პლასტიკის ბოთლებში ჩამოსხმული სასმელი წყალი დღეს ჩვენი ყოველდღიურობის გამოუყოფელი ნაწილია, მაგრამ ახალი კვლევები აფრთხილებს: თითქმის ყველა ბოთლში მიკროპლასტიკის ნაწილაკებია აღმოჩენილი. ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაცია ამ ფაქტის შემდეგ დაინტერესდა მიკროპლასტიკური ნაწილაკების პოტენციური რისკების შესწავლით.
ნიუ-იორკის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფრედონიას კამპუსში ჩატარებულმა გამოკვლევამ შეისწავლა მსოფლიოს უმსხვილესი ბრენდების მიერ ჩამოსხმული წყლის შემადგენლობა – ტესტირება ჩაუტარდა ცხრა ქვეყნიდან შეგროვებულ 250 ბოთლს. შედეგი საგანგაშოა: თითქმის ყველა ნიმუშში აღმოჩნდა პლასტმასის ნაწილაკები.
რას აჩვენებს კვლევა მიკროპლასტიკის შესახებ
ქიმიის პროფესორმა შერი მეისონმა, რომელმაც კვლევა ჩაატარა, განაცხადა: “ყველა ბოთლში, ერთმანეთის მიყოლებით აღმოჩნდა პლასტმასის ნაწილაკები სასმელ წყალში. პლასტმასი გახდა ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული მასალა, რომელსაც ჩვენ ვიყენებთ. ახლა ის აღწევს წყალში და სხვა პროდუქტებში, რომელთაც ჩვენ ყოველდღე მოვიხმართ.”
კვლევის მეთოდი იყო საგანგებოდ ზუსტი – სპეციალური ფილტრის საშუალებით დაითვალეს პლასტიკური ნაწილაკები, რომელთა ზომამ გადააჭარბა 100 მიკრონს (დაახლოებით ადამიანის თმის საშუალო სისქე). შემდეგ ნაწილაკები გაანალიზეს სპექტრომეტრზე, რათა დაზუსტებულიყო, რომ ისინი მართლაც პლასტმასის იყო.
მნიშვნელოვანია, რომ პროფესორ მეისონის ხელმძღვანელობით ჩატარებულმა წინა კვლევებმაც აღმოაჩინა პლასტმასის ნაწილაკები არა მხოლოდ ჩამოსხმულ წყალში, არამედ ზღვის პროდუქტებში, ლუდში, ზღვის წყალსა და თუნდაც ჰაერშიც კი. პლასტმასი ჩვენს გარემოში საყოველთაოდ გავრცელებული პრობლემა გახდა.
რა რისკებს უკავშირდება მიკროპლასტიკი ჯანმრთელობისთვის
დღეს ჯერ არ არის ბოლომდე დადასტურებული, რომ მიკროპლასტიკის ნაწილაკებს შეუძლიათ ადამიანის ჯანმრთელობას პირდაპირი ზიანი მიაყენონ. თუმცა, მეცნიერები აფრთხილებენ, რომ მათი მავნე ეფექტები ჯერ არ არის ბოლომდე შესწავლილი.
თეორიულად, მიკროპლასტიკის ნაწილაკები შეიძლება შეიცავდეს ან იზიდავდეს ტოქსიკურ ქიმიურ ნივთიერებებს, რომლებიც ორგანიზმში მოხვედრისას სხვადასხვა პრობლემას გამოიწვევს. კვლევები აქტიურად გრძელდება, და ჯანმრთელობის ექსპერტები რეკომენდაციას უწევენ ქალებს, განსაკუთრებით ორსულ და მეძუძურებს, რომ პრევენციის მიზნით შეძლებისდაგვარად შეამცირონ პლასტიკის ექსპოზიცია.
როგორ ხვდება მიკროპლასტიკი სასმელ წყალში
პლასტმასის ნაწილაკები წყალში რამდენიმე გზით ხვდება. ერთი მათგანია თავად პლასტიკის ბოთლის დეგრადაცია – განსაკუთრებით მაშინ, როცა ბოთლები მზეზე იდება ან მაღალ ტემპერატურაში ინახება. სხვა წყარო არის გარემოსთვის – მიკროპლასტიკი ზღვებიდან, მდინარეებიდან და ჰაერიდან აღწევს სასმელი წყლის წყაროებში.
დაუჯერებელია, მაგრამ მაღალი ტენიანობის პერიოდებში ჰაერში არსებული მიკროპლასტიკის კონცენტრაციაც იზრდება. ეს ნაწილაკები საბოლოოდ წყალში და საკვებში ხვდება.
როგორ დავიცვათ თავი: პრაქტიკული რეკომენდაციები
მიუხედავად იმისა, რომ პლასტიკის ბოთლებში ჩამოსხმული წყალი სრულად თავიდან ვერ ავიცილებთ, შეგვიძლია რამდენიმე ნაბიჯი გადავდგათ მიკროპლასტიკის მოხმარების შესამცირებლად.
- გამოიყენე მინის ან უჟანგავი ფოლადის ბოთლები – ისინი არ გამოყოფენ მიკროპლასტიკს და მრავალჯერ გამოსაყენებლად ხელსაყრელია.
- თუ პლასტიკის ბოთლს იყენებ, აცალე ცხელ ადგილებს – მზეზე ან მანქანის სალონში მაღალ ტემპერატურაზე დატოვებულმა ბოთლმა უფრო მეტი მიკროპლასტიკი შეიძლება გამოყოს.
- არ მოიხმარო მრავალჯერ ერთჯერადი პლასტიკის ბოთლიდან – თითოეული განმეორებითი გამოყენება ზრდის მიკროპლასტიკის რაოდენობას.
- დაალაგე სახლში საკვების კონტეინერები – შეეცადე, საკვების შესანახად მინის ან უჟანგავი ფოლადის ჭურჭელი გამოიყენო.
- ფილტრაციის სისტემები – სახლში წყლის ხარისხიანი ფილტრი დააინსტალირე, რომელიც ამცირებს მიკროპლასტიკის რაოდენობას.
თუ შენთვის მნიშვნელოვანია საკუთარი ჯანმრთელობა და გარემო, ეს მცირე ცვლილებები დიდ სარგებელს მოგიტანს. დაბალანსებული, ჯანსაღი ცხოვრების წესის ნაწილია არა მხოლოდ რაც და რამდენს ვჭამთ, არამედ ის პროდუქტები
იხილეთ ასევე: საერთაშორისო სტანდარტების შესაბამისი რესპუბლიკური საავადმყოფო 500-ზე მეტ საწოლზე იქნება გათვლილი…
იხილეთ ასევე: ოდრი ჰეპბერნი და ანორექსია – ჭორები თუ სიმართლე?
QR კოდიshenisilamaze.ge
შენი სილამაზე. (2026). პლასტიკის ბოთლები და მიკროპლასტიკი სასმელ წყალში. 26 სექტემბერი, 2026. https://shenisilamaze.ge/%e1%83%a1%e1%83%90%e1%83%a1%e1%83%9b%e1%83%94%e1%83%9a-%e1%83%ac%e1%83%a7%e1%83%90%e1%83%9a%e1%83%a8%e1%83%98-%e1%83%9e%e1%83%9a%e1%83%90%e1%83%a1%e1%83%a2%e1%83%9b%e1%83%90%e1%83%a1%e1%83%98%e1%83%a1/
