი საკმარისად დაბალია, რომ თავიდან ავიცილოთ გავრცელება.
რუტინული იმუნიზაცია, როგორც ბავშვის განვითარების პირველ წლებში, კრიტიკულად მნიშვნელოვანია, რადგან ეხმარება იმუნურ სისტემას გაძლიერდეს და სათანადოდ უპასუხოს ინფექციებს.
როგორ დავიცვათ ბავშვი წითელასგან – ვაქცინაციის მნიშვნელობა
წითელას საწინააღმდეგო ვაქცინა (MMR – წითელა, წითურა, ეპიდემიური პაროტიტი) კეთდება ორჯერ: ერთი წლის ასაკში პირველი დოზა და ხუთი წლის ასაკში მეორე დოზა. ორივე დოზა აუცილებელია სრული დაცვისთვის. ივანე ჩხაიძე ხაზგასმით აცხადებს, რომ ვაქცინას არ აქვს ვადები – თუ ბავშვი ნებისმიერ მიზეზით გამოტოვა რუტინული გრაფიკი, აუცილებლად უნდა მიიყვანოთ იგი ასაცრელად ახლა.
“ახლა არის კარგი დრო იმისთვის, რომ ძლიერი იმუნური სისტემა ჰქონდეთ ბავშვებს”, – განმარტავს ექიმი. ვაქცინაცია არის ერთადერთი სანდო მეთოდი, რომელიც 97%-ით იცავს ბავშვს წითელასგან. ვაქცინის გვერდითი მოვლენები უმნიშვნელოა შედარებით დაავადების რისკებთან.
გარდა ამისა, ახალშობილების დაცვა
იხილეთ ასევე: არ აკოცოთ ახალშობილებს – რაზე გვაფრთხილებს დედა, რომელსაც პატარა შვილი გარდაეცვალა
QR კოდიshenisilamaze.ge
შენი სილამაზე. (2026). წითელა ბავშვებში – რატომ მრავლდება შემთხვევები და როგორ დავიცვათ შვილები. 9 ოქტომბერი, 2026. https://shenisilamaze.ge/%e1%83%95%e1%83%a0%e1%83%aa%e1%83%94%e1%83%9a%e1%83%93%e1%83%94%e1%83%91%e1%83%90-%e1%83%a3%e1%83%a4%e1%83%a0%e1%83%9d-%e1%83%a1%e1%83%ac%e1%83%a0%e1%83%90%e1%83%a4%e1%83%90%e1%83%93/
